IV SA/Gl 31/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska,, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Protokolant referent Marta Zasoń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2011 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm., zwanej dalej Prawem o ruchu drogowym) oraz § 2 ust. 5 i 6 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 2, poz. 15 ze zm., zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie badań kierowców) Prezydent Miasta G. orzekł o skierowaniu na badania lekarskie P. P. posiadającego uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kategorii B, z powodu otrzymania wiarygodnej informacji o zastrzeżeniach w stanie jego zdrowia mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdu. W uzasadnieniu decyzji podał, że o wszczęcie postępowania w przedmiotowej sprawie zwróciła się w dniu [...] r. Prokuratura Rejonowa w G. podając, iż w toku toczącego się przeciwko P. P. postępowania karnego biegli lekarze psychiatrzy w sporządzonej opinii stwierdzili u niego zaburzenia osobowości. W świetle treści art. 87 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym zachodzą zatem wątpliwości czy nie istnieją po stronie P. P. przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami. W piśmie z dnia [...] r. i z dnia [...]. P. P. stwierdził, że w latach [...] do [...]przebywał w [...] i nie wiedział o toczących się w jego sprawie postępowaniach. Nie upoważnił też nikogo do podejmowania kierowanej do niego korespondencji. Z tego też powodu wniósł o wznowienie postępowania zakończonego powyższą decyzją. W oświadczeniu z dnia [...] r. (karta 28 akt adm.) podał przy tym, że pierwszy raz z "dokumentacją" dotyczącą skierowania go na badania lekarskie zapoznał się w dniu [...] r. Postanowieniem z dnia [...] r., wydanym z upoważnienia Prezydenta G., wznowiono na podstawie art. 149 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 kpa postępowanie zakończone ww. decyzją tego Prezydenta z dnia [...] r. W toku wznowionego postępowania Prokuratura Rejonowa G. – [...] w G. w piśmie z dnia [...] r. podtrzymała wniosek o skierowanie P. P. na badania w celu wykluczenia przeciwwskazania do kierowania przez niego pojazdami powołując się dodatkowo na opinię biegłych lekarzy psychiatrów wydaną do sprawy sygn. akt [...] Sądu Rejonowego w G. oraz na inne dowody zgromadzone w tej sprawie. Po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta G. na podstawie art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 kpa decyzją z dnia [...] r. Nr [...] orzeczono o stwierdzeniu wydania objętej postępowaniem wznowieniowym decyzji tego Prezydenta z dnia [...] r. z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu decyzji opisano przebieg postępowania wznowieniowego i stwierdzono, że zastrzeżenia co do stanu zdrowia P. P. w przedmiocie przeciwwskazań do kierowania pojazdami wynikają z treści opinii sądowo-psychiatrycznych z dnia [...] r. i z dnia [...] r. Stwierdzono w nich u opiniowanego zaburzenia osobowości. Stwierdzone schorzenia dają organowi podstawę do weryfikacji stanu zdrowia w kontekście zdolności do prowadzenia pojazdów mechanicznych, czego wymaga ochrona bezpieczeństwa ruchu drogowego. Stan zdrowia kierowcy, w tym jego dyspozycja psychofizyczna jest istotną przesłanką bezpieczeństwa w tym ruchu, zaś jego niedomagania zdrowotne są ważnym czynnikiem wpływającym na zagrożenie tego bezpieczeństwa. W konsekwencji organ stwierdził, że zastrzeżenia co do stanu zdrowia P. P. są nadal aktualne co daje podstawę do weryfikacji posiadanych uprawnień do kierowania pojazdami przez skierowanie na badania lekarskie. Stwierdził też, że objęta postępowaniem wznowieniowym decyzja została wydana z naruszeniem prawa z uwagi na fakt, że P. P. bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem tej decyzji. Zgodnie z art. 146 § 2 kpa nie podlega ona jednak uchyleniu gdyż w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swojej istocie decyzji dotychczasowej. W odwołaniu od tej decyzji (pismo z dnia [...] r. uzupełnione pismem z dnia [...] r. – karta 46 i 51 akt adm.) P. P. oświadczył, iż nie podda się badaniu swojego stanu zdrowia gdyż jego stan zdrowia nie dyskwalifikuje go do kierowania pojazdami do 3,5 tony. Stwierdził też, że leczył się zawsze dobrowolnie i nie upoważniał nikogo do udzielania informacji o jego stanie zdrowia, który jest jego prywatną sprawą. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. odwołania tego nie uwzględniło i zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną m. in. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymało decyzję organu pierwszej instancji w mocy. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia przedstawiono i omówiono przesłankę wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 kpa oraz przesłankę odmowy uchylenia decyzji ostatecznej (przesłankę negatywną) z art. 146 § 2 kpa i w konsekwencji przesłankę wydania w postępowaniu wznowieniowym decyzji opartej na treści art. 151 § 2 kpa. W dalszej części uzasadnienia potwierdziło SKO ustalenia dokonane przez organ pierwszej instancji, w sytuacji gdy w zakończonym wcześniej postępowaniu odwołujący się nie brał udziału bez własnej winy. Dokonując oceny zgromadzonych w sprawie dowodów SKO stwierdziło, że dają one dostateczne podstawy do ustalenia, że w postępowaniu wznowieniowym mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swojej istocie decyzji dotychczasowej, co uzasadniało wydanie przez Prezydenta Miasta G. decyzji opartej na treści art. 151 § 2 kpa w zw. z art. 146 § 2 kpa. Biegli lekarze psychiatrzy zgodnie bowiem stwierdzili u P. P. zaburzenia osobowości, nie jest zaś rzeczą organów administracji publicznej dokonywanie merytorycznej oceny opinii biegłych lekarzy psychiatrów. Kwestia zdolności strony do prowadzenia pojazdów stanowić będzie dopiero przedmiot badania przez lekarzy specjalistów, które przeprowadzone będzie na skutek orzeczonego skierowania. W skardze do sądu administracyjnego na powyższą decyzję SKO P. P. sformułował co do zasady zarzuty pod adresem objętej postępowaniem wznowieniowym decyzji Prezydenta Miasta G. z dnia [...] r. Stwierdził, że decyzja stanowi efekt celowego działania prokuratorów i środowisk przestępczych w odwecie za składane wcześniej przez niego doniesienia do organów ścigania. Celowo też została ona wydana bez jego udziału w czasie gdy przebywał on w [...], co uniemożliwiało mu obronę. Zaprzeczył aby osoba z zaburzeniami osobowości nie mogła kierować pojazdami mechanicznymi. Podał, że miał 5 samochodów i nigdy nie spowodował wypadku, chociaż posiada umiarkowaną grupę niepełnosprawności. Podobne zagrożenia może powodować stan emocjonalny "zdrowych" kierowców, których nikt prawa jazdy nie pozbawia. Zarzucił nadto, że decyzja została wydana bez zasięgnięcia opinii organów lub lekarzy nie powiązanych z organami które ją podjęły. W odpowiedzi na skargę SKO w K. wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i powtarzając co do zasady argumentację zawartą w jej uzasadnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga na uwzględnienie nie zasługuje. Zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 4 Prawa o ruchu drogowym badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami podlega kierujący skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Skierowanie takie wydaje się m. in. gdy uzyska wiarygodną informację o zastrzeżeniach w stanie zdrowia kierowcy, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów (§ 2 ust. 5 rozporządzenia w sprawie badań lekarskich kierowców). Rozstrzygnięcie sprawy i skargi sprowadza się zatem w świetle treści tych przepisów do odpowiedzi na pytanie czy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy dawał organom orzekającym podstawę do powzięcia zastrzeżeń co do stanu zdrowia skarżącego, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Zdaniem Sądu na pytanie to należy udzielić odpowiedzi twierdzącej. Jak bowiem wynika w sposób nie budzący wątpliwości ze zgromadzonej w postępowaniu administracyjnym dokumentacji lekarskiej tj. opinii sądowo-psychiatrycznych lekarzy psychiatrów z dnia [...] r. i z dnia [...] r. skarżący leczył się z przerwami od [...] r. w poradniach zdrowia psychicznego z rozpoznaniem zaburzenia osobowości oraz zaburzeń snu. Takie też schorzenie zostało stwierdzone u niego przez lekarzy wydających pierwszą z tych opinii. Z dokumentów tych wynika również zdaniem Sądu, że istnieją uzasadnione wątpliwości – zastrzeżenia co do sprawności psychicznej skarżącego, która to sprawność jest zgodnie z art. 87 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym jednym z koniecznych warunków uzyskania uprawnień do kierowania pojazdami i w konsekwencji decyduje też o zdolności do prowadzenia pojazdów. Ustalenia organów co do istnienia wiarygodnych zastrzeżeń w stanie zdrowia skarżącego, mogących powodować jego niezdolność do prowadzenia pojazdów zostały zatem oparte na zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, którego ocena nie narusza treści art. 80 kpa. Dodatkowo o istnieniu tych wiarygodnych zastrzeżeń, również w czasie prowadzenia postępowania wznowieniowego, świadczy zdaniem Sądu treść orzeczenia z dnia [...] r. o stopniu niepełnosprawności skarżącego (kserokopia – karta 13 akt sądowych), z którego wynika, że przyczyną tej niepełnosprawności jest choroba psychiczna (symbol – 02-P). Zdaniem Sądu tego typu schorzenie może mieć niewątpliwie wpływ na sprawność psychiczną niezbędną do kierowania pojazdami i w konsekwencji na bezpieczeństwo ruchu w którym skarżący jako kierowca może brać udział. Czy faktycznie występuje ono u skarżącego i czy czyni go niezdolnym do kierowania pojazdami w zakresie posiadanej kategorii prawa jazdy zostanie dopiero ustalone po przeprowadzeniu badań lekarskich na które został on skierowany. Taki jest bowiem cel tego skierowania. W świetle treści ww. przepisów, stanowiących materialnoprawną podstawę wydanego skierowania, nie ma przy tym znaczenia okoliczność, że dotychczas skarżący jako kierowca nie spowodował żadnego wypadku. Brak jest też zdaniem Sądu dostatecznych podstaw do przyjęcia, że opinie sądowo-psychiatryczne na których oparły się organy orzekające zostały sfałszowane. W żaden też sposób skarżący nie udowodnił swoich twierdzeń co do tego, że skierowanie go na badanie lekarskie jest następstwem karalnych zachowań różnych osób. Z powyższych względów stanowisko organów orzekających co do istnienia podstaw prawnych do skierowania skarżącego na badania lekarskie przeprowadzane w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, odpowiada zdaniem Sądu obowiązującemu prawu. W konsekwencji przesądza to także o istnieniu przesłanki negatywnej o jakiej mowa w art. 146 § 2 kpa i o podstawie wydania w postępowaniu wznowieniowym decyzji opartej na treści art. 151 § 2 kpa, który to przepis powołały organy obu instancji. Z urzędu należy jednak stwierdzić, że organy obu instancji praktycznie przeszły do porządku nad kwestią dochowania przez skarżącego terminu do złożenia wniosku o wznowienie zgodnie z art. 148 § 1 i § 2 kpa, która ani w postanowieniu o wznowieniu ani w obu wydanych w postępowaniu wznowieniowych decyzjach nie została bliżej omówiona. Nie została też w ogóle wskazana (powołany w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji § 9 rozporządzenia kwestii tej bowiem nie normuje) i omówiona podstawa prawna wyznaczonego w decyzji Prezydenta Miasta G. z dnia [...] r. terminu. Uwzględnienie przez Sąd z urzędu tych nieprawidłowości skutkowałoby jednak wydaniem wyroku na niekorzyść skarżącego, co naruszałoby treść art. 134 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Z tych wszystkich względów skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 tej ustawy.