IV SA/Gl 303/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Asesor WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek Protokolant sekr. sąd. Magdalena Nowacka-Brzeźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2006r. sprawy ze skargi A.Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę Pismem z dnia [...]r. A.Z. zwrócił się do Ośrodka Pomocy Społecznej w K. o wydanie mu zaświadczenia, że był jedynym opiekunem jego matki W.Z. Postanowieniem z dnia [...]r., na podstawie art. 219 Kodeksu postępowania administracyjnego, Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej działający z upoważnienia Wójta Gminy K. odmówił wydania żądanego zaświadczenia. W uzasadnieniu wskazano, że wydanie zaświadczenia możliwe jest jedynie w przypadku gdy okoliczności podlegające poświadczeniu nie budzą wątpliwości. W sprawie zaś okoliczności te nie są jednoznaczne. Stwierdzono, że w dokumentacji Ośrodka brak jest potwierdzenia faktu sprawowania przez wnioskodawcę opieki nad matką. Faktu tego nie potwierdza również kilkuletni kontakt z rodziną. Nie zgadzając się z powyższym postanowieniem A.Z. wniósł zażalenie podnosząc, że fakt sprawowania opieki został wyrażony przez jego matkę i odnotowany w dokumentacji Ośrodka. Zdaniem skarżącego ewentualny brak sprawowania opieki powinien być przez organ udowodniony. Tymczasem organ nie określił, co w sprawie budzi wątpliwości. Zaznaczył, że personel Ośrodka jest negatywnie nastawiony do jego rodziny. Postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 w zw. z art. 124, art. 144 i 219 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W motywach rozstrzygnięcia wyjaśniono, że obowiązek wydania zaświadczenia istnieje wówczas, jeżeli treścią tego zaświadczenia miałoby być potwierdzenie określonych faktów lub stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. W dokumentacji Ośrodka znajduje się oświadczenie rodziców wnioskodawcy, że wymagają całodobowej opieki, którą sprawuje syn. Powyższe oświadczenie nie znajduje jednakże potwierdzenia w dokumentacji Ośrodka, tj. z przeprowadzonych przez pracowników wywiadach rodzinnych oraz kilkuletnim kontakcie z rodzina. Z akt sprawy wynika, że matka strony W.Z., zmarła [...]r., legitymowała się [...], ale poruszała się samodzielnie. Natomiast ojciec strony, H.Z. legitymuje się [...] i również porusza się samodzielnie. A.Z. był na utrzymaniu rodziców. Rodzice wnioskodawcy, co wynika z ich oświadczenia, nie wyrażali zgody na oferowane przez Ośrodek usługi opiekuńcze. W aktach sprawy znajduje się pełnomocnictwo z dnia [...]r. udzielone przez w/wym. synowi do załatwiania w ich imieniu spraw w Ośrodku. W tej sytuacji Kolegium uznało, że organ I instancji nie mógł wydąć zaświadczenia o żądanej treści tylko i wyłącznie na podstawie składanych przez stronę i jego rodziców oświadczeń. Podkreślił, że sprawa sprawowania opieki nad rodzicami była również przedmiotem postępowania w związku z ubieganiem się przez stronę o pomoc społeczną w postaci opłacania składek na ubezpieczenie emerytalno-rentowe, gdzie wydano decyzję odmowną, którą Kolegium utrzymało w mocy, a którą następnie strona zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach A.Z. uznał powyższe postanowienie za niesłuszne, zarzucając błąd w ocenie wiarygodności materiału dowodowego dostarczonego przez Ośrodek. Personel Ośrodka jest w konflikcie z jego rodziną i dopuszcza się poświadczenia nieprawdy, zaś zdarzenia interpretuje na jego niekorzyść. Podał, że matka była osoba obłożnie chorą, wychodziła na spacer w obrębie działki, na ławkę przed dom. Co do oceny stanu zdrowia ojca skarżący załączył opinie biegłego sądowego z dnia [...]r. wydane dla potrzeb Sądu Okręgowego w C. Podniósł, że występował do Ośrodka o przyznanie opieki, jednakże z oświadczenia opiekunki wynikało, że zakres opieki obejmuje wyłącznie jedną wizytę w tygodniu przez dwie godziny, a za częstsze wizyty trzeba było płacić. Nadto stwierdził, że w archiwum Ośrodka jest więcej dokumentów które świadczą, że opiekował się matką, a których nie wzięto pod uwagę. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie wyjaśniając, że stwierdzenia zawarte w uzasadnieniu organów obu instancji mają poparcie w przeprowadzonych aktualizacjach wywiadów środowiskowych. Natomiast opinia lekarska wydana przez biegłego sądowego o stanie zdrowia H.Z. odnosi się do okresu po śmierci żony W.Z. W piśmie procesowym z dnia [...]r. podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Wskazał, że zaświadczenie jest mu niezbędne, gdyż w okresie sprawowania opieki nad matką nie mógł podjąć pracy zarobkowej. Wskazał, że jego ojciec jest całkowicie niezdolny do wykonywania zawodu [...] od [...]r. o czym świadczy opinia lekarska z dna [...]r. wydana dla potrzeb Sądu Okręgowego w C. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, iż sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269 z późn. zm.) sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 powołanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie zatem do brzmienia przepisu art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ustawa P.p.s.a., sąd ten uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w przypadku, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 ustawy P.p.s.a. Sąd dokonuje z urzędu kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem i nie jest związany w tym zakresie zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze. Sąd oceniając działanie organu w świetle przywołanych przepisów w ostateczności nie stwierdził naruszenia prawa, które miałoby istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. zaświadczenie wydaje się, jeżeli osoba ubiega się o nie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Z kolei art. 218 § 1 k.p.a., nakłada na organ obowiązek wydania zaświadczenia, gdy określone fakty lub stan prawny wynika z prowadzonych przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w posiadaniu organu. W istocie rzeczy zaświadczenie zawiera jedynie informacje o określonym stanie prawnym lub faktycznym, który został już ustalony odpowiednim aktem prawnym albo jest znany organowi ze względu na dane zawarte w prowadzonych przez niego ewidencjach, rejestrach lub innych urzędowych zbiorach Zaświadczenie jest czynnością materialno-techniczną i urzędowym potwierdzeniem określonych faktów lub stanu prawnego, a jego istota sprowadza się do tego, że nie rozstrzyga ono o żadnych prawach lub obowiązkach i nie może tworzyć nowej sytuacji prawnej. Jest więc zatem wyłącznie przejawem wiedzy, nie zaś woli organu administracji i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. Chodzi w nim o potwierdzenie jedynie określonych faktów, istniejących niejako obiektywnie, które nie wywołują sporu, ani też nie wymagają dokonywania ocen. Stąd wyłączone w tym postępowaniu zostały zasady odnoszące się ściśle do postępowania w kwestiach pojmowanych niejednolicie, czyli spornych i wątpliwych. Zaświadczenie ma bowiem odzwierciedlać rzeczywisty i jasny stan rzeczy (faktów lub stanu prawnego). Trzeba wskazać, że stanowisko organu i skarżącego w sprawie są zdecydowanie różne. Skarżący twierdzi bowiem, iż był jedynym opiekunem matki, co ma potwierdzać złożone przez nią oświadczenie znajdujące się w aktach sprawy. Natomiast zdaniem organu z prowadzonej przez Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej dokumentacji tj. wywiadów środowiskowych i decyzji nie wynika, aby A.Z., który mieszkał wspólnie z rodzicami i był na ich utrzymaniu sprawował osobistą opiekę nad matką. W tej sytuacji podzielić należy stanowisko Kolegium, wedle którego jeżeli treść będących w posiadaniu Ośrodka dokumentów nie pozwalana na jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego nie jest możliwe wydanie zaświadczenia. Skoro zaświadczenie stanowi urzędowe potwierdzenie pewnego stanu rzeczy, natomiast kwestia której dotyczy żądanie strony jest sporna, to wydanie zaświadczenia zgodnie z żądaniem nie jest możliwe. Pogląd taki zaprezentował Naczelny Sąd Administracyjny, w wyrokach z dnia 27 listopada 1998 r. w sprawie III SA 1282/97 z dnia 25 kwietnia 2002 r. w sprawie I SA 269/02. Trzeba natomiast wskazać, że organy nie wypowiedziały się, czy skarżący ma interes prawny w urzędowym powterdzeniu faktów lub stanu prawnego. Przyjdzie zauważyć, że skarżący występując o zaświadczenie nie uzasadnił w jakim celu ubiega się o jego wydanie. Również organ nie wezwał zainteresowanego do wskazania interesu prawnego. Jednakże niezbadanie powyższej kwestii nie miało w ostateczności wpływu na wynik sprawy. Przesłanka ta decydują bowiem o rozważeniu trafności samej zasady wniosku o wydanie zaświadczenia. Stwierdzenie braku interesu prawnego stanowiłby już dostateczną podstawę do odmowy wydania zaświadczenia, bez konieczności badania, czy żądanie znajduje oparcie w dokumentach. Z przytoczonych powodów zarzuty skargi nie mogły odnieść skutku, co przy braku trafnych zarzutów branych pod rozwagę z urzędu, prowadziło do oddalenia skargi na mocy art.151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.