IV SA/Gl 173/13

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D.S. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie pożyczki na podjęcie działalności gospodarczej - odmowy wszczęcia postępowania w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: 1. ustanowić adwokata dla skarżącej; W treści skargi z dnia 22 stycznia 2013 r. D.S. wniosła o ustanowienie adwokata powołując się na trudną sytuację materialną. Następnie, to jest w odpowiedzi na wezwanie z dnia 28 lutego 2013 r. skarżąca nadesłała urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym sprecyzowała, iż żąda nie tylko ustanowienia adwokata lecz nadto także zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podniosła, że jest osobą bezrobotną, bez prawa do pobierania zasiłku i jedynym źródłem utrzymania jej trójosobowej rodziny są alimenty w kwocie po 750 zł miesięcznie otrzymywane przez jej córkę i syna (osoby pełnoletnie). Nadto strona zadeklarowała, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości (zamieszkuje w lokalu spółdzielczym lokatorskim o powierzchni 52 m2), podobnie jak jej dzieci, które aktualnie uczą się i także nie posiadają żadnego majątku. W dalszej części wniosku skarżąca określiła wysokość miesięcznych kosztów utrzymania z tytułu opłat stałych, na które składa się czynsz (552 zł), należność za gaz (189 zł - opłata za 2 miesiące, co daje 94,50 zł miesięcznie), należność za energię elektryczną (185 zł - opłata za 2 miesiące, co daje 92,50 zł miesięcznie), wydatki na bilety miesięczne (150 zł), opłata za Internet (105 zł) oraz spłata karty kredytowej (300 zł). Do wniosku dołączone zostało zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w Ś., potwierdzające, że strona jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, oraz kopię wyciągów z protokołów ugód sądowych zawartych w dniu [...] r., na mocy których ustalona została wysokość alimentów przysługujących jej dzieciom. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym. W tym miejscu należy odnotować, że skarga w niniejszej sprawie została złożona na postanowienie wydane w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia pożyczki udzielonej na podjęcie działalności gospodarczej, którą D.S. otrzymała z Funduszu Pracy jako osoba bezrobotna. Tymczasem zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., strona skarżąca w sprawach dotyczących (...) zasiłków oraz innych należności i uprawnień przysługujących osobie bezrobotnej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Oznacza to, że wyżej wymieniona jest w niniejszej sprawie objęta zwolnieniem od kosztów sądowych z mocy samego prawa, a w rezultacie jej wniosek w omawianym zakresie jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu. Odnosząc się natomiast do wniosku D.S. o ustanowienie fachowego pełnomocnika godzi się podkreślić, iż w myśl zasady sformułowanej w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej, prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli, po myśli art. 245 §3 p.p.s.a., mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń skarżącej wynika bowiem, że nie posiada ona żadnych zasobów finansowych ani majątku, zaś jedynym źródłem utrzymania jej trójosobowej rodziny są alimenty pobierane przez pełnoletnie dzieci, w kwocie ogółem 1.500 zł, która - zważywszy wysokość deklarowanej kwoty ponoszonych kosztów utrzymania - nie pozwala na dokonanie oszczędności umożliwiających opłacenie adwokata z wyboru. Uwzględniono przy tym fakt, iż o trudnej sytuacji materialnej wnioskodawczyni świadczą dokumenty, które złożyła do Sądu wraz ze skargą potwierdzające, że jest ona obciążona znacznymi zaległościami płatniczymi z tytułu czynszu i składek na ubezpieczenie społeczne a także to, iż prowadzone wobec niej postępowanie egzekucyjne okazało się bezskuteczne. Mając na względzie przywołane wyżej okoliczności uznano, że wnioskodawczyni wykazała w sposób dostatecznie przekonujący, że pokrycie kosztów, jakie mogą wiązać się z udziałem w sprawie profesjonalnego pełnomocnika przekracza jej możliwości płatnicze i dlatego postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.