IV SA/Gl 241/18
PostanowienieWSA w Gliwicach2018-05-17
Skład orzekający: Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu może zostać uwzględniony, gdy strona posiada aktualne pełnomocnictwo do reprezentacji przed sądami udzielone innemu radcy prawnemu?Ratio decidendi
Wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie może zostać uwzględniony, jeśli strona posiada aktualne pełnomocnictwo do reprezentacji przed sądami udzielone innemu radcy prawnemu. Zgodnie z art. 246 § 3 PPSA, ustanowienie pełnomocnika z urzędu jest możliwe tylko wtedy, gdy strona nie pozostaje w stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. W sytuacji, gdy strona nie wykazała ustania pełnomocnictwa do reprezentacji w postępowaniu sądowym, mimo wezwania sądu, przesłanka ta nie jest spełniona.Stan faktyczny
Skarżący J. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego i zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej. Skarżący wskazywał na trudną sytuację materialną i zdrowotną. Sąd uznał wniosek o zwolnienie z kosztów za bezprzedmiotowy z mocy prawa. Odnosząc się do wniosku o ustanowienie pełnomocnika, sąd ustalił, że skarżący posiadał aktualne pełnomocnictwo udzielone radcy prawnemu J. F. do reprezentacji we wszelkich sprawach sądowych, które nie zostało skutecznie wypowiedziane w zakresie postępowania sądowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy;
W treści skargi J. G. wniósł o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego J. F. Podniósł bowiem, że przebywa w Domu Pomocy Społecznej i uskarża się na zły stan zdrowia, zaś wspomniany wyżej pełnomocnik reprezentował go nieodpłatnie w postępowaniu administracyjnym, jednak w postępowaniu sądowym nie może tego dalej czynić z uwagi na "odmienność" tej procedury i konieczność udziału w rozprawie.
Następnie, odpowiadając na stosowne wezwanie skarżący nadesłał do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, gdzie sprecyzował, iż żąda nie tylko ustanowienia radcy prawnego, lecz nadto także zwolnienia od kosztów sądowych. Oświadczył przy tym, że jest osobą starszą, niepełnosprawną i schorowaną, nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości i osiąga dochód z tytułu emerytury, w kwocie 1.107 zł oraz zasiłku pielęgnacyjnego, jednak na samą opłatę za pobyt w DPS przeznacza 874,34 zł, w ramach egzekucji zajmowana jest kwota 328,29 zł, zaś zakup leków i środków higienicznych to koszt ponad 200 zł. Równocześnie skarżący nadesłał wyciąg obrazujący operacje na jego koncie depozytowym w Domu Pomocy Społecznej w listopadzie i grudniu 2017 r. a także wypowiedzenie pełnomocnictwa udzielonego radcy prawnemu J. F., dokonane ze skutkiem na dzień 13 lutego 2018 r.
Znajdujące się w aktach administracyjnych pełnomocnictwo udzielone zostało jednak przez skarżącego temu radcy prawnemu w sposób bardzo szeroki obejmując reprezentowanie "we wszelkich sprawach sądowych, egzekucyjnych i administracyjnych przed sądami wszystkich instancji, organami egzekucyjnymi i innymi instytucjami..." Tymczasem z treści przywołanego wypowiedzenia z dnia 13 lutego 2018 r. wynika, że wypowiedzenie to dotyczy tylko "prowadzenia sprawy w postępowaniu administracyjnym", a więc nie powoduje ustania pełnomocnictwa do reprezentacji w postępowaniu sądowym. Dlatego, pismem z dnia 10 kwietnia 2018 r. skarżącego ponownie wezwano o nadesłanie wypowiedzenia pełnomocnictwa udzielonego przezeń radcy prawnemu J. F. do działania w postępowaniu sądowym. Jak wynika z dołączonego do akt sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru, wezwanie to zostało doręczone wnioskodawcy w dniu 19 kwietnia 2018 r.
W wyznaczonym siedmiodniowym terminie, który upłynął z dniem 26 kwietnia 2018 r., skarżący nie udzielił na nie żadnej odpowiedzi.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje.
W pierwszej kolejności należy odnotować, że przedmiotem skargi J. G. jest decyzja wydana w zakresie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej. W konsekwencji, strona jest w niniejszej sprawie zwolniona od kosztów sądowych z mocy samego prawa, na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., a co za tym idzie, jej wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia tych kosztów jest od samego początku bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu.
Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika trzeba podkreślić, że w świetle art. 246 § 3 p.p.s.a., adwokata bądź radcę prawnego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Treść tego przepisu nie pozostawia więc wątpliwości, że pozostawanie strony w takim stosunku prawnym uniemożliwia uwzględnienie jej wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Właśnie taka sytuacja ma miejsce w rozpoznanym przypadku. Jak bowiem wynika z akt administracyjnych (karta nr 42) J. G. udzielił w dniu 6 lutego 2017 r., radcy prawnemu J. F. pełnomocnictwa obejmującego reprezentowanie "we wszelkich sprawach sądowych, egzekucyjnych i administracyjnych przed sądami wszystkich instancji, organami egzekucyjnymi i innymi instytucjami..." Kluczowe znaczenie ma fakt, iż pełnomocnictwo to obejmuje reprezentowanie przed sądami, a zatem uprawnia wspomnianego radcę prawnego do występowania w imieniu skarżącego także przed tutejszym Sądem. Równocześnie, pomimo wyraźnego wezwania skarżący nie wykazał, aby pełnomocnictwo w tym zakresie ustało. Jakkolwiek bowiem nadesłał wypowiedzenie dokonane w dniu 13 lutego 2018 r. (vide: karta nr 27 akt sądowych), to w jego treści wskazano wyraźnie, iż rzeczone wypowiedzenie dotyczy wyłącznie "prowadzenia sprawy w postępowaniu administracyjnym" i nie wspomniano nic o ustaniu pełnomocnictwa w postępowaniu sądowym.
Oznacza to, że pełnomocnictwo udzielone przez J. G. radcy prawnemu J. F. jest nadal aktualne w zakresie dotyczącym występowania w postępowaniu przed sądami, a taki stan rzeczy wyklucza ustanowienie dla niego pełnomocnika z urzędu.
Jakkolwiek bowiem rozpoznający wniosek dostrzega, że sytuacja materialna i życiowa skarżącego jest niewątpliwie wyjątkowo trudna i uzasadniałaby przyznanie mu prawa pomocy, to jednak istnienie pomiędzy nim a radcą prawnym J. F. stosunku prawnego w postaci pełnomocnictwa do reprezentowania przed sądami uniemożliwia uwzględnienie jego żądania, gdyż wynika to z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej, jaką jest art. 246 § 3 p.p.s.a.
Mając na względzie powyższe postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 § 3 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło