IV SA/Gl 124/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Adam Mikusiński po rozpoznaniu w dniu 15 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia A na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej w kwestii wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych; W dniu [...] r. (data nadania przesyłki w urzędzie pocztowym) Stowarzyszenie A wniosło zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 lutego 2007 r. o przekazaniu skargi według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W treści przedmiotowego zażalenia zawarty został wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia wymaganego wpisu. Z uwagi na fakt, iż żądanie powyższe nie zostało wyrażone w wymaganej przepisami formie, wezwaniem z dnia [...] r. referendarz sądowy zwrócił się do strony o nadesłanie wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru. Skarżące Stowarzyszenie nie zastosowało się do przywołanego wezwania w wyznaczonym siedmiodniowym terminie, wobec czego zarządzeniem z dnia 19 czerwca 2007 r. referendarz sądowy pozostawił jego wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Następnie, to jest w dniu [...] r. Stowarzyszenie A złożyło do Sądu pismo procesowe datowane na [...] r., w którym wniosło o przywrócenie terminu do wykonania wezwania referendarza sądowego z dnia [...] r. Równocześnie strona nadesłała wymagany formularz "PPPr", w treści którego sprecyzowała, że ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych wywodząc, iż jest organizacją społeczną, działa na zasadzie wolontariatu i utrzymuje się ze składek członkowskich, zaś stan środków na jej rachunku bankowym na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosił [...] zł. Postanowieniem wydanym w dniu 16 lipca 2007 r. Sąd uwzględnił wniosek strony i przywrócił jej termin do wykonania wezwania o złożenie urzędowego formularza "PPPr". Niezależnie od powyższego w dniu [...] r. skarżący podmiot wniósł sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego z dnia 19 czerwca 2007 r. o pozostawieniu jego wniosku bez rozpoznania. W treści rzeczonego sprzeciwu uzasadnił nieterminowe złożenie formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy problemami organizacyjnymi związanymi z chorobą Prezesa Zarządu Stowarzyszenia A oraz trudnościami związanymi z zaległościami płatniczymi. Nadto Stowarzyszenie powołało się na trudną sytuację materialną wynikającą z niskiej ściągalności składek członkowskich. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że jakkolwiek strona skarżąca wniosła sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego z dnia 19 czerwca 2007 r., to jednak przywołane zarządzenie utraciło moc już wcześniej, a mianowicie na skutek wydania przez tutejszy Sąd postanowienia z dnia 16 lipca 2007 r., mocą którego skarżącemu Stowarzyszeniu przywrócono termin do wykonania wezwania o złożenie urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. Nie budzi zatem wątpliwości, że okoliczności sprawy uzasadniają rozstrzygnięcie kwestii zwolnienia Stowarzyszenia A od kosztów sądowych i to nawet niezależnie od faktu, iż rzeczony sprzeciw został złożony. Mając na uwadze powyższe w pierwszej kolejności trzeba podnieść, że wniosek strony obejmuje swym zakresem zwolnienie od kosztów sądowych a tym samym należało go rozpoznać stosując przesłankę sformułowaną w art. 246 §2 pkt 2 p.p.s.a. Z brzmienia tego unormowania wynika, że przyznanie osobie prawnej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje wtedy, gdy wykaże ona, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W tym kontekście uznano, że skarżące Stowarzyszenie spełniło wymóg warunkujący uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z jego oświadczeń wynika bowiem, iż jest organizacją społeczną utrzymującą się wyłącznie ze składek członkowskich i nie dysponuje środkami finansowymi wystarczającymi na uiszczenie pełnych kosztów niniejszego postępowania sądowego. Trudna sytuacja strony znajduje nadto potwierdzenie w dokumentach źródłowych dołączonych do akt innej sprawy z jego skargi, zarejestrowanej w tutejszym Sądzie pod sygn. akt IV SA/Gl 213/07, a mianowicie w rachunku wyników za rok [...] r., wykazującym ujemny wynik finansowy w kwocie [...] zł oraz w wyciągu bankowym dokumentującym brak środków pieniężnych na jej rachunku. W tym stanie rzeczy należało przyjąć, iż wnioskodawca wykazał w sposób dostatecznie przekonujący, że uiszczenie pełnych kosztów związanych z niniejszym postępowaniem przekracza jego możliwości płatnicze. Dlatego, działając na podstawie art. 246 §2 pkt 2 i art. 245 §3 tej ustawy, postanowiono jak w sentencji.