IV SA/Gl 195/14

PostanowienieWSA w Gliwicach2014-10-14

Skład orzekający: Sędzia NSA Tadeusz Michalik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżącej, osobie fizycznej o niskich dochodach, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, mimo że sprawa jest ustawowo zwolniona od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, uznając, że dochody skarżącej (emerytura w wysokości 607,38 zł) nie pozwalają jej na poniesienie kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Fakt ustawowego zwolnienia sprawy od kosztów sądowych nie wyklucza możliwości przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie dotyczącej zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. Następnie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Skarżąca wykazała niskie dochody (emerytura) i ponosiła wysokie koszty utrzymania, w tym leków i mediów.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącej radcę prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Tadeusz Michalik po rozpoznaniu w dniu 14 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.A. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie dotyczącej zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego p o s t a n a w i a: ustanowić dla skarżącej radcę prawnego. Postanowieniem z dnia 16 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę J.A. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie dotyczącej zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. Pismem nadanym w dniu 21 sierpnia 2014 r. skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W treści urzędowego formularza "PPF" dołączonego do powyższego pisma oświadczyła, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe a źródłem jej dochodu jest emerytura w kwocie 598,93 zł. Dodała również, iż nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Ponadto podkreśliła, że choruje na [...]. Następnie w odpowiedzi na wezwanie Sędziego sprawozdawcy skarżąca uprawdopodobniła dane zawarte we wniosku poprzez nadesłanie dokumentów potwierdzających: wysokość jej emerytury (607,38 zł), koszty zakupu leków (314,07 zł), wysokość kosztów utrzymania mieszkania (w tym bieżący rachunek za telefon 42,10 zł). Ponadto skarżąca oświadczyła, że nie korzysta ze świadczeń opieki społecznej, gaz kupuje w butlach po 52 zł, natomiast prąd kosztuje ją ok. 120 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Poza tym zgodnie z art. 245 § 3 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym obejmującym tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje wtedy, gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przedmiotowa sprawa, na podstawie art. 239 pkt. 1 lit. a P.p.s.a., jest ustawowo zwolniona od kosztów sądowych wobec tego wniosek o przyznanie prawa pomocy należało ograniczyć jedynie do kwestii ustanowienia radcy prawnego. Z akt sądowych i oświadczeń skarżącej wynika, że nie posiada ona zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe a jej dochodem jest emerytura w wysokości 607,38 zł. Tym samym nie budzi wątpliwości, że ustanowienie radcy prawnego z wyboru przekracza możliwości finansowe skarżącej i mogłoby narazić ją na uszczerbek w koniecznym utrzymaniu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło