IV SA/Gl 144/10
WyrokWSA w Gliwicach2010-09-23
Skład orzekający: Tadeusz Michalik, Adam Mikusiński, Stanisław Nitecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Powiatu w T. w sprawie regulaminu organizacyjnego Starostwa Powiatowego, która dopuszcza możliwość jednoczesnego kierowania pracą wydziału przez członków zarządu powiatu oraz łączenia funkcji naczelnika wydziału budżetu i finansów z funkcją głównego księgowego starostwa, jest zgodna z przepisami ustawy o pracownikach samorządowych oraz ustawy o samorządzie powiatowym?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej § 11 ust. 2 oraz § 16 ust. 2 zdanie pierwsze. Uznał, że dopuszczenie przez regulamin organizacyjny możliwości jednoczesnego kierowania pracą wydziału przez członków zarządu powiatu jest niedopuszczalne, ponieważ narusza przepisy ustawy o pracownikach samorządowych, które określają odrębne tryby zatrudniania i kwalifikacje dla członków zarządu oraz naczelników wydziałów, a także prowadzi do kolizji funkcji zarządczych z podległością służbową. Ponadto, połączenie funkcji naczelnika Wydziału Budżetu i Finansów z funkcją Głównego Księgowego Starostwa jest sprzeczne z ustawą o samorządzie powiatowym, która jednoznacznie wskazuje, że głównym księgowym budżetu powiatu jest skarbnik powiatu.Stan faktyczny
Wojewoda zaskarżył uchwałę Rady Powiatu w T. w sprawie przyjęcia tekstu jednolitego Regulaminu Organizacyjnego Starostwa Powiatowego, kwestionując zapisy § 11 ust. 2 i § 16 ust. 2 zdanie pierwsze. Organ nadzoru argumentował, że § 11 ust. 2 jest niezgodny z ustawą o pracownikach samorządowych, ponieważ dopuszcza kierowanie wydziałem przez członków zarządu, co koliduje z ich funkcjami wykonawczymi i wymogami kwalifikacyjnymi. § 16 ust. 2 zdanie pierwsze zostało uznane za sprzeczne z ustawą o samorządzie powiatowym, która stanowi, że głównym księgowym budżetu jest skarbnik powiatu. Rada Powiatu w odpowiedzi na skargę wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że zaskarżone przepisy dotyczą wewnętrznej organizacji pracy urzędu i nie naruszają prawa.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej zapisu § 11 ust. 2 oraz zapisu § 16 ust. 2 – zdanie pierwsze, i określił, że uchwała w tym zakresie nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Adam Mikusiński Sędzia WSA Stanisław Nitecki Protokolant sekr. sąd. Ewa Pasiek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2010 r. sprawy ze skargi Wojewody [...] na uchwałę Rady Powiatu w T. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie regulaminu organizacyjnego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej zapisu § 11 ust. 2 oraz zapisu § 16 ust. 2 – zdanie pierwsze, 2. określa, że zaskarżona uchwała w wyżej wymienionym zakresie nie może być wykonana.
W dniu [...] Rada Powiatu w T. podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie przyjęcia tekstu jednolitego Regulaminu Organizacyjnego Starostwa Powiatowego w T.
Wojewoda [...] pismem z dnia [...] zaskarżył w/wym. uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Działając na podstawie art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 05 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.) i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały Nr [...] Rady Powiatu w T. z dnia [...] w sprawie przyjęcia tekstu jednolitego Regulaminu Organizacyjnego Starostwa Powiatowego w T. w częściach określonych w:
-§ 11 ust. 2 Regulaminu, jako niezgodnego z art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. b, pkt 2 i pkt 3 w związku z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 223, poz. 1458) oraz w związku z treścią załącznika Nr 3 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych (Dz. U. Nr 50, poz. 398);
-§ 16 ust. 2 zdanie pierwsze Regulaminu, jako niezgodnego z art. 12 pkt 3 ustawy o samorządzie powiatowym.
W uzasadnieniu organ nadzoru wskazał, że przedmiotową uchwałą Rada Powiatu w T. przyjęła Regulamin Organizacyjny Starostwa Powiatowego w T., określający -po myśli § 1 –zasady działania wewnętrznych komórek organizacyjnych Starostwa Powiatowego w T., tryb pracy, a także inne postanowienia związane z pracą Starostwa.
Podkreślił, że kompetencja do działania organu stanowiącego w tej sprawie wynika z art. 35 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym, a regulamin organizacyjny jest aktem normatywnym o charakterze ustrojowo -.organizacyjnym, w którym jednostka samorządu terytorialnego, działając poprzez swoje organy ma swobodę w zakresie określania jego treści, ograniczoną jednak postanowieniami norm prawnych, zawartych w przepisach powszechnie obowiązujących.
Wojewoda wskazał, że według poglądów prezentowanych w doktrynie regulamin organizacyjny starostwa powiatowego winien zawierać w szczególności określenie zadań danego urzędu, strukturę urzędu (podział urzędu na wydziały bądź inne komórki), zakres czynności wydziałów, podział zagadnień nadzoru nad poszczególnymi wydziałami pomiędzy kierownikiem urzędu, jego zastępcę (zastępców) oraz ewentualnie innych członków zarządu, obieg informacji w urzędzie i zasady ich przetwarzania, a także postanowienia odnoszące się do form współpracy z innymi urzędami czy instytucjami (ustawa o samorządzie powiatowym -Komentarz pod red. Bogdana Dolnickiego, Wolters Kluwer Polska, wydanie 2 z 2007 r., s. 297).
Stąd tez zdaniem Wojewody, zważając na zakres przedmiotowy regulaminu organizacyjnego należy zauważyć, że jego treść winna korespondować m.in. z powiatową ustawą ustrojową, jak również z ustawą o pracownikach samorządowych.
Tymczasem w opinii Wojewody analiza szczegółowych postanowień regulaminu organizacyjnego prowadzi do wniosku, że niektóre z tych postanowień pozostają w sprzeczności z przepisami ustawy o pracownikach samorządowych.
I tak, w § 11 ust. 2 zawarto regulację, zgodnie z którą Starosta, Wicestarosta, Członek Zarządu oraz Sekretarz lub Skarbnik mogą jednocześnie kierować pracą Wydziału. W ocenie organu nadzoru takie rozwiązanie nie jest dopuszczalne na gruncie samorządowej pragmatyki urzędniczej. Jak wskazują przepisy ustawy o pracownikach samorządowych w starostwie powiatowym starosta, wicestarosta oraz pozostali członkowie zarządu powiatu zatrudniani są na podstawie wyboru (art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy), skarbnik powiatu na podstawie powołania (art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy), a pozostali pracownicy (w tym naczelnicy wydziałów) -na podstawie umowy o pracę (art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy).
Organ nadzoru wskazał, że biorąc pod uwagę, ustalony w art. 32 ustawy o samorządzie powiatowym, zakres zadań zarządu powiatu, do którego należy w szczególności:
1) przygotowywanie projektów uchwał rady,
2) wykonywanie uchwał rady,
3) gospodarowanie mieniem powiatu,
4) wykonywanie budżetu powiatu,
5) zatrudnianie i zwalnianie kierowników jednostek organizacyjnych powiatu,
stwierdzić należy, że ustawodawca przypisał zarządowi powiatu typowe funkcje zarządcze (wykonawcze). Konieczność sprawnego wypełniania tych funkcji wyklucza w zasadzie możliwość powierzania członkom zarządu stanowiska kierownika określonej komórki organizacyjnej starostwa powiatowego (naczelnika wydziału).
Wojewoda podkreślił także, że zgodnie z art. 35 ust. 2 ustawy o samorządzie powiatowym starosta jest kierownikiem starostwa powiatowego oraz zwierzchnikiem służbowym pracowników starostwa i kierowników jednostek organizacyjnych powiatu oraz zwierzchnikiem powiatowych służb, inspekcji i straży.
