IV SA/Gl 271/08
PostanowienieWSA w Gliwicach2008-05-15
Skład orzekający: Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej dodatku mieszkaniowego, który jest świadczeniem z zakresu pomocy społecznej, strona skarżąca jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy prawa, a jeśli tak, to czy postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów jest bezprzedmiotowe?Ratio decidendi
W sprawach dotyczących dodatku mieszkaniowego, który stanowi formę pomocy społecznej, strona skarżąca jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy samego prawa na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a PPSA. W związku z tym postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowe i powinno zostać umorzone. Jednocześnie, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
Skarżący M. R. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Wniósł również o ustanowienie adwokata z urzędu oraz zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną i zły stan zdrowia. Sąd wezwał skarżącego do złożenia wniosku na urzędowym formularzu, co też uczynił. Skarżący zadeklarował brak zasobów pieniężnych i wartościowych, samotne gospodarowanie oraz niski dochód.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jako bezprzedmiotowe. 2. Ustanowiono adwokata dla skarżącego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata postanawia: 1. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jako bezprzedmiotowe; 2. ustanowić adwokata dla skarżącego.
W treści skargi z dnia [...] M. R. zażądał ustanowienia adwokata z urzędu oraz zwolnienia od kosztów sądowych powołując się na trudną sytuację materialną i zły stan zdrowia.
Z uwagi na fakt, iż powyższe żądanie nie zostało wyrażone w wymaganej przepisami formie, pismem z dnia [...] skarżącego wezwano do nadesłania wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru.
M. R. złożył rzeczony formularz w dniu [...] potwierdzając, iż zakres jego żądania obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata.
Równocześnie zadeklarował, iż jest osobą [...], gospodaruje samotnie, zamieszkuje w wynajmowanym lokalu [...] o powierzchni [...] oraz, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Miesięczny dochód brutto strony zadeklarowany został w kwocie [...], otrzymywanej przezeń w ramach [...].
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje.
Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym.
Na wstępie należy odnotować, że skarga w niniejszej sprawie wniesiona została na decyzję wydaną w przedmiocie dodatku mieszkaniowego.
Tymczasem cel i charakter omawianego świadczenia nie budzą wątpliwości co do tego, że stanowi ono formę szeroko pojętej pomocy społecznej. Zgodnie zaś z art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Wnioskujący korzysta zatem w niniejszej sprawie ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa, a w rezultacie postępowanie w kwestii zwolnienia go od rzeczonych kosztów było bezprzedmiotowe i z tego powodu należało je umorzyć działając na podstawie art. 161 §1 pkt 3 i §2 p.p.s.a. w związku z art. 258 §1 i §3 tej ustawy.
Odnosząc się natomiast do wniosku M. R. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania.
Z oświadczeń skarżącego wynika bowiem, że nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Nadto jest osobą [...] (patrz: orzeczenie stanowiące kartę nr 13 akt administracyjnych innej sprawy z jego skargi, zarejestrowanej w tutejszym Sądzie pod sygn. akt IV SA/Gl 6/08) i uzyskuje dochód wyłącznie z tytułu [...] (vide: deklaracja stanowiąca kartę nr 1 akt administracyjnych niniejszej sprawy oraz decyzje stanowiące karty nr 2 i 6 tych akt).
W świetle zaprezentowanych faktów nie budzi wątpliwości, że uiszczenie kosztów, jakie mogą wiązać się z udziałem w sprawie fachowego pełnomocnika przekracza możliwości płatnicze wnioskodawcy.
Zważywszy podniesione wyżej okoliczności ustanowiono dla strony adwokata, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 258 §3 oraz z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło