IV SA/Gl 281/07

PostanowienieWSA w Gliwicach2007-11-20

Skład orzekający: Adam Mikusiński, Tadeusz Michalik, Edyta Żarkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy rozstrzygnięcie sprawy o przyznanie zaliczki alimentacyjnej zależy od wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, wszczętego pytaniem prawnym dotyczącym zgodności przepisów regulujących przyznawanie zaliczek alimentacyjnych z Konstytucją i Konwencją o prawach dziecka, sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie, jeśli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania, w tym postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym. W sytuacji, gdy wątpliwości co do zgodności przepisów z Konstytucją i Konwencją doprowadziły do skierowania pytania prawnego do TK, a przedmiot sprawy jest ściśle związany z tymi przepisami, zawieszenie postępowania jest uzasadnione i stanowi wyraz szerokiej interpretacji art. 125 § 1 pkt 1 PPSA, mającej na celu zapewnienie jednolitości orzecznictwa.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wpłynęła skarga G.N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., utrzymującą w mocy decyzję odmawiającą przyznania skarżącej prawa do zaliczki alimentacyjnej na syna. Organ uznał, że skarżąca nie jest osobą samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu przepisów, ponieważ ojciec dzieci bierze udział w ich wychowywaniu. W innej sprawie przed WSA w Gdańsku (sygn. akt II SA/Gd 374/06) skierowano pytanie prawne do Trybunału Konstytucyjnego dotyczące zgodności przepisów o zaliczce alimentacyjnej z Konstytucją i Konwencją o prawach dziecka. Sąd w Gliwicach podzielił wątpliwości co do zgodności przepisów i uznał, że rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od wyniku postępowania przed TK.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zawiesić postępowanie sądowe z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Adam Mikusiński (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Michalik Asesor WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant Starszy referent Magdalena Kurpis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2007 r. sprawy ze skargi G.N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej postanawia zawiesić postępowanie sądowe. W dniu [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wpłynęła skarga G. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] r., nr [...], wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta R. Ś., którą odmówiono przyznania skarżącej prawa do zaliczki alimentacyjnej na syna P. N.. W motywach zaskarżonego rozstrzygnięcia podano, że wyżej wymieniona nie spełnia wymogów warunkujących otrzymywanie spornego świadczenia, określonych w art. 2 ust. 5 lit. a ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732 ze zm.) gdyż nie jest osobą samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu art. 3 pkt 17a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.). Zgodnie bowiem z przywołanym unormowaniem osoba samotnie wychowująca dziecko to panna, kawaler, wdowa, wdowiec, osoba pozostająca w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osoba rozwiedziona, chyba że wychowuje wspólnie co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem. Tymczasem w toku przeprowadzonego postępowania ustalono, że skarżąca jest wprawdzie osobą rozwiedzioną lecz ojciec jej dzieci – A. N. bierze udział w ich wychowywaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 125 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. jedną z podstaw fakultatywnego zawieszenia postępowania przez sąd jest sytuacja, gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Godzi się zaakcentować, iż rzeczona przesłanka powinna być interpretowana szeroko, wychodząc poza tradycyjne rozumienie prejudycjalności postępowania. W szczególności dotyczy to przypadku, gdy zawieszenie postępowania stanowi następstwo skierowania, na tle innej sprawy zawisłej przed sądem, zagadnienia prawnego w celu podjęcia stosownej uchwały przez rozszerzony skład Naczelnego Sądu Administracyjnego, bądź skierowania do Trybunału Konstytucyjnego pytania o zgodność danego przepisu z ustawą zasadniczą. Nie budzi wątpliwości, że taki kierunek celowościowej wykładni art. 125 §1 pkt 1 p.p.s.a. pomimo, iż odbiega od jego literalnego brzmienia, odpowiada istocie sądownictwa administracyjnego, w którym zasadnicze znaczenie ma jednolitość orzecznictwa (por.: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Zakamycze, Kraków 2005 r., s.303). Mając na względzie powyższe trzeba zaznaczyć, że w zakresie innej sprawy zawisłej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku, zarejestrowanej pod sygn. akt II SA/Gd 374/06 pojawiły się wątpliwości, co do tego, czy art. 2 ust. 5 lit a w związku z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, w związku z art. 3 pkt 17a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, w zakresie, w jakim pozbawia prawa do zaliczki alimentacyjnej osoby, które są wychowywane przez panny, kawalerów, wdowy lub wdowców, osoby pozostające w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osoby rozwiedzione, wychowujące co najmniej jedno dziecko wspólnie z jego rodzicem, jest zgodny z art. 18, art. 32 ust. 1, art. 71 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz z art. 27 Konwencji o prawach dziecka przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych w dniu 20 listopada 1989 r. (Dz. U. z 1991 r., Nr 120, poz. 526 ze zm.). Omawiane zagadnienie stało się przedmiotem pytania prawnego, które mocą postanowienia z dnia 13 grudnia 2006 r. zostało skierowane przez orzekający w tej sprawie skład do Trybunału Konstytucyjnego. Tymczasem przedmiot niniejszej sprawy pozostaje w ścisłym związku ze stosowaniem unormowań objętych rzeczonym pytaniem prawnym. Zasadniczą przyczyną zaskarżonego rozstrzygnięcia odmawiającego przyznania G. N. prawa do zaliczki alimentacyjnej był bowiem fakt, iż w ocenie organów administracyjnych obydwu instancji nie spełniała ona przesłanek wynikających z art. 2 ust. 5 lit a ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej w związku z art. 3 pkt 17a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Trzeba tu podkreślić, że Sąd w pełni podziela wątpliwości co do zgodności wskazanych przepisów z ustawą zasadniczą oraz z Konwencją o prawach dziecka i w całej rozciągłości zgadza się z poglądami, które wyrażone zostały w przywołanym pytaniu prawnym z dnia 13 grudnia 2006 r. Nie byłoby natomiast racjonalne występowanie z identycznym pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego w każdej kolejnej sprawie, w której owe wątpliwości się pojawią. W tym stanie rzeczy jest bezspornym, że rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie zależy od wyniku postępowania, które na skutek rzeczonego pytania prawnego zostanie przeprowadzone przed Trybunałem Konstytucyjnym. Zważywszy powyższe Sąd postanowił o zawieszeniu postępowania sądowego z urzędu, działając na podstawie art. 125 §1 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło