IV SA/Gl 270/17
PostanowienieWSA w Gliwicach2017-05-23
Skład orzekający: Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej statusu osoby bezrobotnej, w której skarżący jest zwolniony z mocy prawa z kosztów sądowych, należy przyznać mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego utrzymania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, będący osobą bezrobotną i korzystający ze świadczeń z pomocy społecznej, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Pomimo zwolnienia z mocy prawa z kosztów sądowych, sąd ocenił, że skarżący wykazał niemożność poniesienia kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący J.T. złożył skargę na postanowienie Wojewody dotyczące odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie umorzenia postępowania dotyczącego statusu bezrobotnego. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Skarżący przedstawił dowody na swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody ze świadczeń pomocy społecznej i ponoszone koszty utrzymania.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącego radcę prawnego z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.T. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania i stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie umorzenia postępowania w sprawie wznowienia postępowania dotyczącego statusu bezrobotnego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego postanawia: ustanowić dla skarżącego radcę prawnego z urzędu;
Wraz ze skargą z dnia 6 marca 2017 r. J.T. złożył do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym określił, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Skarżący podniósł, że jest osobą niepełnosprawną, gospodaruje samotnie, nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych i utrzymuje się ze świadczeń z pomocy społecznej, a mianowicie z zasiłku okresowego (201,39 zł), świadczenia na zakup żywności (80 zł), a nadto pobiera dodatek mieszkaniowy (230 zł). Dodatkowo wnioskodawca wyszczególnił ponoszone koszty utrzymania, wymieniając wśród nich między innymi opłatę za energię elektryczną (50 zł), opłatę za telefon (10 zł) i wydatki na leki (15 zł).
Następnie, odpowiadając na wezwanie do uprawdopodobnienia danych ujętych we wniosku (zarządzenie z dnia 14 kwietnia 2017 r.) skarżący nadesłał zaświadczenie Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w Z. z dnia 16 maja 2017 r., potwierdzające, iż korzysta aktualnie ze świadczeń z pomocy społecznej w postaci zasiłku okresowego oraz świadczenia pieniężnego na zakup artykułów żywnościowych. Przedłożył również kopie decyzji administracyjnych, mocą których przyznano mu dodatek mieszkaniowy i dodatek energetyczny, a także zawiadomienie o wysokości opłat za zajmowany lokal mieszkalny (mieszkanie o powierzchni 30 m2).
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje.
Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym.
W pierwszej kolejności należy odnotować, że w niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie wydane w sprawie dotyczącej statusu osoby bezrobotnej. Wnioskodawca jest tu więc objęty zwolnieniem od kosztów sądowych z mocy samego prawa, co wynika z art. 239 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., a w konsekwencji, jego wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia rzeczonych kosztów jest od samego początku bezprzedmiotowy i dlatego nie podlega rozpoznaniu (stanowisko zbieżne z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV z dnia 3 kwietnia 2017 r. - karta nr 1 akt sprawy).
Odnosząc się natomiast do wniosku J.T. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika należy podnieść, iż w myśl zasady wynikającej z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 § 3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania.
Z oświadczeń skarżącego wynika, iż nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Dokumenty nadesłane przezeń w toku postępowania, potwierdzają przy tym, że jedynym źródłem utrzymania są dla niego świadczenia z zakresu szeroko pojętej pomocy społecznej.
Mając na uwadze powyższe uznano, że wnioskujący wykazał w sposób wystarczająco wiarygodny, iż nie jest w stanie wygenerować środków umożliwiających opłacenie radcy prawnego z wyboru, bez uszczerbku w swoim koniecznym utrzymaniu. Dlatego postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło