IV SA/Gl 238/04
PostanowienieWSA w Gliwicach2005-11-30
Skład orzekający: sędzia NSA Tadeusz Michalik, NSA Szczepan Prax, WSA Beata Kalaga - Gajewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo organu samorządu województwa odrzucające sprzeciw od wyniku konkursu na stanowisko dyrektora placówki oświatowej, w sytuacji braku ustawowej kompetencji organu do unieważnienia konkursu i braku przewidzianej w regulaminie procedury unieważnienia, może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Pismo Zarządu Województwa Śląskiego odrzucające sprzeciw od wyniku konkursu na stanowisko dyrektora Ośrodka A nie jest decyzją administracyjną, ponieważ organ ten nie posiadał ustawowej kompetencji do unieważnienia konkursu ani do podejmowania rozstrzygnięć w tej kwestii. Ponadto, regulamin konkursu nie przewidywał procedury unieważnienia. W związku z tym, skarga na takie pismo jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 PPSA.Stan faktyczny
W dniach [...] przeprowadzono konkurs na stanowisko dyrektora Ośrodka A. Komisja A zwróciła się do Zarządu Województwa Śląskiego o unieważnienie konkursu. Zarząd Województwa pismem z dnia [...] odrzucił sprzeciw od wyniku konkursu. Komisja A złożyła skargę do sądu administracyjnego na to pismo. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę i postanowił odrzucić skargę.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Sędziowie: NSA Szczepan Prax WSA Beata Kalaga - Gajewska Protokolant: sekr.sąd. Agnieszka Wita po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2005 r. , na rozprawie sprawy ze skargi Komisji A na pismo Zarządu Województwa Ś. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odrzucenia sprzeciwu do wyniku konkursu na stanowisko dyrektora Ośrodka A postanawia: odrzucić skargę
W dniach [...] i [...] przeprowadzony został konkurs na stanowisko dyrektora Ośrodka A. Konkurs został przeprowadzony w oparciu o regulamin przyjęty uchwałą Zarządu Województwa Ś. Nr [...] podjętą na podstawie przepisu art. 36 a pkt. 5 ustawy z dnia 07 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 1996 r. Nr 67 , poz. 329 ze zm.). W wyniku procedury konkursowej wyłoniono kandydata na stanowisko dyrektora Ośrodka A.
Pismem z dnia [...] Komisja A zwróciła się do Zarządu Województwa Ś. o unieważnienie przedmiotowego konkursu na stanowisko dyrektora Ośrodka A "[...]" i jego powtórzenie.
W dniu [...] Zarząd Województwa Ś. skierował do Komisji A pismo informujące, że na posiedzeniu w dniu [...] odrzucił sprzeciw od wyniku przedmiotowego konkursu.
W dniu [...] Komisja A złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyżej opisane pismo Zarządu Województwa Ś. z dnia [...] nazywając je "[...]". W skardze wskazano, że strona skarżąca podtrzymuje zarzuty dotyczące przebiegu przedmiotowego konkursu, domagając się jego unieważnienia.
W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa Ś. wniósł o odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ), gdyż zdaniem organu procedura konkursowa w rozumieniu art. 3 cyt. ustawy nie podlega ocenie Sądu Administracyjnego. Alternatywnie wniesiono o oddalenie skargi, jako złożonej przez podmiot nie posiadający interesu prawnego w przedmiotowej kwestii w rozumieniu art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje.
Na wstępie należy stwierdzić, iż z dniem 01 stycznia 2004 r. weszły w życie ustawy reformujące sądownictwo administracyjne, tj. ustawa z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U,. nr 153, poz. 1269 ), ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ) i ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1271 ). W myśl art. 97 § 1 ostatniej z powołanych ustaw sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 01 stycznia 2004r. i postępowanie w nich nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na podstawie § 1 pkt 4 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości ( Dz. U. nr 72, poz. 652 ) dla obszaru województwa śląskiego został utworzony Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach.
W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu , nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zakres kognicji sądu administracyjnego określa przepis art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis ten stanowi w § 1, iż sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z kolei w § 2 tego przepisu przewiduje, iż kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.
W § 3 natomiast przepis ten stanowi, że sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
W pierwszym rzędzie wskazać należy co następuje.
Zgodnie z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa, a zatem organom władzy terytorialnej wolno jedynie to, na co zezwalają ustawy, mogą one działać tylko tam i o tyle, o ile są do tego upoważnione przez prawo.
Przepisy ustawy z dnia 07 września 1991 r. o systemie oświaty, przepisy ustawy z dnia 05 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa , jak też inne ówcześnie obowiązujące przepisy prawa ( w datach przeprowadzania konkursu i sporządzenia przez Zarząd Województwa Ś. zaskarżonego pisma) nie wyposażyły organu samorządu województwa jako prowadzącego placówkę oświatową w materialno-prawną kompetencję do unieważnienia konkursu na stanowisko dyrektora placówki. W obowiązujących wówczas przepisach prawa brak było norm prawnych wskazujących, że do zadań samorządu województwa należy badanie prawidłowości przebiegu konkursów na stanowiska dyrektorów szkół i placówek oświatowych , a co za tym idzie prawa do korygowania wyników przeprowadzonych konkursów poprzez ich unieważnianie. Na marginesie można wspomnieć, że przepisy przewidujące weryfikację czynności konkursowych na stanowisko dyrektora szkoły lub placówki weszły w życie dopiero w dniu 14 listopada 2003 r. (rozporządzenie MENiS z dnia 23 października 2003 r. w sprawie regulaminu konkursu (...) – Dz.U. Nr 189, poz. 1855).
