IV SA/Gl 341/15

WyrokWSA w Gliwicach2016-01-29

Skład orzekający: Tadeusz Michalik, Małgorzata Walentek, Edyta Żarkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o przyznaniu dodatku mieszkaniowego może zostać utrzymana w mocy, jeśli organ nie wyjaśnił sposobu wyliczenia wysokości wydatków na mieszkanie, które są kluczowe dla ustalenia jego wysokości?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie dodatku mieszkaniowego została uchylona, ponieważ organy administracji publicznej nie wyjaśniły w sposób należyty sposobu wyliczenia wysokości wydatków na mieszkanie, które są kluczowe dla ustalenia wysokości dodatku mieszkaniowego. Brak takiego wyjaśnienia stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Skarżąca B.K. wniosła o przyznanie dodatku mieszkaniowego w maksymalnej wysokości, argumentując swoją trudną sytuacją zdrowotną i materialną. Organ I instancji przyznał jej dodatek w kwocie 86,30 zł miesięcznie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca zaskarżyła decyzję SKO do WSA, podnosząc, że organ nie uwzględnił jej sytuacji zdrowotnej, materialnej oraz faktu niekorzystania z pomocy MOPS.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego uchyla zaskarżoną decyzję. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta B., na podstawie art. 2 - 8 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. z 2013 r., poz. 966 zwanej dalej także "ustawą"), a także art. 104 k.p.a., przyznano B.K. dodatek mieszkaniowy w kwocie 86, 30 zł miesięcznie na okres od 01.11.2014 r. do 30.04.2015 r., przy czym cała kwota, zgodnie z oświadczeniem najemcy, przekazywana będzie na konto zarządcy domu do dnia 10 każdego miesiąca z góry. W uzasadnieniu organ podał, że strona spełnia warunki określone w ustawie o dodatkach mieszkaniowych, a następnie przedstawił sposób jego wyliczenia. B.K. w odwołaniu od tej decyzji wniosła o przyznanie jej dodatku w maksymalnej wysokości. Twierdziła, że jest możliwość przyznania "pełnego dodatku" w szczególnych w sytuacjach i dla osób które, nie korzystają z pomocy MOPS pomimo, że pomoc im przysługuje. Argumentowała, że jest osobą samotną, całkowicie niezdolną do pracy na trwałe, bardzo chorą. Jej dochody nie wystarczają nawet na pokrycie niezbędnych wydatków, w tym leków oraz kosztów ogrzewania. Podniosła, że jej mieszkanie znajduje się na parterze i jest "winklowe", a więc bardzo zimne. Do skargi dołączyła m.in. zaświadczenie o niekorzystaniu ze świadczeń z pomocy społecznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, że ze złożonego w dniu 27 października 2014 r. wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego wynika, że B.K. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i zajmuje lokal o powierzchni 34,09 m2, w lokalu brak jest centralnie ogrzewanej wody, centralnego ogrzewania oraz instalacji gazowej. Zadeklarowany dochód w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku wyniósł 2533,35 zł. Następnie organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa w art. 2 ust. 1, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym obowiązujący w dniu złożenia wniosku z zastrzeżeniem art. 6 ust. 8. Natomiast najniższa emerytura na dzień złożenia wniosku wynosiła 844,45 zł, a 175% tej kwoty wynosi 1477,79 zł. Zatem zadeklarowany przez stronę dochód w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku wynoszący 2533,35 zł, nie przekracza maksymalnej dopuszczalnej kwoty dochodu. Ponadto nie została przekroczona normatywna powierzchnia lokalu mieszkalnego, która dla 1 osoby wynosi 35 m2 (art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy). Dalej organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy wysokość dodatku stanowi różnicę między wydatkami, o których mowa w ust. 3-6, przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu mieszkalnego, a kwotą stanowiącą wydatki poniesione przez osobę otrzymującą dodatek w wysokości 15% dochodów gospodarstwa domowego - w gospodarstwie jednoosobowym. Następnie organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie wydatki na mieszkanie za ostatni miesiąc wynoszą 98,31 zł. Łączne wydatki powiększone z tytułu braku w lokalu ciepłej wody, c.o. oraz instalacji gazowej wynoszą 212,97 zł. Zatem wysokość dodatku mieszkaniowego stanowiąca różnicę pomiędzy wydatkami przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu tj. 214,61 zł a kwotą stanowiącą wydatki poniesione, tj. 126, 67 zł (15 % z kwoty 844,45 zł) - wynosi 89,17 zł. W związku z tym Kolegium uznało, że decyzja organu I instancji jest prawidłowa. Jednocześnie stwierdziło, że organ I instancji do obliczeń wysokości dochodu przyjął zadeklarowane przez stronę dochody potwierdzone zaświadczeniem ZUS, zgodnie z definicją dochodu określona w art. 3 ust. 3 ustawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona wyraziła swoje niezadowolenie z otrzymanej decyzji. Podniosła, że Kolegium rozpoznając sprawę powinno uwzględnić jej sytuację zdrowotną, materialną oraz okoliczność, że nie korzysta z pomocy MOPS. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2014 r, poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, w świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), że tylko ustalenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji. Przy czym stosownie do postanowień art. 134 § 1 wskazanej wyżej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując skargę w ramach tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie spełnia wymogów legalności. Na wstępie wskazać trzeba, że zasady i tryb przyznawania, ustalania wysokości i wypłacania dodatków mieszkaniowych reguluje ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. z 2013 r., poz. 966), zwanej dalej "ustawą". Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego mieszkania, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym. jednoosobowym i 125% tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku, z zastrzeżeniem art. 6 ust. 8. Z kolei przepis art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy określa normatywną powierzchnię użytkową w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego, uprawniającą do przyznania dodatku mieszkaniowego - w przypadku gospodarstwa jednoosobowego, wynosi ona 35 m2. W niniejszej sprawie niesporne jest, że skarżąca spełnia przesłanki określone w wyżej przywołanych przepisach. Skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i zajmuje lokal mieszkalny o powierzchni użytkowej 34,09 m2, a więc niższej od powierzchni normatywnej przypadającej dla jednoosobowego gospodarstwa domowego. Dochód gospodarstwa domowego w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym. Z wniosku skarżącej wynika, że posiada ona własność innego lokalu mieszkalnego. Zatem istotną kwestią było ustalenie wysokości przyznanego skarżącej dodatku. Po myśli art. 6 ustawy wysokość dodatku mieszkaniowego zależy od dochodu gospodarstwa domowego, wysokości wydatków poniesionych na mieszkanie, liczby członków gospodarstwa domowego, powierzchni użytkowej zajmowanego lokalu. Tymczasem w obu decyzjach zaprezentowano jedynie matematyczne wyliczenie dodatku bez objaśnienia przyjętych do jego wyliczenia wysokości wydatków. Z wniosku o dodatek mieszkaniowy wynika, że łączna kwota wydatków na mieszkanie za ostatni miesiąc wynosi 139 zł, 90 zł, co zostało potwierdzone przez zarządcę domu. Natomiast organ I instancji przyjął, że miesięczne wydatki mieszkaniowe po przeliczeniu wynoszą 98,31 zł. Przy czym w uzasadnieniu decyzji organu I instancji nie przedstawiono sposobu wyliczenia tej wartości. Kwotę tą przyjęło także Kolegium pomimo, że nie została ona wyjaśniona i umotywowana. Wskazać należy, że art. 6 ust. 6 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych zakłada ograniczenie wysokości wydatków do wysokości czynszu, jaki obowiązywałby dla danego lokalu, gdyby lokal ten wchodził w skład zasobu mieszkaniowego gminy. Nadto zgodnie z art. 6 ust. 6 pkt 2 do wydatków zalicza opłaty, poza czynszem, które obowiązywałyby w zasobie mieszkaniowym gminy, gdyby lokal ten wchodził w skład tego zasobu. We wniosku znajduje się adnotacja "stawka 2,25, ekspl. 76,70, pozost. 21,61" co po zsumowaniu tych kwot dało wartość 98, 31 zł, przyjętą jako miesięczne wydatki mieszkaniowe. Wymagało zatem wyjaśnienia skąd się wzięła stawka 2,25 zł, na jakiej podstawie została ona ustalona i dlaczego ma zastosowanie do lokalu skarżącej oraz w jaki sposób wyliczono inne opłaty. Tymczasem Kolegium, wbrew zasadzie wynikającej z art. 15 k.p.a, nie wyjaśniło tych kwestii, nie mówiąc także o ich omówieniu w kontekście regulacji prawnych. Powyższe prowadzi do wniosku, że zaskarżoną decyzję należy uznać za co najmniej przedwczesną, bo wydaną bez należytego wyjaśnienia i rozważenia wymienionych wyżej okoliczności sprawy, które są istotne, czym naruszono art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. W ramach ponownego postępowania koniecznym będzie zatem usuniecie wskazanych wyżej uchybień w naprowadzonych wyżej kierunkach, a następnie w zależności od dokonanych ustaleń - co powinno znaleźć odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym, podjęcie rozstrzygnięcia, które powinno zostać należycie umotywowane. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło