IV SA/Gl 14/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik, , , po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych w kwestii wniosku pełnomocnika skarżącej o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi p o s t a n a w i a odmówić przywrócenia terminu. W dniu 25 listopada 2013 r. A.H. skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. Skarga ta nie została przez stronę skarżącą podpisana. Na mocy zarządzenia z dnia 8 stycznia 2014 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka pocztowa zawierająca wskazane wezwanie została przez doręczającego awizowana pierwotnie w dniu 29 stycznia 2014 r. z adnotacją, że adresat był nieobecny, a zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki pocztowej w Urzędzie Pocztowym umieszczono na drzwiach adresata, a następie w dniu 6 lutego 2014 r. Wezwanie to nie zostało przez skarżącą podjęte dlatego Placówka Pocztowa zwróciła przesyłkę do Sądu (k. 7). Wyże opisana przesyłka została uznana za skutecznie doręczoną w trybie art. 73 P.p.s.a. z upływem dnia 12 lutego 2011 r. Postanowieniem z dnia 17 marca 2014 r. tut. Sąd odrzucił skargę A.H. Odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącej dnia 28 marca 2014 r., co wynika ze znajdującego się w aktach zwrotnego potwierdzenia odbioru (k.20). Pismem procesowym z dnia 17 kwietnia 2014 r. A.H. działając przez pełnomocnika radcę prawnego B.K. wniosła o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w przedmiocie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, poprzez podpisanie skargi. Uzasadniając wniosek pełnomocnik skarżącej oświadczyła, że uchybienie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi nastąpiło bez winy A.H., bowiem wbrew twierdzeniom placówki pocztowej nie otrzymała ona awiza dotyczącego pisma wzywającego do uzupełnienia tych braków, pomimo codziennego sprawdzania skrzynki na listy. W tym stanie rzeczy nie mogła odebrać wezwania Sądu i zastosować się do niego. Ponadto radca prawny wskazała, że przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu 14 kwietnia 2014 r., tj. w dniu w którym A.H. zgodnie z pouczeniem doręczonym jej wraz z postanowieniem zwróciła się do profesjonalnego pełnomocnika, celem sporządzenia skargi kasacyjnej i dowiedziała się o konieczności złożenia przez nią wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 86 § 1 p. p. s. a., przewiduje, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 87 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto strona winna równocześnie z wnioskiem dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Z brzmienia cytowanych wyżej przepisów wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć zastosowanie jedynie wtedy, gdy wszystkie określone w nich przesłanki zostaną spełnione łącznie, tj. wniesienie wniosku w ciągu siedmiu dni od ustania przeszkody uniemożliwiającej dochowanie terminu, dopełnienie czynności, dla której był ustanowiony termin oraz brak winy w uchybieniu terminu. Odnosząc się w pierwszej kolejności do kwestii terminowości złożenia rozpatrywanego wniosku, Sąd uznał, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony z zachowaniem ustawowego terminu. Oceny wymagała zatem przesłanka braku winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się natomiast z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Dokonując takiej oceny należy przyjąć obiektywny miernik staranności, zgodnie z którym o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wówczas, gdy strona, obiektywnie nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody. Okoliczności wskazane we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie stanowią przesłanki przywrócenia terminu zgodnie z art. 86 P.p.s.a. bowiem nie wskazują one na brak winy strony w uchybieniu terminu. Przesyłka polecona skierowana do A.H. zawierająca wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi na podstawie art. 73 p.p.s.a. została uznana za skutecznie doręczona z upływem dnia 12 lutego 2014 r. Sposób doręczenia przesyłki w trybie art. 73 § 1-3 p.p.s.a. opiera się na domniemaniu, że adresat miał możliwość zapoznania się z jej treścią. Domniemanie to ma charakter domniemania usuwalnego, co oznacza, że może zostać obalone. Do przyjęcia powyższego domniemania wystarczy sądowi, że przesyłka została skierowana na podany przez stronę adres, jednakże została przez operatora pocztowego zwrócona z uwagi na niepodjęcie w terminie, mimo dwukrotnego pozostawienia zawiadomienia w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, o możliwości jego odebrania w placówce pocztowej lub w urzędzie gminy, w określonym terminie. Przy czym konieczne jest, by przesyłka nie mogła zostać uprzednio doręczona w sposób właściwy (np. adresatowi osobiście) lub zastępczy (np. dorosłemu domownikowi). W niniejszej sprawie na kopercie skierowanej do skarżącej, a następnie zwróconej na skutek niepodjęcia korespondencji, wynika, że przesyłka była podwójnie awizowana, a przesyłki tej nie doręczono poprzez tzw. doręczenie właściwe, ani zastępcze, a pozostawiono ją w placówce pocztowej, o czym pozostawiono zawiadomienie w drzwiach adresata. Dokument urzędowy, jakim jest zwrotne potwierdzenie wraz z adnotacjami urzędowymi zamieszczonymi na przesyłce, jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Korzysta on z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone (por. postanowienie NSA z dnia 16 grudnia 2011 r., I FSK 1861/11, LEX nr 1148521). W tej sytuacji ciężar obalenia domniemania doręczenia przesyłki przez awizo ciąży na skarżącej. Zatem kwestionując fakt pozostawienia stosownego zawiadomienia w drzwiach mieszkania przez pracownika poczty skarżąca winna wskazać takie okoliczności, które wzbudziłyby wątpliwości sądu w tym zakresie. Brak powyższego skutkuje przyjęciem, stosowanie do treści art. 73 § 4 p.p.s.a., że doręczenie przesyłki zostało dokonane skutecznie. W niniejszej sprawie skarżąca takich okoliczności nie wskazała. Z tej przyczyny, na podstawie przepisu art. 86 § 1 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.