Procedura przeprowadzenia przedmiotowego konkursu została określona w regulaminie przyjętym uchwałą Zarządu Województwa Ś. Nr [...] z dnia [...], podjętą na podstawie przepisu art. 36 a pkt. 5 ustawy z dnia 07 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 1996 r. Nr 67 , poz. 329 ze zm.). Analiza treści zapisów regulaminu konkursu (§ [...]) wskazuje jednoznacznie, że akt ten nie zawiera jakiegokolwiek upoważnienia dla organu prowadzącego placówkę (Zarządu Województwa Ś.) do unieważnienia konkursu. Wskazana tamże w § [...] pkt. [...] droga odwoławcza, nie daje żadnych podstaw organowi prowadzącemu placówkę do podjęcia decyzji o unieważnieniu konkursu, czy też podejmowania władczej ingerencji w działania komisji konkursowej. Zapisy te pozwalają jedynie organowi gminy rozpatrzyć zastrzeżenia, i to jedynie zastrzeżenia złożone przez wskazany w tym regulaminie podmiot, a mianowicie uczestnika konkursu (kandydata na stanowisko dyrektora) i wyrazić w tej mierze stanowisko (przedstawić wyjaśnienia) organu prowadzącego placówkę. Za tym, że przez "uczestnika" należy rozumieć osobę (kandydata) która przystąpiła do konkursu, przemawia także przykładowo treść zapisu pkt. 4 § 7 regulaminu, gdzie zapisano, że przewodniczący komisji konkursowej przekazuje "uczestnikom konkursu" rozstrzygnięcia komisji konkursowej.
W tym stanie rzeczy, abstrahując od wcześniejszych rozważań wskazujących na brak ustawowej podstawy prawnej do podjęcia przedmiotowej decyzji, sama treść obowiązującego regulaminu nie dawała organowi samorządu wojewódzkiego prawa do podejmowania decyzji o unieważnieniu konkursu, skoro takiej procedury w tymże regulaminie w ogóle nie przewidziano.
W świetle obowiązujących ówcześnie przepisów prawa , a to art. 36 a ust. 2 ustawy z dnia 07 września 1991 r. o systemie oświaty jedyną możliwością odstąpienia od powierzenia stanowiska dyrektora osobie, która wygrała konkurs, jest brak akceptacji tejże osoby przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny, który to organ władny jest w terminie 14 dni od przedstawienia kandydata na stanowisko dyrektora, wyrazić umotywowany sprzeciw. Innego przypadku zaniechania powierzenia stanowiska , gdy konkurs został rozstrzygnięty obowiązujące ówcześnie ustawodawstwo nie przewidywało.
Z powyższego wynikają następujące wnioski.
Po pierwsze Komisja A, nie będąca w świetle postanowień regulaminu konkursu jego uczestnikiem nie posiadała legitymacji do wniesienia "zastrzeżeń" o których mowa w pkt. [...] § [...] regulaminu konkursu.
Po drugie Zarząd Województwa Ś. nie posiadał żadnego umocowania prawnego do władczego wypowiedzenia się w kwestii ważności przedmiotowego konkursu, a co za tym idzie nie był uprawniony do wydania jakiejkolwiek decyzji w kwestii ważności (unieważnienia) konkursu.
Zatem nie sposób traktować pisma Zarządu Województwa Ś. z dnia [...] jako decyzji administracyjnej, skoro organ ten nie był w ogóle uprawniony do podejmowania jakichkolwiek rozstrzygnięć w kwestii ważności (nieważności) omawianego konkursu.
Mając powyższe na uwadze należy wskazać, iż będące przedmiotem skargi pismo nie jest decyzją administracyjną, skoro organ którego działalności dotyczy skarga w ogóle w omawianym wypadku nie mógł wydać takiego rozstrzygnięcia. Nadto można wskazać, że pismo to nie spełnia podstawowych wymogów przewidzianych dla decyzji administracyjnej w art. 107 k.p.a., a w szczególności nie zawiera podstawy prawnej, uzasadnienia faktycznego i prawnego, jak i pouczenia o trybie odwołania.
Pismo to jest jedynie informacją dla strony skarżącej o sposobie załatwienia jej – pozbawionego jakichkolwiek podstaw prawnych - żądania unieważnienia przedmiotowego konkursu.
Na marginesie można wskazać, iż gdyby nawet uznać skarżący związek zawodowy za uczestnika postępowania konkursowego uprawnionego do złożenia zastrzeżeń o których mowa w § [...] pkt. [...] regulaminu konkursu ( do czego brak jest , jak już wyżej wykazano jakichkolwiek podstaw prawnych), to w takim przypadku przedmiotowe pismo Zarządu Województwa Ś. z dnia [...] można by co najwyżej uznać za czynność materialno – techniczną. A zatem w takim przypadku skarga do ówczesnego Naczelnego Sądu Administracyjnego na tego rodzaju czynność powinna była być poprzedzona stosownym wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa (art. 34 ust. 3 ówcześnie obowiązującej ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA - Dz.U. 74 poz. 368 ze zm.), której to czynności strona skarżąca nie dokonała.
Reasumując wskazać należy, że na przedmiotowe pismo Zarządu Województwa Ś., stanowiące jedynie informację dla strony skarżącej , nie przysługuje skarga do Sądu Administracyjnego.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt. 6 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) przedmiotową skargę należało odrzucić jako niedopuszczalną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło