IV SA/Gl 219/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: , Przewodniczący Sędzia NSA Adam Mikusiński, , po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie świadczenia alimentacyjnego w kwestii wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącego; Wyrokiem z dnia 21 grudnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę P.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], nr [...]. Następnie, to jest w dniu [...] D.D. - matka skarżącego będąca jego opiekunem prawnym (P.L. jest osobą ubezwłasnowolnioną całkowicie) złożyła do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym oznaczyła, iż zakres zgłoszonego żądania obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. W treści rzeczonego formularza wskazano, że skarżący oraz jego matka prowadzą dwuosobowe gospodarstwo domowe, nie posiadają żadnych zasobów pieniężnych, nieruchomości ani przedmiotów wartościowych, zaś suma ich miesięcznych dochodów wynosi [...] zł, na co składa się świadczenie pielęgnacyjne w kwocie [...] zł, renta socjalna w rozmiarze [...] zł oraz zasiłek pielęgnacyjny w wysokości [...] zł. Nadto podkreślono, że P.L. ma orzeczony [...] stopień niepełnosprawności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może zostać przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może być udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Na wstępie należy odnotować, że skarga w niniejszej sprawie została wniesiona na decyzję wydaną w zakresie świadczenia z funduszu alimentacyjnego, którego charakter nie pozostawia wątpliwości, iż stanowi ono formę szeroko pojętej pomocy społecznej. Tymczasem zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Skarżący korzysta zatem w niniejszej sprawie ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa, a w rezultacie zgłoszony wniosek w tym zakresie jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu. Odnosząc się natomiast do wniosku o ustanowienie dla P.L. profesjonalnego pełnomocnika procesowego należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ocena stanu majątkowego i sytuacji życiowej skarżącego doprowadziła do konkluzji, że przedstawiony wyżej wymóg został przezeń zachowany. Z oświadczeń zawartych we wniosku wynika bowiem, że nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku, jest osobą ubezwłasnowolnioną całkowicie (patrz: zaświadczenie stanowiące kartę nr 39 akt administracyjnych), niepełnosprawną w stopniu [...], wymagającą stałej lub długotrwałej opieki i pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji (vide: orzeczenie stanowiące kartę nr 11 akt administracyjnych), zaś jedynym źródłem utrzymania dla niego oraz sprawującej nad nim opiekę matki są świadczenia otrzymywane w ramach szeroko pojętej pomocy społecznej. W tym stanie rzeczy Sąd, zważywszy wysokość wynagrodzeń, jakie są zazwyczaj pobierane przez fachowych pełnomocników za udział w postępowaniu przed sądem administracyjnym, a w szczególności za sporządzenie skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego uznał, że wydatki takie przekraczają możliwości płatnicze skarżącego, a ich poniesienie mogłoby go narazić na szkodę w realizacji koniecznych potrzeb życiowych. Dlatego ustanowiono dla niego adwokata działając na podstawie art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a.