W kontekście tego przepisu – organ nadzoru zauważył - że powierzenie poszczególnym członkom zarządu funkcji kierowników poszczególnych komórek organizacyjnych doprowadziłoby do sytuacji, że z jednej strony członek zarządu pozostawałby w stosunku podległości służbowej wobec starosty jako kierownika starostwa i zwierzchnika służbowego, z drugiej jako członek organu wykonawczego, którego praca oparta jest o zasadę kolegialności zarządzania powiatem, uczestniczyłby w sprawowaniu nadzoru nad pracą wydziału, którym kieruje.
Przeciwko łączeniu stanowiska kierownika komórki organizacyjnej -naczelnika wydziału z funkcją członka zarządu powiatu przemawia także analiza przepisów dotyczących minimalnych wymagań kwalifikacyjnych niezbędnych do wykonywania pracy na tych stanowiskach. Zgodnie z załącznikiem Nr 3 do rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych dla stanowisk starosty oraz pozostałych członków zarządu powiatu nie przewidziano żadnych minimalnych wymagań kwalifikacyjnych, podczas gdy od osób zatrudnionych na stanowisku naczelnika (kierownika, dyrektora) wydziału (biura, departamentu) wymaga się wykształcenia wyższego odpowiedniej specjalności umożliwiającego wykonywanie zadań na stanowisku, a także spełnienia wymagań określonych w ustawie stosownie do opisu stanowiska oraz pięcioletniego stażu pracy.
Ponadto – organ nadzoru wskazał - że zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o pracownikach samorządowych stanowiska naczelników wydziałów co do zasady obsadzane są w drodze otwartego i konkurencyjnego naboru. Wyjątki, w których można odstąpić od takiego naboru ustawodawca przewidział w sposób wyraźny i nie mogą one być rozszerzane w drodze regulaminu organizacyjnego. Tymczasem rozwiązanie przewidziane w § 11 ust. 2 Regulaminu organizacyjnego, uchwalonego przez Radę Powiatu w T., zakłada, że kierować pracami wydziału, a więc zajmować stanowiska kierowników komórek organizacyjnych, mogą członkowie zarządu, z którymi stosunek pracy nawiązuje się przecież na podstawie wyboru, w konsekwencji wyboru dokonanego przez organ stanowiący.
Wojewoda nadto zauważył, że za sprzeczny z prawem należy uznać także przepis § 16 ust. 2 zdanie pierwsze Regulaminu organizacyjnego, w myśl którego "naczelnik Wydziału Budżetu i Finansów jest jednocześnie Głównym Księgowym Starostwa." Zgodnie z art. 12 pkt 3 ustawy o samorządzie powiatowym głównym księgowym budżetu jest skarbnik powiatu, co oznacza, że kompetencji tych nie można przenosić na inne stanowisko urzędnicze w strukturze organizacyjnej starostwa powiatowego.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Powiatu [...] wniósł o oddalenie skargi.
W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z art. 171 Konstytucji RP w zw. z art. 76 i art.77 ustawy o samorządzie powiatowym działalność samorządu terytorialnego podlega nadzorowi z punktu widzenia legalności, zaś organami tego nadzoru jest m. in. wojewoda, który może wkraczać w działalność powiatu tylko w przypadkach określonych ustawami. Nadzór nad wykonywaniem zadań powiatu sprawowany jest na podstawie kryterium zgodności z prawem. W związku z tak określonym zakresem nadzoru i kompetencjami organów nadzoru należy zakwestionować uprawnienie wojewody do kwestionowania treści Regulaminu Organizacyjnego Starostwa Powiatowego w T. w zakresie zaskarżonych § 11 ust.2 oraz § 16 ust.2 przedmiotowej uchwały Rady Powiatu.
Zaznaczono, że treść § 11 ust.2 Regulaminu Organizacyjnego, który stanowi: "Starosta, Wicestarosta, Członek Zarządu oraz Sekretarz i Skarbnik mogą jednocześnie kierować pracą Wydziału" nie dotyczy działalności powiatu związanej z wykonywaniem zadań publicznych określonych przepisem art. 4 ustawy o samorządzie powiatowym oraz przepisami innych ustaw. Jest natomiast przepisem z
zakresu wewnętrznej organizacji pracy urzędu Starostwa Powiatowego i jako taki nie powinien podlegać kontroli wojewody sprawowanej w ramach nadzoru nad działalnoścą powiatu. Nie powinno bowiem ulegać wątpliwości, iż zaskarżenie przez wojewodę uchwały w trybie przepisu art. 8 1 ust. 1 zdanie drugie in fine ustawy o samorządzie powiatowym stanowi formę "przedłużenia" kompetencji nadzorczych wojewody, przez co skarga do sądu administracyjnego może dotyczyć jedynie kryterium zgodności z prawem wykonywania zadań przez powiat.
Zdaniem pełnomocnika organu, za utrwalone w orzecznictwie i doktrynie należy wskazać, iż rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody musi wskazywać konkretny przepis naruszony uchwałą organu powiatu; naruszenie prawa nie może być dorozumiane, nie może też być wyprowadzone w drodze analogii czy też oceny racjonalności (lub jej braku) rozwiązań prawnych.
Zauważono wszakże, iż Wojewoda wprawdzie wskazuje na naruszenie przez § 11 ust.2 zaskarżonej uchwały konkretnych przepisów prawa, jednak w ocenie skarżącego treść § 11 ust.2 uchwały Rady Powiatu nie pozostaje w sprzeczności z powołanymi przepisami ustawy o pracownikach samorządowych oraz rozporządzenia Rady Ministrów z 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych. Takiego naruszenia nie da się wyprowadzić z porównania treści wspomnianych regulacji prawnych.
Zdaniem pełnomocnika stanowisko skarżącego organu nadzoru zawarte na str.2 uzasadnienia skargi na temat sprzeczności (kolizji) funkcji zarządczych zarządu powiatu z pełnieniem przez członka zarządu funkcji kierownika określonej komórki organizacyjnej starostwa powiatowego (naczelnika wydziału) jest tylko próbą oceny racjonalności możliwego rozwiązania jakie daje zaskarżony § 11 ust.2 uchwały. Przepisu tego nie można bowiem odczytywać jako wiążącego rozwiązania w zakresie powierzenia osobom w nim wskazanym funkcji naczelnika wydziału. Dopuszcza on jedynie możliwość kierowania wydziałem. Stąd też z takiej regulacji nie można wnioskować, że powoduje ona automatyczne przejęcie przez osoby w nim wymienione kompetencji naczelnika wydziału. Nie przesądzono tą regulacją o formie powierzenia obowiązków z zakresu kierownictwa wydziałami jak i o zakresie kompetencji tych osób jako kierujących wydziałami, albowiem ta materia zostałaby zapewne określona stosownym zakresem powierzonych obowiązków. Przy czym powierzenie tych obowiązków musiałoby uwzględniać stosowne ograniczenia wynikające z przepisów prawa, a dotyczące zatrudniania i zajmowania stanowisk przez członków zarządu powiatu, którzy jednocześnie sprawują mandat radnego powiatowego oraz wymagania kwalifikacyjne do wykonywania pracy na poszczególnych stanowiskach o ile w grę miałoby wchodzić zatrudnienie na podstawie umowy o pracę.
Podkreślono, iż organ nadzoru także nie dokonuje rozróżnienia pomiędzy zwierzchnictwem służbowym starosty nad pracownikami starostwa, a kierowaniem pracami wydziału i niesłusznie dopatruje się tutaj bliżej niesprecyzowanych w skardze kolizji.
W sposób nieuprawniony skarżący powiązał nadto możliwość kierowania pracą wydziału jaką daje konkretnym osobom kwestionowany przez niego § 11 ust.2 uchwały li tylko z zatrudnieniem na podstawie umowy o pracę w rozumieniu art.4 ust. 1 pkt 3 ustawy o pracownikach samorządowych. Powołane przez skarżącego przepisy nie ograniczają możliwości kierowania wydziałem jedynie do osób mających zawartą umowę o pracę, a już na pewno nie wykluczają możliwości powierzenia takiego kierowania bądź pewnych uprawnień z zakresu kierowania wymienionym § 11 ust.2 uchwały osobom. W jaki sposób to się odbędzie stanowi materię zastrzeżoną dla starosty jako organizującego pracę starostwa powiatowego zgodnie z art.34 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym.
W kwestii zarzutów podniesionych przez skarżącego pod adresem § 16 ust. 2 uchwały Rady Powiatu wskazano natomiast, że w art. 12 ust.3 ustawy o samorządzie powiatowym jest mowa o głównym księgowym budżetu powiatu, którym jest zarazem
skarbnik powiatu. Kwestionowany zapis natomiast dotyczy innych kompetencji niż główny księgowy budżetu powiatu, mianowicie głównego księgowego starostwa powiatowego jako .jednostki budżetowej z określeniem jego kompetencji jak w dalszej części § 16 uchwały.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), a także art. 3 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwana dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne są między innymi powołane do badania zgodności z prawem aktów organów jednostek samorządu terytorialnego oraz aktów nadzoru nad ich działalnością. Ani ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami, ani ustawa o samorządzie powiatowym nie wprowadzają innych kryteriów oceny sądu administracyjnego niż zgodność zaskarżonego aktu z przepisami prawa.
Zgodnie z art. 171 Konstytucji RP działalność samorządu terytorialnego podlega nadzorowi z punktu widzenia legalności. Kompetencje nadzorcze wojewody są określone w przepisach ustaw ustrojowych: w przypadku powiatu - w ustawie z dnia 05 czerwca 1998 r.o samorządzie powiatowym (t.j. Dz.U.z 2001r. Nr 142, poz.1592 ze zm.). W myśl przepisu art. 76 ust. 2 tej ustawy organy nadzoru mogą wkraczać w działalność gminną tylko w przypadkach określonych ustawami. Nadzór nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego jest sprawowany na podstawie kryterium zgodności z prawem. Oznacza to, że wojewoda musi przy tym wskazywać konkretny przepis naruszony uchwałą, a naruszenie prawa nie może być wyprowadzane w drodze analogii, czy też oceny racjonalności rozwiązań prawnych
Dla stwierdzenia nieważności uchwały wystarczy istotne naruszenie prawa. Do istotnych wad, warunkujących stwierdzenie nieważności, zalicza się między innymi naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego, a także przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał.
Na wstępie podkreślenia wymaga, iż przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie uczyniono dwa zapisy uchwały rady powiatu w przedmiocie regulaminu organizacyjnego starostwa powiatowego
Starostwo jest aparatem pomocniczym samego powiatu, jako jednostki samorządu terytorialnego, służącym obsłudze organów powiatu i jako takie nie ma odrębnego bytu. Starostwo to struktura pracownicza, której jedynym zadaniem jest zapewnienie sprawnej realizacji zadań organów powiatu. Dlatego też ustawodawca uznał, że w przypadku starostwa wystarczającą podstawą jego funkcjonowania będzie regulamin organizacyjny. Kompetencja do działania organu stanowiącego w tej sprawie wynika z art. 35 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym, a regulamin organizacyjny jest aktem normatywnym o charakterze ustrojowo -.organizacyjnym, w którym jednostka samorządu terytorialnego, działając poprzez swoje organy ma swobodę w zakresie określania jego treści, ograniczoną jednak postanowieniami norm prawnych, zawartych w przepisach powszechnie obowiązujących.
Trafnie organ nadzoru wskazał, że regulamin organizacyjny starostwa powiatowego winien zawierać w szczególności określenie zadań danego urzędu, strukturę urzędu, zakres czynności wydziałów, podział zagadnień nadzoru nad poszczególnymi wydziałami pomiędzy kierownikiem urzędu, jego zastępcę (zastępców) oraz ewentualnie innych członków zarządu, obieg informacji w urzędzie i zasady ich przetwarzania, a także postanowienia odnoszące się do form współpracy z innymi urzędami czy instytucjami
Skoro tak, to oczywistym jest z uwagi na zakres przedmiotowy regulaminu organizacyjnego, że jego treść winna korespondować m.in. z powiatową ustawą ustrojową, jak również z ustawą o pracownikach samorządowych.
Przeprowadzona analiza postanowień regulaminu organizacyjnego zawartych w § 11 ust. 2 tegoż aktu prowadzi do wniosku, że postanowienia te pozostają w sprzeczności z przepisami ustawy o pracownikach samorządowych.
We wskazanym przepisie zawarto regulację, zgodnie z którą Starosta, Wicestarosta, Członek Zarządu oraz Sekretarz lub Skarbnik mogą jednocześnie kierować pracą Wydziału.
W ocenie Sądu wspomniane rozwiązanie nie jest dopuszczalne na gruncie samorządowej pragmatyki urzędniczej.
Przepisy ustawy o pracownikach samorządowych przewidują w starostwie powiatowym starosta, wicestarosta oraz pozostali członkowie zarządu powiatu zatrudniani są na podstawie wyboru (art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy), skarbnik powiatu na podstawie powołania (art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy), a pozostali pracownicy (w tym naczelnicy wydziałów) -na podstawie umowy o pracę (art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy).
Nie sposób podzielić stanowiska Powiatu [...] zaprezentowanego w odpowiedzi na skargę, albowiem ustalony w art. 32 ustawy o samorządzie powiatowym, zakres zadań zarządu powiatu, do którego należy - przygotowywanie projektów uchwał rady, wykonywanie uchwał rady, gospodarowanie mieniem powiatu, wykonywanie budżetu powiatu, jak też i zatrudnianie i zwalnianie kierowników jednostek organizacyjnych powiatu – wskazuje jednoznacznie na to, że ustawodawca przypisał zarządowi powiatu typowe funkcje wykonawcze.
Oczywistym zatem jest, że potrzeba sprawnego wypełniania tych funkcji wyklucza – zdaniem Sądu - możliwość powierzania członkom zarządu stanowiska kierownika określonej komórki organizacyjnej starostwa powiatowego (naczelnika wydziału). Nadto po myśli art. 35 ust. 2 ustawy o samorządzie powiatowym starosta jest kierownikiem starostwa powiatowego oraz zwierzchnikiem służbowym pracowników starostwa i kierowników jednostek organizacyjnych powiatu oraz zwierzchnikiem powiatowych służb, inspekcji i straży.
Trafnie organ nadzoru zauważył, że zważając na treść ostatnio przywołanej regulacji, powierzenie poszczególnym członkom zarządu funkcji kierowników poszczególnych komórek organizacyjnych doprowadziłoby do sytuacji, że z jednej strony członek zarządu pozostawałby w stosunku podległości służbowej wobec starosty jako kierownika starostwa i zwierzchnika służbowego, z drugiej jako członek organu wykonawczego, którego praca oparta jest o zasadę kolegialności zarządzania powiatem, uczestniczyłby w sprawowaniu nadzoru nad pracą wydziału, którym kieruje.
Trzeba zgodzić się z Wojewoda, iż przeciwko łączeniu stanowiska kierownika komórki organizacyjnej -naczelnika wydziału z funkcją członka zarządu powiatu przemawia także analiza przepisów dotyczących minimalnych wymagań kwalifikacyjnych niezbędnych do wykonywania pracy na tych stanowiskach. Zgodnie z załącznikiem Nr 3 do rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych dla stanowisk starosty oraz pozostałych członków zarządu powiatu nie przewidziano żadnych minimalnych wymagań kwalifikacyjnych, podczas gdy od osób zatrudnionych na stanowisku naczelnika (kierownika, dyrektora) wydziału (biura, departamentu) wymaga się wykształcenia wyższego odpowiedniej specjalności umożliwiającego wykonywanie zadań na stanowisku, a także spełnienia wymagań określonych w ustawie stosownie do opisu stanowiska oraz pięcioletniego stażu pracy.
Trzeba także zaakcentować, iż zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o pracownikach samorządowych stanowiska naczelników wydziałów co do zasady obsadzane są w drodze otwartego i konkurencyjnego naboru. Wyjątki, w których można odstąpić od takiego naboru ustawodawca przewidział w sposób wyraźny i nie mogą one być rozszerzane w drodze regulaminu organizacyjnego.
Analiza materiałów sprawy prowadzi do wniosku, że rozwiązanie przewidziane w § 11 ust. 2 Regulaminu organizacyjnego, uchwalonego przez Radę Powiatu w T., zakłada, że kierować pracami wydziału, a więc zajmować stanowiska kierowników komórek organizacyjnych, mogą członkowie zarządu, z którymi stosunek pracy nawiązuje się przecież na podstawie wyboru, w konsekwencji wyboru dokonanego przez organ stanowiący.
Przyjęcie rozumowania zaprezentowanego przez Powiat [...] prowadzi do wniosku, że np. w przypadku kiedy to Starosta zamierzał by zostać kierownikiem danej komórki organizacyjnej starostwa, to musiałby uczestniczyć w otwartym konkursie organizowanym i rozstrzyganym przez samego siebie jako członka zarządu, bądź też innych podległych mu pracowników samorządowych..
Za sprzeczny z prawem należy - zdaniem Sądu - uznać także przepis § 16 ust. 2 zdanie pierwsze Regulaminu organizacyjnego, w myśl którego "naczelnik Wydziału Budżetu i Finansów jest jednocześnie Głównym Księgowym Starostwa."
Po myśli przepisu art. 12 pkt 3 ustawy o samorządzie powiatowym "głównym księgowym budżetu powiatu" jest skarbnik powiatu, co jednoznacznie prowadzi do wniosku, że kompetencji tych nie można przenosić na inne stanowisko urzędnicze w strukturze organizacyjnej starostwa powiatowego.
W odpowiedzi na skargę - w tej mierze – wskazano, że w art. 12 ust.3 ustawy o samorządzie powiatowym jest mowa o głównym księgowym budżetu powiatu, którym jest zarazem skarbnik powiatu, zaś kwestionowany zapis dotyczy natomiast innych kompetencji, niż główny księgowy budżetu powiatu, mianowicie głównego księgowego starostwa powiatowego jako .jednostki budżetowej z określeniem jego kompetencji jak w dalszej części § 16 uchwały.
Analiza przepisów omawianej uchwały wprost i jednoznacznie przeczy tezie stawianej przez pełnomocnika Powiatu[...], że zapis ten dotyczy innych kompetencji niż "główny księgowy budżetu powiatu", albowiem wszystkie kompetencje przypisane "głównemu księgowemu starostwa" w § 16 pkt. 2 ppkt. 1-4 oraz pkt. 3 ppkt. 1- 2 są identyczne jak kompetencje Skarbnika (jako głównego księgowego budżetu powiatu) wymienione w § 13 pkt 1 ppkt. 1- 4 i pkt 2 ppkt. 1- 2.
Reasumując, należało dojść do wniosku, iż przedmiotowe działanie pozostaje w sprzeczności z zasadą legalizmu proklamowaną w art. 7 Konstytucji RP, wedle której organy władzy publicznej mogą działać jedynie w granicach i na podstawie prawa.
Konsekwencją tego stanu rzeczy jest zatem to, iż w oparciu o art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) należało stwierdzić nieważność zaskarżonej uchwały w części wskazanej w sentencji wyroku.
W oparciu o art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonego aktu w wyżej już wskazanym zakresie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło