IV SA/Gl 1279/13

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G.L. na czynność Prezydenta Miasta G. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie informacji publicznej w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia fachowego pełnomocnika (adwokata lub radcy prawnego z urzędu) postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu podając, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe. Wnioskodawca zadeklarował, że nie posiada żadnego innego majątku, w tym oszczędności, papierów wartościowych innych nieruchomości bądź też przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3.000 euro. Wnioskodawca podał, że jego dochód wynosi przeciętnie [...] zł – z tytułu umowy cywilnoprawnej, a udział fachowego pełnomocnika uważa za niezbędny ze względu na udział profesjonalnych prawników reprezentujących organ administracji. Wnioskodawca podkreślił, że jego wydatki na wyżywienie przekraczają miesięcznie kwotę [...] zł, zaś na artykuły pierwszej potrzeby (ubiór, środki czystości, artykułu gospodarcze i środki higieny osobistej przeznacza przeciętnie [...] zł miesięcznie). Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługiwał na uwzględnienie. Sytuacja materialna skarżącego była przedmiotem analizy dokonywanej zarówno przez tut. Sąd (postanowieniami z dnia 4 marca 2014 r., 7 listopada 2014 r. oraz 8 kwietnia 2015 r.) oraz Naczelny Sad Administracyjny (postanowieniami z dnia 9 stycznia 2015 r. oraz z dnia 27 maja 2015 r.). Złożony obecnie wniosek nie odbiega swoją treścią od złożonych uprzednio, stąd też uwagi i spostrzeżenia poczynione przez sądy obu instancji zachowują swoją aktualność również przy ocenie niniejszego wniosku. Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Ocena sytuacji materialnej skarżącego prowadzi do wniosku, że brak jest podstaw do przyjęcia, iż jego wniosek zasługuje na uwzględnienie, gdyż istnieje zbyt wiele wątpliwości odnośnie jego sytuacji materialnej. Nie ulega wątpliwości, że tylko w sytuacji, gdy sąd lub referendarz sądowy jest w pełni przekonany co do trudnej sytuacji materialnej strony, możliwe jest przyznanie prawa pomocy. Kluczowe jest więc przedstawienie informacji, które pozwolą stwierdzić, że rzeczywiście obiektywne okoliczności wykluczają lub też w sposób istotny ograniczają możliwość poniesienia przez stronę kosztów sądowych. O ewentualnym przyznaniu prawa pomocy przesądza przesłanka zobiektywizowana, o czym świadczy użyte przez ustawodawcę słowo "wykazać", które nakłada na stronę nie tylko powinność uprawdopodobnienia ale więcej, formułuje obowiązek wskazania przez nią obiektywnie zaistniałych przesłanek stanu rzeczywistego (por. P. Dobosz, Procedury administracyjne, model sądownictwa administracyjnego a "prawo pomocy" [w:] praca zbiorowa pod red. J. Stelmasiaka, J. Niczyporuka, S. Fundowicza, Polski model sądownictwa administracyjnego, Oficyna Wydawnicza VERBA s. c., Lublin 2003, s. 120). Oznacza to, że inicjatywa dowodowa w stosunku do okoliczności, z których strona wnioskująca zamierza wywieść skutki prawne leży po stronie wnioskodawcy, a nie rozpoznającego wniosek. Nie budzi zatem wątpliwości, że rozstrzygnięcie wniosku zależy od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (por.: J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 319). W realiach rozpoznawanej sprawy, z treści formularza wynikają w zasadzie trzy okoliczności: jedynym dochodem skarżącego jest deklarowany dochód w wysokości [...] zł, bieżące wydatki pochłaniają cały deklarowany dochód, a skarżący nie posiada jakiegokolwiek majątku. Zarówno Naczelny Sąd Administracyjny jak i tut. Sąd kilkukrotnie wskazywały skarżącemu dlaczego jego oświadczenia są niewiarygodne, a w związku z tym nie mogą stanowić podstawy do uwzględnienia złożonych wniosków o przyznanie prawa pomocy. Wnioskodawca zaś konsekwentnie uchyla się od rzetelnego wyjaśnienia swojej sytuacji materialnej, co ma miejsce również i w przypadku aktualnie analizowanego wniosku, stąd też nadal stwierdzić trzeba, że brak jest przesłanek do przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.