IV SA/Gl 246/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik, , , po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego w kwestii wniosku pełnomocnika strony skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 8 października 2013 r. p o s t a n a w i a odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia do wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 8 października 2013 r. Wyrokiem z dnia 8 października 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę M.K. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego. Pismem z dnia 4 listopada 2013 r. skarżąca zwróciła się o wskazanie jakie rozstrzygnięcie zapadło w jej sprawie oraz w wypadku gdyby wyrok był niekorzystny o informacje na temat przysługujących środków odwoławczych. Pismem z dnia 20 listopada 2013 r. tut. Sąd poinformował skarżącą, że w sprawach, w których skargę oddalono warunek zaskarżenia orzeczenia sądu I instancji do Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowi zgłoszenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Jednocześnie wskazano M.K., że wniosek ten winien zostać złożony w terminie 7 dni od daty ogłoszenia wyroku, przy czym nadanie pisma w polskim urzędzie pocztowym lub złożenie go w polskim urzędzie konsularnym jest jednoznaczne z wniesieniem go do sądu. Zgłoszenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia po upływie tego terminu, jak również złożenie wniosku przed ogłoszeniem wyroku są czynnościami bezskutecznymi. Ponadto poinformowano skarżącą, że wobec braku wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 8 października 2013 r. stał się on prawomocny z dniem 8 listopada 2013 r. Dnia 3 grudnia 2013 r. do tut. Sądu wpłynął wniosek M.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu oraz o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Postanowieniem z dnia 6 marca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach ustanowił dla skarżącej adwokata z urzędu. Pismem z dnia 25 marca 2014 r. Okręgowa Rada Adwokacka poinformowała tut. Sąd, że pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącej ustanowiona została adwokat M.F. z Kancelarii Adwokackiej w G. przy ul. [...]. Pełnomocnik skarżącej w piśmie procesowym z dnia 4 kwietnia 2014 r. na podstawie art. 86 i art. 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej p. p. s. a.) wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wydanego w niniejszej sprawie oraz o sporządzenie uzasadnienia wyroku wydanego w sprawie o sygn. akt IV SA/Gl 246/13 i doręczenie odpisu tego wyroku wraz z uzasadnieniem na adres Kancelarii. W uzasadnieniu wniosku adwokat M.F. wskazała, że skarżąca jest osobą w podeszłym wieku i bardzo schorowaną. Oświadczyła, że M.K. porusza się jedynie za pomocą kul, cierpi na chorobę [...] oraz nadciśnienie tętnicze. Z tych powodów skarżąca nie opuszcza mieszkania. Ponadto adwokat poinformowała, że M.K. najbliższy Urząd Pocztowy znajduje się w odległości 10 km od miejsca zamieszkania skarżącej i jeżeli ta chce wysłać korespondencje musi korzystać z pomocy innych osób (z której jednak nie zawsze może skorzystać). Zdaniem pełnomocnika skarżąca już w piśmie z dnia 4 listopada 2013 r. zawarła wniosek o przywrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia, który uzasadniła w piśmie z dnia 25 listopada 2013 r. podając jako powód uchybienia terminu do złożenia wniosku swój zły stan zdrowia. Wszystkie przywołane wyżej okoliczności w opinii adwokat M.F. uzasadniają przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 8 października 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Przepis art. 86 § 1 p. p. s. a., przewiduje, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 87 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto strona winna równocześnie z wnioskiem dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Z brzmienia cytowanych wyżej przepisów wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć zastosowanie jedynie wtedy, gdy wszystkie określone w nich przesłanki zostaną spełnione łącznie, tj. wniesienie wniosku w ciągu siedmiu dni od ustania przeszkody uniemożliwiającej dochowanie terminu, dopełnienie czynności, dla której był ustanowiony termin oraz brak winy w uchybieniu terminu. Odnosząc się w pierwszej kolejności do kwestii terminowości złożenia rozpatrywanego wniosku, Sąd uznał, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony z zachowaniem ustawowego terminu. Oceny wymagała zatem przesłanka braku winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się natomiast z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Dokonując takiej oceny należy przyjąć obiektywny miernik staranności, zgodnie z którym o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wówczas, gdy strona, obiektywnie nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody. Okoliczności wskazane we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie stanowią przesłanki przywrócenia terminu zgodnie z art. 86 P.p.s.a. bowiem nie wskazują one na brak winy strony w uchybieniu terminu. Sąd zauważa, że w doręczonym skarżącej osobiście zawiadomieniu o terminie rozprawy zawarte zostało pouczenie, że niestawiennictwo stron nie wstrzymuje rozpoznania sprawy, a w sprawach, w których skargę oddalono uzasadnienie wyroku sporządza się wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku. Tak więc skoro ustawodawca odstąpił od zasady obligatoryjnego sporządzania przez sądy administracyjne z urzędu uzasadnienia wszystkich wyroków i ograniczył ten obowiązek tylko do wyroku uwzględniającego skargę w konsekwencji nakładając na stronę przy wyroku oddalającym skargę obowiązek określonego działania z art. 141 § 2 p.p.s.a., to zaniechanie takiego działania, pomimo skutecznego pouczenia o jego istnieniu, stanowi zaniedbanie własnych spraw. Skarżąca została poinformowana, że termin rozprawy został wyznaczony na dzień 8 października 2013 r., jednak dopiero dnia 4 listopada 2013 r. wystosowała do Sądu pismo zwracając się o udzielenie informacji na temat stanu jej sprawy. Skoro niestawiennictwo strony nie tamuje rozpoznania sprawy, a skarżąca ze względu na swój stan zdrowia nie mogła w niej uczestniczyć, istniała jeszcze możliwość zasięgnięcia telefonicznej informacji dotyczącej wydanego rozstrzygnięcia. Biorąc pod uwagę obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego podmiotu należycie dbającego o własne interesy, nie jest więc możliwe uznanie, że skarżąca nie ponosi winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Z tej przyczyny, na podstawie przepisu art. 86 § 1 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.