IV SA/Gl 137/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska Sędzia NSA Wiesław Morys Protokolant St. sekr. sąd. Magdalena Kurpis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2009r. sprawy ze skargi Ł.K. na decyzję Rektora [...] Uniwersytetu Medycznego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie spraw kandydatów na studia i studentów 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; 2) zasądza od wskazanego Rektora na rzecz skarżącego kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3) określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Decyzją z dnia [...] r. Dziekan Wydziału [...] Uniwersytetu Medycznego w K. skreślił Ł. K. z listy studentów. W uzasadnieniu decyzji podano jedynie, że takie rozstrzygnięcie należało wydać zgodnie z art. 190 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.) oraz § 20 ust. 1 pkt 3 "Regulaminu Studiów". Przepisy te powołano zresztą również w podstawie prawnej decyzji. W odwołaniu Ł. K. wniósł o przywrócenie mu statusu studenta. Według niego przyczyną skreślenia było nieterminowe dostarczenie do Dziekanatu karty egzaminacyjnej oraz podania o powtarzanie [...] roku studiów z powodów osobistych. Zaskarżoną decyzją Rektor [...] Uniwersytetu Medycznego, w trybie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, w zw. z art. 190 ust. 3 i art. 207 § 1 Prawa o szkolnictwie wyższym, utrzymał w mocy decyzję I instancji. Rektor wskazał, że powodem skreślenia strony z listy studentów było niezaliczenie [...] semestru [...] roku studiów. Wprawdzie po wniesieniu odwołania Ł. K. zwrócił się z prośbą o wyrażenie zgody na ponowne powtarzanie [...] roku studiów, jednak w dalszym ciągu nie złożył karty indywidualnych osiągnięć studenta za [...] semestr studiów oraz indeksu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Ł. K. wniósł o uchylenie wydanych w sprawie decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący zarzucił decyzji Rektora dokonanie błędnych ustaleń faktycznych podnosząc, że w dniu doręczenia mu tej decyzji karta egzaminacyjna była już złożona w Dziekanacie. Przyjęto ją bez zastrzeżeń i nie podano mu żadnych informacji świadczących o niedopełnieniu jakichkolwiek obowiązków związanych z ukończeniem semestru. Wskazał również na błąd w oznaczeniu decyzji pierwszoinstancyjnej. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy postulował jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Dodatkowo wyjaśnił, że oczywista omyłka w oznaczeniu decyzji I instancji została sprostowana postanowieniem Rektora z dnia [...] r. Zwrócił nadto uwagę, że karta indywidualnych osiągnięć studenta została złożona przez skarżącego już po wydaniu zaskarżonej decyzji. Skarżący i tak nie spełnia przy tym warunków do zaliczenia semestru [...], gdyż nie uzyskał zaliczenia z przedmiotu: [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 powołanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do brzmienia przepisu art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie ustawa p.p.s.a., sądy badają czy zaskarżone akty uchybiają przepisom prawa materialnego lub procesowego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy albo dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź mogącym mieć istotny wpływ na jej wynik. Dodatkowo badają, czy organ orzekający nie dopuścił się uchybień skutkujących nieważnością zaskarżonego aktu. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. sąd dokonuje z urzędu kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem i nie jest związany w tym zakresie zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze. Biorąc pod uwagę powyższe kryteria należało uwzględnić skargę, bowiem zaskarżona decyzja nie spełnia wymogów legalności. Otóż w pierwszej kolejności wypadnie zaznaczyć najistotniejszą w sprawie okoliczność, którą organ odwoławczy dostrzegł, ale nie wyciągnął z niej właściwych wniosków. Mianowicie w toku postępowania odwoławczego skarżący wystąpił o wyrażenie zgody na powtarzanie [...] roku studiów z jednego z przedmiotów. Możliwość dwukrotnego powtarzania roku studiów w okresie tych studiów dopuszcza dołączony do akt "Regulamin studiów w [...] Akademii Medycznej w K.". § 19 regulaminu kompetencje do wyrażania zgody na powtarzanie roku studiów powierza dziekanowi. Nie może budzić wątpliwości to, że rozpatrzenie sprawy o powtarzanie roku wyprzedza sprawę o skreślenie z listy studentów. Jeżeli bowiem zapadnie ostateczna decyzja o skreśleniu z listy studentów, to kwestia powtarzania roku staje się bezprzedmiotowa, bowiem podjęcie decyzji w tej ostatnio wymienionej kwestii może odnosić się tylko wobec studenta. W zaskarżonej decyzji pośrednio oceniono zasadność wniosku o powtarzanie roku. Było to jednak nieuprawnione z dwóch powodów. Po pierwsze – wprawdzie wynik postępowania o skreślenie z listy studentów zależy od rozstrzygnięcia kwestii powtarzania roku, jednak w tym pierwszym postępowaniu nie może być ta kwestia rozważana nawet przesłankowo, bowiem są to odrębne zagadnienia, stanowiące przedmiot odrębnych postępowań. Po drugie – jak już wskazano – o wyrażeniu zgody na powtarzanie roku decyduje dziekan, w związku z czym Rektor jako pierwszy nie może rozstrzygać o braku podstaw do powtarzania roku. Niezależnie zatem od jego przekonania w tym zakresie, wniosek skarżącego o powtarzanie roku winien rozpatrzyć Dziekan Wydziału [...]. Z uwagi na wskazane pierwszeństwo tego postępowania jest możliwość przyjęcia, że w stosunku do sprawy o skreślenie z listy studentów, rozstrzygnięcie o powtarzaniu roku ma charakter prejudycjalny. O ile bowiem wydana zostanie pozytywna decyzja w tym przedmiocie, to oczywiście nie dojdzie do skreślenia z listy studentów. Dlatego też przy ponownym rozpatrzeniu niniejszej sprawy organ będzie miał podstawę do zawieszenia postępowania w trybie art. 97 § 1 pkt 4 kpa, do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia co do wniosku skarżącego o powtarzanie roku, który – pomijając jego zasadność – jest dopuszczalny w świetle postanowień regulaminowych. Regulamin studiów jest elementem prawa materialnego rodzącym ową zależność między obu postępowaniami. Niedostrzeżenie tej zależności przez organ odwoławczy powoduje, że z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 kpa sprawa nie została należycie wyjaśniona. Kwestię zawieszenia postępowania należy jednak potraktować jako raczej teoretyczną. Nie wydaje się bowiem, by rozstrzygnięcie w przedmiocie wniosku skarżącego o powtarzanie roku, mogło prowadzić do przekroczenia terminu załatwienia niniejszej sprawy, wynikającego z przepisów procedury administracyjnej, zwłaszcza że oba postępowania będą toczyć się w ramach jednej instytucji. Na początku rozważań zaznaczono, że powyższe względy mają zasadnicze znaczenie; można dodać, że szczególnie dla dalszego procedowania. Natomiast wytknąć trzeba także inne uchybienia kontrolowanego postępowania administracyjnego. Otóż w myśl art. 207 ust. 1 ustawy o szkolnictwie wyższym do decyzji podejmowanych przez organy uczelni w indywidualnych sprawach studentów stosuje się odpowiednio przepisy kpa. Tak więc decyzje te winny spełniać i wymogi przewidziane dla decyzji administracyjnych w art. 107 kpa. Jednym z nich jest wymóg uzasadnienia decyzji w zakresie oznaczonym w § 3 tego artykułu. Tymczasem zaskarżona decyzja utrzymuje w mocy decyzję właściwie pozbawioną uzasadnienia. Nie stanowi go w szczególności powtórzenie przepisów prawa wymienionych w podstawie prawnej decyzji. Uchybienie to jest tym bardziej znaczące, że przytoczono przepisy wskazujące różne podstawy skreślenia studenta z listy studentów. Art. 190 ust. 1 pkt 2 ustawy o szkolnictwie wyższym dotyczy bowiem skreślenia z powodu rezygnacji ze studiów, a § 20 ust. 1 pkt 3 "Regulaminu Studiów" – z powodu niezaliczenia semestru lub roku w określonym terminie. Z samej decyzji I instancji nie można byłoby się zatem zorientować o faktycznej przyczynie podjęcia zamieszczonego w niej rozstrzygnięcia. Na jakiej podstawie w zaskarżonej decyzji przyjęto, że przyczyną tą było niezaliczenie semestru [...], tego Rektor nie wyjaśnia. Jednocześnie w decyzji Rektora w ogóle nie wskazano przepisu materialnoprawnego, stanowiącego podstawę skreślenia z listy studentów. W tym konkretnym przypadku uchybień tych tylko dlatego nie można ocenić jako rażących, że materiał dowodowy i stanowisko skarżącego jednoznacznie przedstawiają stan faktyczny sprawy, a w szczególności, że skarżący nie złożył oświadczenia o rezygnacji ze studiów i że nie zaliczył [...] semestru. W tym ostatnim aspekcie treść karty indywidualnych osiągnięć studenta nie budzi żadnych wątpliwości. Tak więc chybione są twierdzenia skarżącego, że dopełnił obowiązki warunkujące ukończenie semestru. Istotne jest zwłaszcza to, że semestru nie zaliczył. Natomiast to, czy warunkiem wyrażenia zgody na powtarzanie roku jest złożeniem owej karty w określonym terminie, będzie oceniane w postępowaniu dotyczącym tej kwestii. Z kolei dalszy tryb postępowania w niniejszej sprawie wynika z wcześniejszych wywodów. W tym stanie rzeczy z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 i art. 200 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 z 2002 r. poz. 1270 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji.