IV SA/Gl 227/13
PostanowienieWSA w Gliwicach2014-05-29
Skład orzekający: Teresa Kurcyusz-Furmanik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła wymaganych dokumentów i informacji dotyczących jej stanu majątkowego i rodzinnego pomimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, ponieważ skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżąca nie uzupełniła wymaganych dokumentów i informacji dotyczących jej stanu majątkowego i rodzinnego pomimo wezwania sądu, co uniemożliwiło ocenę jej rzeczywistych możliwości płatniczych.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w celu ustanowienia pełnomocnika z urzędu w sprawie dotyczącej choroby zawodowej. Wnioskodawczyni podała informacje o swoim stanie majątkowym i rodzinnym, jednak sąd wezwał ją do uzupełnienia i udokumentowania tych danych. Skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie sądu.Rozstrzygnięcie
Odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik, , , po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T.K. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy
W dniu [...] skarżąca nadała do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy "PPF", w którym domagała się ustanowienia adwokata. Oświadczyła, że posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2 oraz samochód [...] z 2007 r. Pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem J.K. i łącznie uzyskują [...] zł dochodu. Dodatkowo wskazano, że na leki ponoszą miesięczne wydatki w wysokości około [...] zł. Jednocześnie skarżąca w piśmie z dnia [...] oświadczyła, że nie jest już reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika.
Wezwaniem z dnia 31 marca 2014 r. zwrócono się do wnioskodawczyni o uzupełnienie i uprawdopodobnienie danych ujętych we wniosku, między innymi poprzez udokumentowanie wysokości ponoszonych kosztów utrzymania nieruchomości i opłat za tzw. media (energia elektryczna, gaz, woda, wywóz śmieci, usługi telekomunikacyjne itd.), udokumentowanie wskazanego we wniosku dochodu oraz nadesłanie wyciągów i wykazów posiadanych przez skarżącą i jej męża rachunków bankowych. W wyznaczonym terminie strona nie udzieliła na to wezwanie żadnej odpowiedzi.
Wojewódzki Sąd administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a." przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 § 3 P.p.s.a., mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wówczas, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przepis ten stanowi odstępstwo od ogólnej zasady obowiązującej w postępowaniu przed sądem administracyjnym ponoszenia przez strony kosztów postępowania sądowego wyrażonej w treści art. 199 P.p.s.a.
Instytucja prawa pomocy ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które ze względu na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Oznacza to, że przyznanie prawa pomocy ma bardzo ograniczony zakres stosowania i może mieć miejsce tylko w wyjątkowych sytuacjach i tylko wówczas, gdy spełnienie przez stronę przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy nie budzi wątpliwości.
Odnosząc się do wniosku skarżącej o ustanowienie adwokata należy stwierdzić, że zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., to na niej spoczywał ciężar wykazania, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dodatkowo zaznaczyć należy, że stosownie do regulacji art. 255 P.p.s.a. jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Uznano, że okoliczności niniejszej sprawy nie uzasadniają uwzględnienia zgłoszonego żądania albowiem skarżąca nie uzupełniła danych ujętych we wniosku w zakresie wskazanym w wezwaniu z dnia [...]. Nie można bowiem przyjąć, aby stan majątkowy i sytuacja rodzinna skarżącej zostały zobrazowane w sposób dostatecznie przekonujący. Posiadanie dużego dochodu przez rodzinę skarżącej, przy jednocześnie zadeklarowanych niskich wydatkach, nie mogło wprost przesądzać o spełnieniu przesłanki określonej w art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a. Skarżąca nie wykazała, aby jej sytuacja majątkowa nie pozwalała na ustanowienie pełnomocnika z wyboru, który zresztą reprezentował ją na wcześniejszym etapie postępowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło