IV SA/Gl 28/09
PostanowienieWSA w Gliwicach2010-10-11
Skład orzekający: Tadeusz Michalik, Adam Mikusiński, Małgorzata Walentek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu administracji publicznej, która została wyeliminowana z obrotu prawnego po wydaniu prawomocnego wyroku sądu administracyjnego, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania sądowego na podstawie art. 273 § 2 P.p.s.a. (późniejsze wykrycie okoliczności faktycznych lub środków dowodowych)?Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania na podstawie art. 273 § 2 P.p.s.a. nie może być uwzględniona, jeśli powołana okoliczność faktyczna lub środek dowodowy (np. decyzja administracyjna) powstały lub zostały wydane po dacie uprawomocnienia się orzeczenia sądu administracyjnego, którego wznowienia się domaga strona. Instytucja wznowienia postępowania ma charakter wyjątkowy i wymaga, aby nowe okoliczności lub dowody istniały już w momencie wydawania orzeczenia, ale nie mogły być uwzględnione z przyczyn niezależnych od strony.Stan faktyczny
Skarżący J. R. złożył skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem WSA w Gliwicach z dnia 17 marca 2008 r., który oddalił jego skargę na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K. w przedmiocie opinii o służbie. Jako podstawę wznowienia wskazał art. 273 § 2 P.p.s.a., powołując się na późniejszą decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...], która stwierdziła nieważność decyzji przenoszącej go na niższe stanowisko służbowe, a która to decyzja była podstawą wyroku WSA. Skarżący dowiedział się o tej decyzji w dniu [...], zachowując termin do wniesienia skargi.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Adam Mikusiński Sędzia WSA Małgorzata Walentek Protokolant st. sekr. sąd. Magdalena Nowacka-Brzeźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2010 r. sprawy ze skargi J. R. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 marca 2008 r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Gl 262/07 ze skargi na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie funkcjonariuszy straży pożarnej postanawia: odrzucić skargę.
Wyrokiem z dnia 17 marca 2008 r., sygn. akt IV SA/Gl 262/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę J. R. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie funkcjonariuszy Straży Pożarnej w sprawie wydania opinii o służbie. Wyrok ten stał się prawomocny z dniem 17 czerwca 2008 r.
Pismem z dnia [...] J. R. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę o wznowienie postępowania zakończonego wyżej powołanym wyrokiem. W skardze skarżący wskazał, że w oparciu o art. 270 w zw. z art. 273 § 2, art. 277, art. 278 i art. 279 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaskarża w całości wskazane rozstrzygnięcie. Jako podstawę żądania wznowienia postępowania wskazał art. 273 § 2 ustawy zaznaczając, że zaistniały nowe okoliczności faktyczne mające wpływ na wynik sprawy. W obszernym uzasadnieniu skargi J. R. argumentował, że decyzją Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej w W. z dnia [...] nr [...] stwierdzono nieważność decyzji nr [...] Komendanta Rejonowego Państwowej Straży Pożarnej w G. z dnia [...] w sprawie przeniesienia skarżącego na stanowisko starszego instruktora do spraw kontrolno – rozpoznawczych. W ocenie skarżącego wyrokiem objętym skargą o wznowienie postępowania Sąd błędnie uznał, że stanowisko organu w sprawie związanej z opinią o służbie było prawidłowe. Zaznaczył ponadto, iż wyrok z dnia 17 marca 2008 r. oparty został na ostatecznej decyzji nr [...] Komendanta Rejonowego Państwowej Straży Pożarnej w G. z dnia [...] na mocy której został on przeniesiony na niższe stanowisko służbowe, a która to decyzja została wyeliminowana z obrotu prawnego decyzją z dnia [...], nr [...] Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej w W. mocą której uchylono wskazaną decyzję w całości oraz stwierdzono jej nieważność. Powyższa okoliczność, w ocenie skarżącego miała istotny wpływ na treść skarżonego rozstrzygnięcia.
Odnosząc się do kwestii terminowości wniesienia niniejszej skargi strona wskazała, że o okoliczności stanowiącej podstawę jej żądania dowiedziała się w dniu [...], kiedy to została mu doręczona wyżej opisana decyzja Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej w W..
Określając swój interes prawny w żądaniu wznowienia postępowania skarżący wskazał na potrzebę wydania orzeczenia sądowego umożliwiającego wydanie mu nowej, rzetelnej i rzeczowej opinii o służbie oraz potrzebę wykazania przed zakładami pracy opinii sprawiedliwie i rzetelnie oceniającej jego służbę.
Mając na uwadze powyższe okoliczności skarżący uznał, że istnieją podstawy do wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 marca 2008 r., sygn. akt IV SA/Gl 262/07.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy zaakcentować, iż instytucja wznowienia postępowania sądowego, której uruchomienia domaga się skarżący, ma charakter wyjątkowy. Opiera się na przysługującej poza tokiem instancji skardze o ponowne przeprowadzenie procesu zakończonego prawomocnym orzeczeniem i zastąpienie zapadłego w sprawie orzeczenia nowym rozstrzygnięciem. Nadzwyczajny charakter tego środka prawnego, skierowanego przeciwko prawomocnemu, a więc niewzruszalnemu w drodze zwyczajnych środków odwoławczych orzeczeniu powoduje, że instytucja ta może być wykorzystana wyłącznie wtedy, gdy znajdzie to oparcie w prawie, a katalog podstaw wznowieniowych jest katalogiem zamkniętym, nie zezwalającym na rozszerzającą wykładnię wymienionych w nim przesłanek.
Zgodnie z treścią art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Art. 273 § 2 powołanej ustawy, który strona wskazała w podstawie swojego żądania, stanowi, że można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu.
Na mocy art. 277 P.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji – od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy.
Stosownie natomiast do regulacji art. 280 § 1 P.p.s.a. sąd właściwy do wznowienia postępowania bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga w tym przedmiocie została wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. Badanie podstaw wznowienia na posiedzeniu niejawnym polega jedynie na stwierdzeniu, czy skarżący wskazał podstawę wznowienia wymienioną w katalogu przesłanek wznowieniowych. Dodatkowo na rozprawie, zgodnie z art. 281 P.p.s.a. dochodzi do powtórnego badania okoliczności warunkujących dopuszczalność wznowienia postępowania. W pierwszej kolejności sąd administracyjny rozstrzyga o dopuszczalności wznowienia i odrzuca skargę, jeżeli brak ustawowej postawy wznowienia. Bada więc, czy wskazane przez skarżącego podstawy wznowienia zaistniały w rzeczywistości. W rezultacie skarga o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu zarówno wtedy, gdy nie opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jak i wtedy, gdy zostanie ustalone, że powołana w skardze ustawowa podstawa nie zachodzi (por. wyrok NSA z 23 maja 2006 r., I FSK 30/06, nie publ.). Dodatkowo jeżeli już z samego uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa wznowienia w rzeczywistości nie zachodzi, taka skarga, jako nie oparta na ustawowej podstawie wznowienia podlega odrzuceniu. (por. postanowienie SN z 28.10.1999 r., II UKN 174/99, OSNAP 2001, nr 4, poz. 133).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy na wstępie, że rozpoznawana skarga o wznowienie postępowania sądowego została wniesiona w dniu [...]. Wskazana natomiast przez skarżącego, jako nowy dowód, decyzja Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej w W. nr [...] z dnia [...] została mu doręczona w dniu [...]. Tym samym skarżący zachował trzymiesięczny termin, o którym mowa w art. 277 P.p.s.a. Niedopuszczalne było zatem, zgodnie z art. 280 P.p.s.a. odrzucenie skargi na posiedzeniu niejawnym
Dokonując oceny, czy rozpoznawana skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia stwierdzić należy, iż wbrew twierdzeniom skarżącego, powołany przez niego art. 273 § 2 P.p.s.a., który uzależnia dopuszczalność żądania wznowienia postępowania od późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu nie stanowi w rzeczywistości podstawy jego skargi. Powołana przez niego podstawa wznowienia mieściła się w ustawowym katalogu przesłanek wznowienia postępowania, także Sąd również i z tej przyczyny wyznaczył rozprawę w celu ustalenia czy rozpoznawana skarga opiera się w rzeczywistości na ustawowej podstawie wznowienia.
Art. 273 § 2 P.p.s.a. statuuje zasadę wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, z których strona nie mogła skorzystać. Dowody te muszą zatem istnieć w dniu wydania orzeczenia sądowego, którego weryfikacji domaga się strona (por. wyrok NSA z 5 maja 2005 r., OSK 1345/04, Lex Nr 168046). Środek dowodowy, który powstał po uprawomocnieniu się wyroku nie stanowi podstawy wznowienia postępowania przewidzianej w art. 273 § 2 P.p.s.a. Za taką wykładnią przemawia również istota wznowienia postępowania z przyczyn restytucyjnych, którego celem jest ponowne przeprowadzenie postępowania z uwagi na fakt wykrycia okoliczności lub środka dowodowego istniejącego w chwili wydania wyroku objętego wznowieniem, a nieuwzględnionego przez sąd z uwagi na fakt, iż do czasu zakończenia postępowania okoliczności te nie były znane, choć istniały.
W konsekwencji powoływanie się skarżącego na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej w W. nr [...], która zapadła w dniu [...], wobec faktu, iż domaga się wznowienia postępowania w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 17 marca 2008 r., nie wyczerpuje przesłanki określonej w art. 273 § 2 P.p.s.a., albowiem decyzja ta nie istniała w chwili wydawania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyroku. W rezultacie, skarżący w skardze o wznowienie postępowania sądowego formalnie wprawdzie powołał ustawowe podstawy wznowienia, to jednak faktycznie, jak już wyżej wskazano, one nie występują. Znajduje to potwierdzenie w samym uzasadnieniu skargi i przedstawionym "nowym" dowodzie w postaci decyzji nr [...].
Na marginesie należy zaznaczyć, iż skarżący podnosił, że wyrok rozstrzygający sprawę, której wznowienia żądał, oparty został na usuniętej z obrotu prawnego decyzji nr [...] Komendanta Rejonowego Państwowej Straży Pożarnej w G.. Tymczasem w wyroku tym nie kontrolowano wskazanej decyzji [...], która dotyczyła przeniesienia na inne stanowisko służbowe. Przedmiotem kontroli w postępowaniu objętym niniejszą skargą o wznowienie była zaś decyzja dotycząca opinii o służbie.
W związku z powyższym, na podstawie art. 280 § 1 w zw. z art. 273 § 2. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło