IV SA/Gl 301/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Sędziowie: WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik WSA Stanisław Nitecki Protokolant: sekr.sąd. Agnieszka Wita po rozpoznaniu w dniu 09 maja 2006 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa A w G. na postanowienie Państwowej Inspekcji Pracy – Okręgowego Inspektora Pracy w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie inspekcji pracy – egzekucji administracyjnej świadczeń niepieniężnych oddala skargę Postanowieniem z dnia [...] r. Inspektor Pracy Państwowej Inspekcji Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy w K. , działając na podstawie art. 119 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.) nałożył na Przedsiębiorstwo A w G. grzywnę w celu przymuszenia w kwocie [...] złotych oraz wezwał do wykonania obowiązku wskazanego w Tytule Wykonawczym Nr [...] z dnia [...] r. wystawionym przez Inspektora Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy w K. w terminie do dnia niezwłocznie. Przedsiębiorstwo A w G. złożyło zażalenie na w/wym. postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu podano, iż postępowanie zobowiązanego nie jest wynikiem złej woli, a obiektywną koniecznością zapaści finansowej, której poprawę utrudnia fakt toczenia się przeciwko niemu [...] postępowań egzekucyjnych. Wszelkie środki wydatkowane są wyłącznie poprzez lub za zgodą komornika, który zajął rachunki pracodawcy. Ponadto wskazano, że pracownicy są ujęci w planie podziału wierzytelności z dnia [...] r. Komornika Sądowego w G. Postanowieniem z dnia [...] r. wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 23 § 4 pkt. 1 w zw. z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.) Okręgowy Inspektor Pracy Państwowej Inspekcji Pracy w K. postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. W uzasadnieniu orzeczenia organ wskazał, że zgodnie z dyspozycją art. 125 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji umorzenie grzywny w celu przymuszenia możliwe jest jedynie w razie wykonania w pełni obowiązku określonego w tytule wykonawczym. Wobec nie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym brak jest podstaw do umorzenia grzywny. Co do podniesionego przez pracodawcę argumentu o trudnej sytuacji finansowej spółki, zauważono, że nie usprawiedliwia to zaległości w wypłacie świadczeń pracowniczych i nie stanowi ustawowej przesłanki do umorzenia grzywny. Niewykonanie obowiązków w postaci wypłaty świadczeń pieniężnych pracownikom daje podstawę organowi egzekucyjnemu do nakładania wielokrotnie środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia. Podkreślono, iż zgodnie z art. 121 § 1 cytowanej ustawy grzywna w celu przymuszenia może być nakładana kilkakrotnie w tej samej lub wyższej kwocie, a wysokość nałożonej grzywny nie może przekraczać górnych stawek określonych ustawą. Nałożona zaś zaskarżonym aktem grzywna mieści się granicach ustawowych. Ponadto podniesiono, iż nakładanie grzywny ma na celu przymuszenie do wykonania obowiązku, a nie ma charakteru represyjnego. Nadto podkreślono, że świadczenia pieniężne objęte tytułem wykonawczym nie są ujęte w planie podziału komornika sądowego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona skarżąca Przedsiębiorstwo A w G. zarzuciła organowi administracji naruszenie art. 124 § 2 k.p.a. w zw. z art. 23 § 4 w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez niewskazanie w zaskarżonym postanowieniu podstawy faktycznej i prawnej pozwalającej na przyjęcie, że podniesiony w zażaleniu zarzut naruszenia art. 119 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest bezzasadny. Ponadto zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, polegający na ustaleniu, że świadczenia pracownicze nie zostały objęte planem podziału komornika sądowego w sytuacji, gdy wierzytelności pracowników są objęte planem podziału Komornika. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje. W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją, czy decyzja wiąże się z negatywnymi skutkami dla strony i im podobnych. Sąd związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu , nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przeprowadzając ocenę zaskarżonego aktu co do jego zgodności z prawem, Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszym rzędzie przypomnieć należy, iż według art. 2 § 1 pkt 11 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji obowiązki z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy oraz wypłaty należnego wynagrodzenia za pracę, a także innego świadczenia przysługującego pracownikowi, nakładane w drodze decyzji organów Państwowej Inspekcji Pracy, podlegają egzekucji administracyjnej. Z ustalonego w zaskarżonym postanowieniu stanu faktycznego wynika, że przedsiębiorstwo A w G. do dnia wszczęcia postępowania egzekucyjnego nie wykonała w pełni obowiązków wypłaty należnego wynagrodzenia za pracę pracownikom, nałożonych w drodze decyzji inspektora pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy w K. z dnia [...] r.. Zgodnie z art. 6 § 1 wskazanej ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. Inspektor pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy w K., jako wierzyciel obowiązków wynikających z opisanych wyżej nakazów (art. 5 ustawy o pea), po stwierdzeniu, że doręczone stronie skarżącej upomnienie ( z dnia [...] r.) wzywające do wykonania obowiązków nie przyniosło rezultatu, wystawił [...] r. tytuł wykonawczy, obejmujący obowiązki nałożone w/wym. decyzją z dnia [...] r. Zastosowany zaskarżonym postanowieniem środek egzekucyjny, o jakim mowa w art. 119 § 1 ustawy o pea, tj. grzywna w celu przymuszenia, jest środkiem przewidzianym dla egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. Rozważając kwestię charakteru prawnego egzekwowanego obowiązku, sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że przedmiotem postępowania egzekucyjnego jest nakaz inspektora pracy i wykonanie tego nakazu zaliczyć należy do obowiązku o charakterze niepieniężnym. Wobec powyższego brak jest podstaw do podważenia zgodności z prawem zastosowanego środka egzekucyjnego. Postanowienie organu I instancji o nałożeniu grzywny wydane zostało przez właściwy organ, we właściwym trybie z zachowaniem wymogów z art. 122 § 1 i 2 ustawy o pea. Na marginesie można zauważyć, że obecnie nałożona grzywna jest już [...] grzywną nałożoną na stronę skarżącą w przedmiocie egzekucji obowiązków wynikających z decyzji z dnia [...] r.. Należy także podkreślić, iż trudności finansowe pracodawcy nie są okolicznością stanowiących podstawę do odstąpienia od nałożenia grzywny w celu przymuszenia. W świetle obowiązujących przepisów prawa pracy ryzyko prowadzenia działalności gospodarczej obciąża pracodawcę, a za niewykonywanie ciążących na nim obowiązków w postaci wypłaty świadczeń finansowych wynikających ze stosunku pracy, wszczynane jest postępowanie egzekucyjne mające na celu ich przymusowe wyegzekwowanie. Na zakończenie można wskazać, że trafne jest stanowisko organu odwoławczego, iż świadczenia pieniężne ujęte w planie podziału komornika nie obejmują kwot ujętych w egzekwowanym nakazie. Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności sprawy -zdaniem Sądu -skarga nie zasługuje na uwzględnienie, z uwagi na cytowane na wstępie uregulowania ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ponieważ organy administracji rozpatrujące niniejszą sprawę nie dopuściły się naruszenia przepisów zarówno postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż prawidłowo oceniły zaistniały stan faktyczny, jak i przy jego ocenie, nie naruszyły przepisów prawa materialnego, które miały zastosowanie w sprawie. Kierując się powyższymi względami Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i dlatego orzekł jak w wyroku na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) .