IV SA/Gl 253/08

PostanowienieWSA w Gliwicach2009-01-05

Skład orzekający: Beata Kalaga - Gajewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, posiadająca stałe źródło dochodu w postaci emerytury, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, jeśli nie wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania?
Ratio decidendi
Sąd odmówił ustanowienia adwokata, uznając, że skarżący, posiadając stałe źródło dochodu w postaci emerytury, nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Posiadane przez skarżącego środki finansowe, pomniejszone o udokumentowane koszty, pozwalają na zaspokojenie jego podstawowych potrzeb bytowych, a złożone oświadczenie o braku trudnej sytuacji finansowej nie stanowiło podstawy do przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący M.J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w związku z prowadzonym postępowaniem dotyczącym choroby zawodowej. Wniosek został uzupełniony o dokumenty potwierdzające dochody z emerytury oraz miesięczne wydatki. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia informacji dotyczących jego stanu majątkowego i możliwości płatniczych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 5 stycznia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi M.J. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego ustanowienie adwokata postanawia: odmówić ustanowienia adwokata Wyrokiem z dnia 7 sierpnia 2008 r., sygn. akt IV SA/Gl 253/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę M.J. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej. W dniu [...]r. skarżący sporządził wniosek o przyznanie mu prawa pomocy precyzując, że przedmiotem jego żądania jest ustanowienie adwokata (rubryka nr 4 formularza PPF). Wskazał, że sam prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się ze swojej emerytury w wysokości brutto [...]- zł., posiada mieszkanie zakładowe o powierzchni [...] m - oraz jest współwłaścicielem samochodu osobowego marki [...] z roku [...]. Z uwagi na fakt, że zawarte we wniosku oświadczenia skarżącego okazały się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych Sąd zarządzeniem z dnia [...]r. wezwał skarżącego do przedłożenia dokumentów potwierdzających uzyskiwane przez niego dochody, udzielenia wyjaśnień dotyczących tytułu prawnego do obecnie zajmowanego lokalu mieszkalnego oraz przedstawienie dokumentów potwierdzających ponoszenie wydatków na bieżące utrzymanie gospodarstwa domowego. W zakreślonym terminie skarżący nadesłał żądane informacje i potwierdził je stosownymi załącznikami. Wykazał dochody z tytułu pobierania emerytury w wysokości brutto [...] - zł. (netto [...]- zł.) oraz wydatki w ujęciu miesięcznym w zakresie - opłaty za mieszkanie ([...],- zł.), gaz ([...],- zł), energię elektryczną [...]- zł., antenę zbiorczą i abonament ([...],- zł.), telefon ([...]- zł.), a także wydatki za [...] r. na Stowarzyszenie A w M. w wysokości [...]- zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie ustawa p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego i może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (art. 245 ustawy p.p.s.a.). Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje w sytuacji, gdy strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika z powyższych uregulowań kryterium decydującym o przyznaniu bądź odmowie przyznania prawa pomocy jest stan majątkowy osoby ubiegającej się o przyznanie wnioskowanego prawa. Powołany przepis nie pozostawia wątpliwości, co do tego, że ciężar wykazania, iż zachodzą przesłanki przemawiające za przyznaniem prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy, który w druku wniosku o przyznanie prawa pomocy w sposób nie budzący zastrzeżeń winien udzielić wyczerpujących wyjaśnień, co do stanu rodzinnego i majątkowego. Warto w tym miejscu przypomnieć, że ustawodawca formułując cytowany wyżej przepis użył terminu "wykazać" w znaczeniu udowodnić, przedstawić coś w sposób przekonywujący, przekazać, a zatem unaocznić (por. Słownik języka polskiego, tom III, Wydawnictwo Naukowe PWN sp. z o.o. Warszawa 1978r., wydanie IX 1994 r., str. 805). Przedstawiona przez skarżącego sytuacja dochodowa oraz stan majątkowy pozwalają uznać, że nie zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem wniosku o przyznanie prawa pomocy, z uwagi na okoliczność posiadania stałego źródła utrzymania w postaci emerytury w wysokości miesięcznie brutto [...]-zł. (netto [...]-zł.). Biorąc pod uwagę wysokość tego dochodu i złożone dokumenty potwierdzające bardzo rzetelnie stałe miesięczne wydatkach uznano, iż skarżący nie spełnia kryterium, od którego ustawa p.p.s.a. uzależnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Nie sposób bowiem uznać, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z udzieleniem pełnomocnictwa do sporządzenia skargi kasacyjnej dla radcy prawnego lub adwokata w przedmiotowej sprawie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb bytowych. W ocenie Sądu, posiadane przez skarżącego środki finansowe pomniejszone o powołane koszty pozwalają na zaspokojenie jego podstawowych potrzeb bytowych. Skarżący nie wykazał także, aby w jego przypadku zachodziły nadzwyczajne okoliczności powodujące szczególnie trudną sytuację, która mogłaby uzasadniać przyznanie wnioskowanego prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Za takie okoliczności nie można bowiem uznać złożonego przez skarżącego w dniu [...]r. oświadczenia, że "powodem wystąpienia do Sądu o pomoc prawną nie była moja trudna sytuacja finansowa lecz brak możliwości uzyskania pomocy prawnej w wielu zespołach adwokackich w przedmiotowej sprawie". Mając na uwadze przedstawiony stan rzeczy i podniesione wyżej okoliczności oraz działając na podstawie art. 160, art. 245 § 1 i 3 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. postanawia się, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło