IV SA/Gl 341/10

PostanowienieWSA w Gliwicach2010-08-03

Skład orzekający: Referendarz sądowy Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej pomocy społecznej, gdzie skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy prawa, wniosek o ustanowienie pełnomocnika procesowego powinien zostać uwzględniony, jeśli skarżący wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego utrzymania?
Ratio decidendi
Wniosek o ustanowienie pełnomocnika procesowego w sprawie dotyczącej pomocy społecznej, w której skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy prawa, powinien zostać uwzględniony, jeśli skarżący wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z udziałem pełnomocnika bez szkody dla swoich elementarnych potrzeb bytowych. Analiza stanu majątkowego skarżącego, jego dochodów, zadłużeń oraz sytuacji życiowej (pobyt w DPS, problemy zdrowotne) może uzasadniać przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Stan faktyczny
Skarżący J. Ł. złożył do WSA w Gliwicach wniosek o przyznanie prawa pomocy, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarga dotyczyła decyzji odmawiającej przyznania pomocy pieniężnej na zakup lekarstw. Skarżący wskazał na niskie dochody z emerytury i pomocy społecznej, pobyt w domu pomocy społecznej, problemy zdrowotne oraz zadłużenie. Sąd uznał wniosek o zwolnienie z kosztów za bezprzedmiotowy z uwagi na zwolnienie z mocy prawa, ale pozytywnie rozpatrzył wniosek o ustanowienie adwokata.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 3 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B.-B. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie pomocy pieniężnej na zakup lekarstw, w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącego; W dniu 22 lipca 2010 r. J. Ł. złożył do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym oznaczył, iż zakres jego żądania obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, że przebywa w domu pomocy społecznej i uskarża się na [...]. Równocześnie oświadczył, iż nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości oraz, że osiąga dochód z tytułu emerytury w kwocie brutto [...] (która po dokonaniu wszystkich potrąceń daje wartość netto zaledwie [...]) a także [...] w wysokości [...]. Skarżący dodał, że obciąża go zadłużenie wobec domu pomocy społecznej oraz z tytułu kredytu bankowego zaciągniętego na zakup lekarstw. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Na wstępie należy odnotować, że skarga w niniejszej sprawie została wniesiona na decyzję o odmowie przyznania skarżącemu świadczenia z pomocy społecznej. Tymczasem z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. wynika, że strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Wnioskodawca korzysta tu więc ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa, a w rezultacie jego wniosek w tym zakresie jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu (skarżący był już o tym informowany pismem tutejszego Sądu z dnia 28 lipca 2010 r.). Odnosząc się natomiast do wniosku J. Ł. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 cytowanej regulacji, mogącym obejmować ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonana w tym kontekście analiza stanu majątkowego skarżącego doprowadziła do konkluzji, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń wyżej wymienionego wynika bowiem, że nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku, zaś na jego dochód netto składa się emerytura w kwocie netto (po dokonaniu wszystkich potrąceń) zaledwie [...] (vide: pismo ZUS stanowiące kartę nr 14 akt administracyjnych pierwszej instancji) oraz [...] z pomocy społecznej. Nie sposób przy tym tracić z pola widzenia, że wnioskodawca przebywa w domu pomocy społecznej, uskarża się na poważne problemy zdrowotne i obciążają go zaległości płatnicze (patrz: aktualizacja wywiadu środowiskowego - karta nr 16 akt administracyjnych pierwszej instancji). W świetle powyższego nie budzi wątpliwości, że skarżący nie jest w stanie poczynić oszczędności wystarczających na pokrycie kosztów związanych z udziałem w sprawie adwokata, bez szkody dla swych elementarnych potrzeb bytowych i dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło