IV SA/Gl 252/08

PostanowienieWSA w Gliwicach2008-05-12

Skład orzekający: Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata dla strony skarżącej w sprawie dotyczącej zasiłku celowego powinien zostać uwzględniony, biorąc pod uwagę sytuację dochodową strony?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata został uwzględniony, ponieważ sytuacja dochodowa strony skarżącej, mimo nieprzedłożenia wszystkich wymaganych dokumentów, uzasadniała przyznanie pomocy. Dochody rodziny były na tyle niskie, że ich utrzymanie nie pozwalało na poniesienie kosztów związanych z profesjonalnym pełnomocnikiem bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Stan faktyczny
A. B. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. dotyczącą zasiłku celowego. Jednocześnie złożył wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu oraz zwolnienie od kosztów sądowych. Po wezwaniu do złożenia wniosku na urzędowym formularzu, skarżący złożył formularz, precyzując, że żądanie dotyczy ustanowienia adwokata. Przedstawił dane dotyczące swojej sytuacji rodzinnej i dochodowej, które zostały uznane za niewystarczające. Po kolejnym wezwaniu do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych, skarżący przedstawił dodatkowe oświadczenia i kopię decyzji MOPS odmawiającej przyznania świadczenia jego małżonce.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącego. Wraz ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], Nr [...] A. B. złożył pismo procesowe, w treści którego zażądał ustanowienia pełnomocnika z urzędu oraz ewentualnie zwolnienia od kosztów sądowych (na wypadek, gdyby w sprawie zachodziła konieczność ich uiszczenia). Z uwagi na fakt, iż powyższe żądanie nie zostało wyrażone w wymaganej przepisami formie, pismem z dnia [...] skarżącego wezwano do nadesłania wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru. A. B. złożył rzeczony formularz w dniu [...] precyzując, iż zakres jego żądania obejmuje wyłącznie ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. Równocześnie zadeklarował, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonką i małoletnią córką, zamieszkuje w lokalu [...] o powierzchni [...] oraz, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości. Miesięczny dochód brutto uzyskiwany przez rodzinę strony zadeklarowany został w kwocie [...], na którą składa się pobierane przezeń [...] w wysokości [...] zł oraz [...] w rozmiarze [...]. Ponieważ oświadczenia zawarte we wniosku uznano za niewystarczające, pismem z dnia [...] zwrócono się do skarżącego o uzupełnienie i uprawdopodobnienie danych, na które się powołał. W odpowiedzi A. B. nadesłał oświadczenie, w którym sprecyzował, iż jego [...] w kwocie brutto [...] podlega znacznym potrąceniom, w tym z tytułu [...] i dlatego wysokość tego [...] netto wynosi zaledwie [...]. Nadto nadesłał kopię decyzji Kierownika Filii nr 3 Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z dnia [...], mocą której jego małżonce odmówiono przyznania [...]. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Na wstępie, ustosunkowując się do podnoszonego przez skarżącego wywodu o ewentualnej konieczności ponoszenia kosztów sądowych, należy wyjaśnić, że jest on w niniejszej sprawie objęty zwolnieniem od tych kosztów z mocy samego prawa. Skarga A. B. wniesiona została bowiem na decyzję wydaną w przedmiocie zasiłku celowego, będącego jednym ze świadczeń przewidzianych w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.). Zgodnie zaś z art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Odnosząc się natomiast do wniosku strony o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń A. B. wynika bowiem, że nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Równocześnie na podstawie nadesłanej przezeń w toku postępowania decyzji Kierownika Filii nr 3 Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z dnia [...] ustalono, że źródłami utrzymania jego trójosobowej rodziny są: [...] w kwocie netto [...], [...] ([...]), [...] ([...]) oraz środki otrzymywane w ramach pożyczek w kwocie [...]. W konsekwencji do dyspozycji tego gospodarstwa domowego pozostaje miesięcznie kwota netto [...], co w przeliczeniu na jedną osobę daje zaledwie [...]. W tym miejscu godzi się odnotować, że A. B. nie nadesłał dokumentów źródłowych, o które został wezwany pismem z dnia 17 kwietnia 2007 r., (zaświadczenie o wysokości [...], decyzja o przyznaniu [...], zaświadczenie potwierdzające fakt, iż jego małżonka jest [...], dokumenty potwierdzające ponoszone koszty utrzymania) określając, że przedłoży je "po terminie". Pomimo to uznano jednak, że okoliczności sprawy dają wystarczające podstawy do pozytywnego rozstrzygnięcia jego wniosku. Zaprezentowane wyżej dane ujęte w uzasadnieniu przywołanej decyzji Kierownika Filii nr 3 Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z dnia [...] dostatecznie obrazują bowiem jego sytuację dochodową i potwierdzają w sposób wystarczająco przekonujący, że nie pozwala ona na uiszczenie kosztów, jakie mogą wiązać się z udziałem w sprawie fachowego pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania jego rodziny. Mając na uwadze powyższe postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 258 §3 oraz z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło