IV SA/Gl 306/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Sędziowie Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), , , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 września 2018r. sprawy ze skargi M.R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania w sprawie umorzenia postępowania dotyczącego zasiłku stałego oddala skargę. Prezydent Miasta Z. decyzją z dnia [...]r. nr [...] umorzył postępowanie w sprawie kontynuacji zasiłku stałego w miesiącu styczniu 2008 r. M.R. w piśmie z dnia 21 listopada 2017 r. złożył odwołanie od wszystkich decyzji wydanych od stycznia 2003 r. do kwietnia 2010 r. dotyczących zasiłku stałego. Wskazał, że jest osobą niepełnosprawną, a MOPR w Z. od 2003 r. do kwietnia 2010 r. "wliczał co miesiąc do zasiłku stałego potrącenia za alimenty." Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], na podstawie art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017, poz. 1257- dalej "k.p.a.") stwierdziło niedopuszczalność odwołania. Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a., od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Z kolei zgodnie z art. 134 k.p.a., organ odwoławczy w postępowaniu wstępnym podejmuje czynności mające na celu ustalenie czy odwołanie jest dopuszczalne. Niedopuszczalność odwołania może wynikać z przyczyn podmiotowych jak i przedmiotowych. Zdaniem Kolegium w sprawie występuje niedopuszczalność odwołania z przyczyn przedmiotowych. Strona od zaskarżonej decyzji wniosła już wcześniej odwołanie, które zostało rozpatrzone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach decyzją z dnia [...] r. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W konsekwencji Kolegium uznało za niedopuszczalne wniesione przez stronę powtórne odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] r. M.R. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach nie zgodził się z treścią zaskarżonego postanowienia Kolegium, podtrzymał w całości odwołanie oraz wskazał, że jest osobą niepełnosprawną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Podtrzymało stanowisko i uzasadnienie wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Skarżący w piśmie z dnia 10 czerwca 2018 r. zawarł zarzuty dotyczące pracowników MOPR w sprawach dotyczących zasiłku stałego. Pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia 19 stycznia 2018 r. podtrzymał stanowisko skarżącego w całości wnosząc o uchylenie "zaskarżonej decyzji" oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi odwoławczemu. Wniósł także o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego wskazując, że nie zostały one uiszczone w całości ani w części przez skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz .U. z 2017 r. poz. 2188) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302- dalej "p.p.s.a".) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny dokonuje tejże kontroli legalności także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie bada celowości, czy też słuszności zaskarżonej decyzji. Nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją wówczas, gdy wiąże się ona z negatywnymi skutkami dla niej, bowiem związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Badając legalność zaskarżonego postanowienia w świetle wyżej powołanych kryteriów Sąd uznał, iż zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...]r. nr [...] stwierdzające niedopuszczalność odwołania M.R. od decyzji organu I instancji z dnia [...] r. dotyczącej umorzenia postępowania w sprawie kontynuacji zasiłku stałego w miesiącu styczniu 2008 r. Zgodnie z art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Przepis art. 134 k.p.a. nie wskazuje warunków, jakie decydują o dopuszczalności środka odwoławczego. Jednocześnie należy podkreślić, że jeszcze przed merytorycznym rozpoznaniem odwołania organ odwoławczy, zobowiązany jest do przeprowadzenia postępowania wstępnego zmierzającego do weryfikacji istnienia podstaw do rozpatrzenia sprawy w postępowaniu odwoławczym. W ramach postępowania wstępnego organ odwoławczy powinien zbadać dopuszczalność odwołania w sensie przedmiotowym i podmiotowym, czyli czy wniesienie odwołania nastąpiło z zachowaniem terminu, spełnieniem wymogów, co do jego poprawności formalnej, czy jest w ogóle dopuszczalne, co warunkuje prawną jego skuteczność. Przesłanki podmiotowe to złożenie odwołania przez legitymowany podmiot, natomiast przesłanki przedmiotowe, to wniesienie odwołania od orzeczenia, którego zaskarżenie przewidują przepisy prawa. Brak którejś z powyższych przesłanek skutkuje koniecznością wydania przez organ postanowienia unormowanego w art. 134 k.p.a. Zdaniem Sądu organ prawidłowo stwierdził w zaskarżonym postanowieniu, że w omawianej sprawie występuje niedopuszczalność odwołania z przyczyn przedmiotowych. Zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Oznacza to, że strona może wnieść odwołanie od decyzji nieostatecznej tylko jeden raz i tylko do jednej instancji. Zatem może skorzystać z tego środka zaskarżenia tylko wtedy, gdy w obrocie prawnym istnieje nieostateczna decyzja administracyjna w rozumieniu przepisów k.p.a. Z akt sprawy wynika, że Prezydent Miasta Z. decyzją z dnia [...]r. nr [...] umorzył postępowanie w sprawie kontynuacji zasiłku stałego w miesiącu styczniu 2008 r. Strona wniosła od wskazanej decyzji organu I instancji odwołanie, które zostało rozpatrzone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach, które decyzją z dnia [...]r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Następnie w dniu 21 listopada 2017 r. skarżący ponownie wniósł odwołanie od tej decyzji ("od wszystkich decyzji dotyczących zasiłku stałego za okres od stycznia 2003 r. do kwietnia 2010 r."), pomimo, że po rozpoznaniu wcześniejszego odwołania decyzja organu I instancji z dnia [...] r. została utrzymana w mocy, a w konsekwencji stała się decyzją ostateczną. Wobec powyższego należy przychylić się do stanowiska organu drugoinstancyjnego, że rozpoznanie odwołania w badanej sprawie naruszałoby zasadę wyrażoną w art. 134 k.p.a. ale także — na co zwraca uwagę skład orzekający — stanowiłoby naruszenie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Mocą tego przepisu stwierdza się nieważność decyzji ostatecznej, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. W sytuacji, gdy istnieje decyzja ostateczna, korzysta ona z przymiotu trwałości decyzji i jej zmiana w trybie zwyczajnym jest niedopuszczalna. Niedopuszczalne jest bowiem, aby organ odwoławczy rozstrzygał w przedmiocie tego samego przedmiotu uprzednio załatwionego decyzją ostateczną. Ponowne rozstrzyganie tej samej sprawy stanowi naruszenie zasady powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) i tym samym naraża to rozstrzygnięcie na zarzut z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Odnosząc się do zarzutów skargi (w zakresie podtrzymania stanowiska zawartego w odwołaniu) oraz podniesionych w piśmie z dnia 10 czerwca 2018 r., a dotyczących decyzji z dnia [...] r. należy powtórzyć, że była ona już wcześniej kontrolowana merytorycznie przez organ odwoławczy i utrzymana w mocy decyzją z dnia [...] r. Sąd w niniejszym postępowaniu uprawniony i zobowiązany jest jedynie do oceny legalności zaskarżonego aktu, którym w analizowanym przypadku jest postanowienie organu odwoławczego stwierdzające niedopuszczalność ponownego odwołania. Wobec powyższego, w ocenie Sądu organ odwoławczy badając pod względem formalnym wniesione odwołanie zasadnie uznał jego niedopuszczalność na podstawie art. 127 § 1 k.p.a. i art. 134 k.p.a. Tym samym, mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, a to uzasadniało jej oddalenie na podstawie art. 151 p.p.s.a.