IV SA/Gl 137/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki Sędzia WSA Andrzej Matan Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2014 r. sprawy ze skargi J.G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie dotyczącej świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę. Decyzja Burmistrza Miasta S. z dnia [...] Nr [...] orzeczono uchylić decyzji nr [...] z dnia [...] przyznającą J.G. świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad matką U.G. od dnia [...]. W dniu [...] J.G. złożyła w MOPS w S. odwołanie od tej decyzji. Postanowieniem z dnia [...], Nr [...] wydanym m.in. na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. orzekło stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez J.G. od decyzji Burmistrza Miasta S. z dnia [...] nr [...]. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w pouczeniu prawnym o przysługującym stronie środku odwoławczym od decyzji organu pierwszej instancji podano, iż odwołanie od zaskarżonej decyzji przysługuje do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że przedmiotowa decyzja została doręczona trybie art. 44 k.p.a., albowiem została ona nadana listem poleconym w UP S. w dniu [...] [R(00) [...]] i była awizowana w dniach [...] oraz [...] a następnie w dniu [...] zwrócona do nadawcy (organu pierwszej instancji) z adnotacją: "zwrot nie podjęto w terminie". Podniosło, że zgodnie z art. 44 k.p.a. § 1. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. § 2. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. § 3. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. § 4. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Kolegium podniosło, że w dniu [...] J.G. zapoznała się z treścią ww. decyzji, a następnie pismem z dnia [...] wniosła odwołanie, które wpłynęło do MOPS w S. w dniu [...] i zostało zarejestrowane pod pozycją [...]. Odwołanie złożono od dwóch decyzji z dnia [...] nr [...] oraz Nr [...]. Organ odwoławczy zaznaczył, że termin do złożenia odwołania jest terminem zawitym. Czynność dokonana po upływie terminu jest z mocy prawa bezskuteczna i to bez względu na przyczyny spóźnienia. Z istoty tego terminu wynika, iż nigdy nie może on być przedłużany. Zakaz ten dotyczy zarówno stron, jak i organów prowadzących postępowanie administracyjne. Podkreślono przy tym, że termin zawity może być przywrócony, a warunkiem przywrócenia terminu jest brak winy po stronie zainteresowanej oraz wniesienie wniosku o przywrócenie terminu, w którym uprawdopodobniłaby, iż spóźnienie wynikło bez jej winy. Kolegium stwierdziło, że decyzja organu pierwszej instancji z dnia z dnia [...] zawierała prawidłowe pouczenie o terminie i sposobie złożenia odwołania. Samo zaś odwołanie zostało sporządzone i wniesione po terminie, a strona nie złożyła jednocześnie wniosku o przywrócenie terminu, jak również nie podała istotnych przyczyn uchybienia terminu. W ocenie Kolegium bezspornym jest, iż J.G. doręczono zaskarżoną decyzję w trybie art. 44 § 4 k.p.a. a ww. okoliczności nie wskazują aby strona uprawdopodobniła, iż spóźnienie wniesienia odwołania nastąpiło bez winy strony a poza tym w sprawie nie został złożony wniosek o przywrócenie terminu jednocześnie z odwołaniem. Podsumowując – organ odwoławczy wskazał – że w tym stanie faktycznym, przy jednoznacznej treści art. 134 k.p.a. - jest zobowiązany do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca J.G. domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia i przywrócenia terminu odwołania. Wskazała, że decyzję odebrała osobiście podczas wizyty w MOPS S. w dniu [...], co pokwitowała własnoręcznym podpisem. Podniosła, że na przedmiotowej decyzji było pouczenie, iż przysługuje jej termin 14 dni na złożenie odwołania do SKO , co uczyniła za pośrednictwem MOPS S. w dniu [...], wpływ do MOPS w dniu [...] pod Nr dziennika [...]. podkreśliła, iż w jej opinii MOPS S. "działał na zasadzie zaniechania i braku chęci dotarcia do informacji". Decyzje były wysyłane dwukrotnie na adres w S., a pracownica je przygotowującą dobrze wiedziała, że nie mogę mieszkać pod tym adresem, ponieważ: dom był odłączony od prądu, był zalany i zagrzybiony i w tym czasie sprawowałam opiekę nad osobą, za opieką nad którą otrzymałam świadczenie, a co za tym idzie adres był w aktach sprawy, orzeczeniu o niepełnosprawności jej matki, na jej ksero z dowodu i na innych dokumentach. W opinii skarżącej, pracownica wykazała brak dobrej woli nie uwzględniając go, albowiem "w pokoju obok pracują pracownice robiące wywiad , P. C. i inne", które znały dobrze sytuację strony. Na zakończenie podniosła, że w czasie kiedy wysyłane były decyzje z MOPS była na turnusie rehabilitacyjnym (2 ostatnie tygodnie września), a po powrocie rozchorowała się, na co ma zwolnienia lekarskie. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany zajętego w sprawie stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją, czy decyzja wiąże się z negatywnymi skutkami dla strony i im podobnych. Sąd związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu , nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotowa skarga nie mogła odnieść skutku, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. W sprawie niniejszej orzeczenie organu I instancji zapadło w dniu [...]. Orzeczenie to zawiera prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie złożenia odwołania. Orzeczenie to zostało doręczone skarżącej w trybie art. 44 k.p.a. Przepis ten stanowi, w § 1, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. W § 2, iż zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W § 3, że w przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. W § 4, iż doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Bezspornym jest, ze skarżąca we wniosku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wskazała jako miejsce zamieszkania adres "S., ul. [...]". Ten sam adres widnieje na wszystkich fakturach przedłożonych przez skarżącą organowi I instancji. Wreszcie analiza akt administracyjnych wskazuje, że wcześniej całą korespondencje skarżąca odbierała pod tym adresem, a wszczególności pod tym samym adresem skarżąca w dniu [...] odebrała przesyłkę zawierającą zawiadomienie z dnia [...] o wszczęciu przez organ I instancji o wszczęciu postępowania w kwestii nienależnie pobranego świadczenia pielęgnacyjnego. Zatem skarżąca miała pełna świadomość, ze toczy się w niniejszej sprawie postępowanie administracyjne. Stąd też wysłanie przez organ przesyłki na adres "S., ul. [...]" należy uznać za prawidłowe. W aktach brak jest jakiegokolwiek pisma skarżącej wniesionego przed wydaniem decyzji organu I instancji, a wskazującego inny adres dla doręczeń. Stąd też wobec braku informacji o zmianie miejsca pobytu niepoważnym jawi się zawarte w skardze żądanie skarżącej, aby pracownik socjalny prowadzący jej sprawę (chodził po innych pokojach ośrodka) i pytał innych pracowników o aktualny jej adres. Zgodnie z treścią art. 129 § 2 k.p.a. w zw. z art. 127 § 1 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a zatem w przedmiotowym wypadku – doręczenia decyzji w trybie art. 44 k.p.a., ustawowy czternastodniowy termin do jego wniesienia upływał w dniu [...]. W tym stanie rzeczy strona skarżąca uchybiła terminowi do złożenia odwołania o 14 dni. Artykuł 58 k.p.a. w § 1 stanowi , że w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin do na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, w § 2 stanowi , że prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, dla której określony był termin, dopełniając jednocześnie czynności dla której określony był termin , a w § 3 stanowi, że przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne. Z powyższego wynika zatem, że prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść do organu właściwego do rozpoznania odwołania i to w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Strona skarżąca nie zawarła w treści złożonego odwołania wniosku o przywrócenie terminu. Art. 134 k.p.a. stanowi , że organ administracji stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania oraz to , że postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Mając na uwadze wszystkie wyżej naprowadzone powody organ odwoławczy prawidłowo postanowieniem z dnia [...] opartym o cytowany wyżej przepis prawa stwierdził uchybienie terminu do złożenia odwołania. Należy także wskazać, iż złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, dopiero na etapie skargi do Sądu jest bezskuteczne. W tym stanie rzeczy - zdaniem Sądu Administracyjnego – organ orzekający w sprawie prawidłowo zinterpretował i zastosował przepisy obowiązującego prawa. Na marginesie można zauważyć, że nawet w skardze skarżąca jest niekonsekwentna, gdyż najpierw twierdziła, że w czasie, gdy były wysłane decyzje sprawowała opiekę nad matką, zaś w końcowej części skargi twierdziła, ze w tym samym czasie przebywała na turnusie rehabilitacyjnym. Mając powyżej naprowadzone wywody na uwadze pomimo subiektywnych odczuć strony skarżącej Sąd Administracyjny uznał , że zaskarżone orzeczenie nie narusza prawa, brak było podstaw do uwzględnienia skargi, a co za tym idzie podlegała ona oddaleniu, zgodnie z treścią art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.