IV SA/Gl 253/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Walentek Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz-Kunicka (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Arkadiusz Kmiotek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2011 r. sprawy ze skargi E.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę. U Z A S A D N I E N I A Decyzją z dnia [...] r. nr [...] , wydaną na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 106 ust. 1, art. 7, art. 8 ust.1 pkt 2 i pkt 3, art. 11 ust. 1 i 2, art. 17 ust. 1 pkt 4, art. 38 ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1, ust. 4 oraz art. 147 ust. 7 i ust. 8 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728), działający z upoważnienia Burmistrza Miasta P. Starszy Inspektor Sekcji Świadczeń Ośrodka Pomocy Społecznej w P. odmówił E. Z. przyznania świadczenia z pomocy społecznej w postaci zasiłku okresowego. W uzasadnieniu wskazał, że powyższa decyzja została wydana na skutek wniosku złożonego przez skarżącego w dniu [...] 2009 r., w którym zwrócił się do tutejszego organu o przyznanie świadczenia pieniężnego na okres 2 miesięcy począwszy od dnia 1 stycznia 2010 r. do dnia 28 lutego 2010 r. W wyniku przeprowadzonego wywiadu środowiskowego organ ustalił, iż skarżący spełnia kryterium dochodowe uprawniające do otrzymania świadczeń, jednakże wykazuje brak współdziałania w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, a mianowicie nie zgłasza się do Powiatowego Urzędu Pracy, nie wykonuje prac społecznie użytecznych, nadużywa alkoholu oraz marnotrawi przyznane świadczenia, realizując bony towarowe w sposób nieracjonalny. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący opisał swoją sytuację życiową i wyraził niezadowolenie z powodu nieudzielenia mu pomocy w formie pieniężnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 z późn. zm.) i art. 138 § 2 K.p.a. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że w aktach sprawy nie ma dowodów na okoliczność braku zgłoszeń skarżącego do Powiatowego Urzędu Pracy w celu przedstawienia mu ofert pracy. W związku z tym wskazał, że samo stwierdzenie pracownika socjalnego w tym zakresie, zawarte w kwestionariuszu wywiadu środowiskowego jest niewystarczające. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy podniósł, że przychodzenie do ośrodka pomocy społecznej w stanie nietrzeźwości i problemy alkoholowe skarżącego mogą świadczyć o marnotrawieniu przyznanych świadczeń. Jednakże organ pierwszej instancji jest zobowiązany wykazać, że zdarzenia takie miały miejsce. Ponadto w aktach sprawy brak jakiejkolwiek informacji, że ze skarżącym został zawarty kontrakt socjalny, na podstawie którego został zobligowany do podjęcia działań zmierzających do wyjścia z trudnej sytuacji życiowej. W skardze wniesionej od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach E. Z. nie podniósł zarzutów wobec decyzji organu odwoławczego. Przedstawił natomiast opis swojej sytuacji materialnej oraz zawarł polemikę z ustaleniami organu pierwszej instancji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji – w zakresie i według kryteriów określonych cytowanymi wyżej przepisami - stwierdzić należało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy uchylił rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji z dnia [...] r. o odmowie przyznania skarżącemu świadczenia z pomocy społecznej w postaci zasiłku okresowego i przekazał sprawę wymienionemu organowi do ponownego rozpoznania. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, według którego organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Wskazaną przez organ pierwszej instancji podstawę odmowy przyznania skarżącemu zasiłku okresowego stanowiły przesłanki wymienione w art. 11 ustawy o pomocy społecznej, tj. brak współdziałania w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej oraz stwierdzenie marnotrawienia przyznanych świadczeń pomocy społecznej. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ pomocy społecznej stwierdził bowiem, że skarżący spełnia kryterium dochodowe uprawniające do otrzymania świadczeń, jednakże wykazuje brak współdziałania w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, a mianowicie nie zgłasza się do Powiatowego Urzędu Pracy, nie wykonuje prac społecznie użytecznych, nadużywa alkoholu oraz marnotrawi przyznane świadczenia, realizując bony towarowe w sposób nieracjonalny. Jednakże organ pierwszej instancji nie wskazał, na jakiej podstawie stwierdził, że wymienione wyżej okoliczności wystąpiły w rozpoznawanej sprawie. Akta administracyjne również nie zawierają materiału dowodowego w powyższym zakresie. Organ pominął zatem całkowicie wskazanie dowodów będących podstawą dokonania powyższych ustaleń. Tymczasem wymienione wyżej okoliczności miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia, gdyż uzasadniały stwierdzenie, że wystąpiły przesłanki określone w art. 11 ustawy o pomocy społecznej, tj. brak współdziałania skarżącego w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej oraz stwierdzenie marnotrawienia przyznanych świadczeń pomocy społecznej. Wobec tego naruszone zostały przez organ pierwszej instancji przepisy postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a., zgodnie z którymi organ administracji publicznej jest obowiązany podjąć wszelkie działania niezbędne do dokładnego ustalenia stanu faktycznego, w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy poszczególne okoliczności zostały udowodnione. W związku ze stwierdzonym wyżej naruszeniem przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji - jako zgodną z prawem ocenić należało zaskarżoną decyzję organu odwoławczego uchylającą rozstrzygnięcie pierwszej instancji. W szczególności trafnie organ odwoławczy podniósł, że w aktach sprawy nie ma dowodów na okoliczność niestawiennictwa skarżącego w Powiatowym Urzędzie Pracy. Zgodna bowiem z cytowanymi wyżej przepisami kodeksu postępowania administracyjnego jest ocena tego organu, że samo stwierdzenie pracownika socjalnego w tym zakresie, zawarte w kwestionariuszu wywiadu środowiskowego jest niewystarczające. Ponadto trafnie organ odwoławczy podniósł, że zdarzenia świadczące o marnotrawieniu przyznanych skarżącemu świadczeń powinny być poparte zebranymi w sprawie dowodami. Wobec tego stwierdzić należało, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia art. 138 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego, który stanowi, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Wydanie przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia było bowiem wynikiem stwierdzenia, że organ I instancji pominął przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w istotnej części – tj. co do wskazanych wyżej okoliczności mających kluczowe znaczenie dla wydania rozstrzygnięcia. W konsekwencji przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem Sąd – na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a., nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi – stwierdził, że przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy postępowania, a wobec tego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W związku z tym - na podstawie art. 151 P.p.s.a. - skargę powyższą należało oddalić.