IV SA/Gl 213/04

WyrokWSA w Gliwicach2005-10-19

Skład orzekający: Teresa Kurcyusz-Furmanik, Tadeusz Michalik, Szczepan Prax

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego z powodu braku dokumentu potwierdzającego pracę w szczególnych warunkach, jeśli dokument ten został złożony po terminie wniosku, ale przed wydaniem decyzji?
Ratio decidendi
Organ administracji powinien wyczerpująco zbadać wszystkie okoliczności faktyczne sprawy, w tym uwzględnić dokumenty potwierdzające prawo do świadczenia, nawet jeśli zostały złożone po terminie wniosku, o ile miały wpływ na rozstrzygnięcie. Decyzja odmowna wydana z powodu braku dokumentu, który został później dostarczony, jest sprzeczna z zasadą prawdy obiektywnej i prawem do rzetelnej procedury, co uzasadnia uchylenie decyzji.
Stan faktyczny
T. F. złożył wniosek o zasiłek przedemerytalny, jednak organ odmówił przyznania prawa z powodu braku dokumentu potwierdzającego pracę w szczególnych warunkach. Po wniesieniu odwołania i skargi do sądu, T. F. przedłożył odnalezione świadectwo pracy potwierdzające ten okres zatrudnienia. Organ przyznał zasiłek, ale od daty złożenia dokumentu, nie od daty wniosku. Skarżący domagał się przyznania zasiłku od daty pierwotnego wniosku.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Ś.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik (spr.) Sędziowie: NSA Tadeusz Michalik Szczepan Prax Protokolant stażysta Agnieszka Zygmunt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2005 r. sprawy ze skargi T. F. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie należności przedemerytalnych uchyla zaskarżoną decyzję Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 6 pkt 6 lit. b i art. 37j ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. Nr 6, poz. 56 z 2001 r.) Prezydent Miasta C. odmówił przyznania T. F. prawa do zasiłku przedemerytalnego, gdyż nie wykazał się on, zdaniem organu, stażem pracy wymaganym do uzyskania tego prawa. T. F. wykazał bowiem jedynie [...] lat, [...] miesiące i [...] dni pracy, w tym [...] lat i [...] dni pracy wykonywanej w warunkach szczególnych. Nie zaliczono wnioskodawcy do stażu pracy w szczególnych warunkach okresu zatrudnienia jako kierowcy w przedsiębiorstwie "A – C." od [...] r. do [...] r., ponieważ T. F. nie przedłożył wraz z wnioskiem świadectwa pracy, z którego wynikałoby, iż zatrudnienie uznane było za pracę w szczególnych warunkach. T. F. nie zgodził się ze stanowiskiem Prezydenta Miasta C. i złożył odwołanie do Wojewody Ś. Po rozpoznaniu sprawy, Wojewoda Ś. decyzją Nr [...] z dnia [...] r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Podzielił pogląd organu I instancji co do braku możliwości uwzględnienia odwołującemu do stażu pracy wykonywanej w szczególnych warunkach zatrudnienia w przedsiębiorstwie "A – C." wobec braku właściwego dokumentu, a to świadectwa pracy potwierdzającego tę okoliczność. Od powyższej decyzji wniesiona została przez T. F. skarga. W skardze tej, skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżący wnosił o zaliczenie mu [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni pracy jako kierowca w firmie "A – C.". W odpowiedzi na skargę, w której wniesiono o oddalenie skargi, Wojewoda wywiódł jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Po rozpoznaniu sprawy Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 października 2003 r. sygn. akt II SA/Ka 335/02 uchylił zarówno zaskarżoną, jak i utrzymaną nią w mocy decyzję stwierdzając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, a to art. 9 k.p.a. poprzez brak pouczenia skarżącego o możliwości wytoczenia przed sądem powszechnym sprawy o zaliczenie mu do okresu pracy w szczególnych warunkach okresu spornego. W ponownym postępowaniu administracyjnym, w dniu [...] roku, Prezydent Miasta C. decyzją Nr [...] wydaną na podstawie art. 6 pkt 15 lit. a i art. 37 lit. l ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. Nr 6, poz. 56 z 2001 r.) oraz art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz.U. Nr 154, poz. 1793) przyznał T. F. prawo do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...] r. Jak wynikało z uzasadnienia decyzji, w dniu [...] r. T. F. przedłożył organowi odnalezione świadectwo pracy potwierdzające wykonywanie pracy w szczególnych warunkach w przedsiębiorstwie "A– C.". Tym samym wykazał, iż posiada wymagany do przyznania mu prawa do zasiłku przedemerytalnego staż pracy. Od decyzji tej T. F. odwołał się podnosząc, iż staż pracy wymagany do przyznania mu zasiłku przedemerytalnego posiadał już w dniu złożenia wniosku, tj. w dniu [...] r. a zatem od tego dnia domaga się przyznania mu żądanego prawa. Wojewoda Ś. decyzją Nr [...] z dnia [...] r., w oparciu o art. 37j ust. 1 i art. 37 l ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. Nr 6, poz. 56 z 2001 r.) oraz art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. Nr 154, poz. 1793) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję wskazując, iż zgodnie z zapisem art. 37 l ust. 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym po 31 grudnia 2001 r. prawo do zasiłku przedemerytalnego przysługiwało od następnego dnia po dniu zarejestrowania się uprawnionej osoby w powiatowym urzędzie pracy albo następnego dnia po dniu złożenia wniosku i dokumentów niezbędnych do ustalenia tych uprawnień. Skoro więc wymagany dokument został złożony w dniu [...] r., to zasadnie przyznano odwołującemu prawo do zasiłku przedemerytalnego począwszy od [...] r. Nie godząc się ze stanowiskiem Wojewody Ś. T. F. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę , w której podniósł, iż złożył wymagane dokumenty już w dniu [...] r. i od tego dnia jego zdaniem zasiłek przedemerytalny powinien mu być przyznany. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Ś. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. W dniu [...] r. skarżący skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pismo uzupełniające jego skargę, w którym wskazał, iż świadectwo pracy odnalazł i chciał przekazać organowi rok wcześniej, jednakże ze względu na fakt, iż toczyło się w jego sprawie postępowanie sądowoadministracyjne kazano mu przyjść po wydaniu wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne wykonują wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego oraz przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. Tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa Sąd władny jest wzruszyć zaskarżoną decyzję, o czym stanowi art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) zwanej dalej p.p.s.a. określając, iż decyzje lub postanowienia wydane w toku postępowania administracyjnego ulegają uchyleniu w razie stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z powyższym, rozpoznając skargę T. F., Wojewódzki Sąd Administracyjny mając na względzie także treść art. 134 p.p.s.a., a zatem nie będąc związany granicami skargi, co oznacza między innymi uprawnienia do jej uwzględnienia również ze względu na inne uchybienia niż te, które przytoczyła strona skarżąca, uznał, w ramach przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonej decyzji, iż skarga zasługuje na uwzględnienie. Należy bowiem uznać, iż zaskarżona decyzja analizowana pod kątem jej legalności, podlegać musi uchyleniu, wydana została bowiem z naruszeniem prawa procesowego w sposób mający znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie. Prawo do rzetelnej i sprawiedliwej procedury, ze względu na jego istotne znaczenie w procesie urzeczywistniania praw i wolności obywatelskich, mieści się w treści zasady państwa prawnego (art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). Obowiązkiem organów orzekających jest zatem kierowanie się w toku postępowania administracyjnego zasadami wynikającymi z przepisów prawa proceduralnego. Mając na względzie jedną z podstawowych zasad proceduralnych, jakim odpowiada procedura administracyjna, a to zasadę prawdy obiektywnej i uwzględniania słusznego interesu społecznego i interesu obywateli (art. 7 k.p.a.) trzeba zauważyć, iż obowiązkiem organu jest wyczerpujące zbadanie wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa. Zgodnie z zapisem art. 37 l ust. 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2002 r. świadczenia przedemerytalne przysługiwały od następnego dnia po dniu zarejestrowania się uprawnionej osoby w powiatowym urzędzie pracy albo od następnego dnia po dniu złożenia wniosku i dokumentów niezbędnych do ustalenia tych uprawnień. Ustawodawca wskazał w treści przywołanego przepisu w sposób wyraźny, iż złożenie nieudokumentowanego wniosku nie stwarza podstaw do rozpoznania w sposób pozytywny żądania strony. Dla oceny zatem, od jakiej daty należy rozpocząć wypłacanie przyznanych świadczeń istotne było ustalenie daty, w jakiej organ dysponował nie tylko wnioskiem skarżącego o przyznanie mu prawa do żądanego świadczenia lecz w jakiej dacie uzupełniona została niezbędna dla realizacji tego prawa dokumentacja. Bezsporne jest w sprawie, iż wniosek skarżącego o przyznanie mu prawa do zasiłku przedemerytalnego pochodził z dnia [...] r. Wraz z wnioskiem jednak nie została złożona pełna, wymagana do przyznania żądanego prawa dokumentacja. Z pisma skarżącego z dnia [...] r. skierowanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wynikało, iż świadectwo pracy dokumentujące sporny okres zatrudnienia w warunkach szkodliwych zostało złożone wcześniej, niż przyjął to w zaskarżonej decyzji Wojewoda Ś. W aktach sprawy znajduje się również postanowienie Wojewody Ś. z dnia [...] r. Nr [...], którym Wojewoda podjął z urzędu postępowanie zawieszone w dniu [...] r. w sprawie T. F., a z uzasadnienia tego postanowienia wynikało, iż zawieszone zostało postępowanie w sprawie dotyczącej wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] r. Nr [...], a podstawą zawieszenia postępowania było rozpoznawanie sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny (sygn. akt II SA/Ka 335/02). Pomijając, jako wychodzącą poza zakres kognicji Sądu wynikającą z zakresu przedmiotu sprawy ocenę słuszności zawieszenia postępowania ze względu na toczące się postępowanie sądowoadministracyjne, Wojewódzki Sąd Administracyjny zauważa, iż kwestia wznowienia i podjęcia postępowania nie została wyjaśniona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a w powiązaniu z zarzutami skarżącego można przypuszczać, iż miała znaczenie dla treści decyzji wydanej w sprawie. Tym samym organ nie dopełnił obowiązku, o jakim mowa w treści art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy wskazania zawarte w niniejszym uzasadnieniu powinny zostać uwzględnione. Z tych więc względów, uznając, iż naruszenie wskazanych przepisów postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji. SW

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło