IV SA/Gl 174/16

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: 1. ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu; W treści skargi z dnia 10 lutego 2016 r. A. J. wniósł o ustanowienie pełnomocnika z urzędu powołując się na brak wiedzy prawniczej niezbędnej do obrony swoich interesów. Następnie, to jest w odpowiedzi na wezwanie z dnia 21 marca 2016 r. skarżący przedłożył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym sprecyzował, iż domaga się ustanowienia adwokata, a nadto także zwolnienia od kosztów sądowych. W treści tego formularza podniósł, że gospodaruje samotnie, nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów o wartości przekraczającej 5.000 zł ani nieruchomości (poza zamieszkiwanym lokalem o powierzchni 62,04 m2) i nie osiąga jakiegokolwiek dochodu. Obciążają go przy tym znaczne koszty utrzymania, w tym z tytułu czynszu (595,80 zł), raty kredytu (206,59 zł), opłat za energię elektryczną i gaz oraz zobowiązań alimentacyjnych. Do formularza wnioskodawca dołączył między innymi faktury dotyczące opłat za w/w media, a nadto zeznanie podatkowe, z którego wynika, iż w roku 2015 nie uzyskał dochodu podlegającego podatkowi dochodowemu od osób fizycznych, potwierdzenia salda wystawione przez [...] Spółdzielnię Mieszkaniową, potwierdzające wysokość zaległości z tytułu opłat za zamieszkiwany przezeń lokal, w kwotach: 36.923,92 zł (stan na grudzień 2012 r.) oraz 54.304,49 zł (stan na grudzień 2015 r.). Następnie, to jest w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia danych ujętych we wniosku, A.J. w dniu 28 kwietnia 2016 r. nadesłał pismo procesowe, w którym między innymi wyjaśnił, że nie otrzymuje aktualnie żadnych świadczeń z pomocy społecznej albowiem "MOPS uznał, iż pomoc mu się nie należy". Wywiódł przy tym, że nie kupuje odzieży, nie wydatkuje żadnych środków na zakup leków ani na leczenie, zaś w zakresie wyżywienia korzysta także "z przeterminowanych produktów i pomocy wolontariuszy". W tym miejscu wskazał, iż utrzymuje się wyłącznie dzięki wsparciu otrzymywanemu od członków swojej rodziny, a mianowicie od matki, brata, bratanka oraz siostrzeńca. Nie może jednak tego potwierdzić stosownymi oświadczeniami rzeczonych osób, gdyż podejmowane próby uzyskania od nich takich oświadczeń spotkały się z kategoryczną odmową oraz "groźbą zerwania z nim wszelkich kontaktów". Równocześnie, na potwierdzenie swojej trudnej sytuacji materialnej wnioskodawca nadesłał postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. o odmowie umorzenia prowadzonego przeciwko niemu postępowania egzekucyjnego, z którego wynika, że obciąża go zaległość płatnicza wobec ZUS, jak również bardzo wysokie zaległości alimentacyjne (na kwotę 168.867,78 zł). W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej "p.p.s.a.", stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. W pierwszej kolejności należy odnotować, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja administracyjna wydana została w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Skarżący jest więc w tej sprawie zwolniony od kosztów sądowych z mocy samego prawa, co wynika z art. 239 pkt 1 lit. h) p.p.s.a., a co za tym idzie, jego wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia tych kosztów jest od samego początku bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu (stanowisko zgodne z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV z dnia 5 kwietnia 2016 r. - karta nr 44 akt sprawy). Odnosząc się natomiast do wniosku A. J. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 cytowanej regulacji, mogącym obejmować ustanowienie jednego z wymienionych w tym przepisie profesjonalnych pełnomocników) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Analiza okoliczności podnoszonych przez wnioskującego doprowadziła do konkluzji, że spełnił on przesłankę warunkującą uwzględnienie jego żądania. Z oświadczeń wyżej wymienionego wynika, iż nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Nadesłane przezeń dokumenty źródłowe potwierdzają przy tym, że nie uzyskuje jakiegokolwiek dochodu i obciążają go bardzo wysokie zaległości płatnicze z różnych tytułów (zobowiązania wobec ZUS, alimenty, należności wobec Spółdzielni Mieszkaniowej z tytułu opłat za zajmowany lokal). W tym kontekście uznano za dostatecznie wiarygodne jego wywody o tym, iż utrzymuje się jedynie dzięki pomocy udzielanej mu przez członków bliskiej rodziny. Mając na względzie wszystkie zaprezentowane wyżej okoliczności uznano, że wnioskujący wykazał w sposób wystarczający, że nie jest w stanie ponieść kosztów jakie wiążą się z opłaceniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, bez uszczerbku w swym koniecznym utrzymaniu i dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.