IV SA/Gl 360/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2015-03-30
Skład orzekający: Beata Kozicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata dla osoby ubezwłasnowolnionej, przebywającej w ośrodku opieki długoterminowej, której dochody są niewystarczające do pokrycia kosztów pobytu i leczenia, powinien zostać uwzględniony?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata dla osoby ubezwłasnowolnionej, której sytuacja materialna jest trudna ze względu na wysokie koszty pobytu w ośrodku opieki długoterminowej i leczenia, powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej dodatku mieszkaniowego jest bezprzedmiotowy, gdyż sprawy te są wolne od opłat.Stan faktyczny
Przedstawiciel ustawowy J. W., osoby ubezwłasnowolnionej przebywającej w ośrodku opieki, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Skarżąca otrzymuje emeryturę i alimenty, jednak jej dochody są niewystarczające na pokrycie kosztów pobytu w ośrodku, leków i środków higienicznych, co skutkuje znacznym zadłużeniem. Sąd uznał, że wniosek o zwolnienie od kosztów jest bezprzedmiotowy, ale wniosek o ustanowienie adwokata zasługuje na uwzględnienie ze względu na trudną sytuację materialną skarżącej.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: , Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kozicka, , , po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2015r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego w kwestii wniosku przedstawiciela ustawowego skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącej
W sprawie ze skargi J W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 2 grudnia 2014r. oddalił skargę.
Przedstawiciel ustawowy skarżącej G. W. w dniu 3 marca 2015r. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Podniósł, że jego matka J. W. przebywa w Ośrodku "A" w C. oraz opisał swoją trudną sytuację zdrowotną oraz materialną. Wskazał, że otrzymuje miesięcznie rentę inwalidzką w kwocie 648 zł miesięcznie, a jego matka uzyskuje dochód z tytułu emerytury w kwocie 1.224 zł oraz alimentów w kwocie 1.000 zł. Wnioskodawca opisał ponoszone wydatki na własne utrzymanie oraz utrzymanie matki, w tym opłatę za jej pobyt w Ośrodku w kwocie 1.213 zł miesięcznie (całkowita opłata wynosi 3.213 zł), wydatki na leki w kwocie około 600 zł miesięcznie oraz odżywki i środki higieniczno – pielęgnacyjne matki w kwocie 350 zł miesięcznie. Podniósł także, że jego zadłużenie z tytułu pobytu J. W. w Ośrodku wynosiło 37.056 zł w listopadzie 2014r. Do wniosku przedstawiciel ustawowy skarżącej dołączył zaświadczenia Ośrodka Opieki Długoterminowej "A" w C. z 26 i 27 listopada 2014r., w których stwierdzono, że J. W. jest leczona w tej placówce z powodu złego stanu zdrowia. Strona posiada głębokie upośledzenie chodu po przebytej operacji chirurgicznej, cechuje się otępieniem o znacznym stopniu zaawansowania z zaburzeniami zachowania oraz przewlekłą chorobą niedokrwienną serca. Jednocześnie wskazano, że miesięczna opłata za pobyt wynosi 3.213 zł oraz dodatkowo płatne są faktury za leki.
Ponieważ oświadczenie zawarte we wniosku uznano za niewystarczające do oceny sytuacji materialnej skarżącej, wezwaniem z dnia 3 marca 2015r. zwrócono się do przedstawiciela ustawowego skarżącej o uzupełnienie i uprawdopodobnienie danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: nadesłanie wyciągów obrazujących operacje finansowe na posiadanych przez J. W. rachunkach bankowych w okresie ostatnich trzech miesięcy, udokumentowanie dochodu skarżącej z tytułu emerytury oraz udokumentowanie deklarowanych miesięcznych rachunków za leki i kwocie 600 zł oraz odżywki i środki higieniczno – opiekuńcze w kwocie 350 zł.
W odpowiedzi z 10 marca 2015r. przedstawiciel ustawowy podał dane dotyczące jego sytuacji majątkowej oraz matki. Powtórzył, że J. W. otrzymuje z tytułu alimentów 1.000 zł miesięcznie oraz emeryturę w kwocie 1.241,46 zł. Jako jej wydatki w lutym 2015r. podał opłatę za pobyt w Ośrodku "A" w kwocie 1.250 zł miesięcznie, opłaty za leki w kwocie 468,47 zł, rachunki za odżywki i środki higieniczne w kwocie 278,67 zł., raty kredytu w kwocie 260 zł oraz koszt ubezpieczenia w PZU w wysokości 134,91 zł. Ponadto G. W. nadesłał wyciąg z jego rachunku bankowego (potwierdzający dochód jego matki z tytułu emerytury oraz wykazujący saldo w wysokości 2.049,64 zł na 26 lutego 2015r.), fakturę VAT za pobyt matki w Ośrodku w kwocie 3.213 zł miesięcznie, faktury za leki zakupione w lutym 2015r. w kwocie 468,47 zł oraz rachunki odżywki i środki higieniczne w kwocie 278,67 zł i zaświadczenie Komornika z 2014r. o zajęciu świadczeń emerytalno – rentowych dłużnika alimentacyjnego L. W. na rzecz wierzycielki J.W. w kwocie 11.000 zł. Jednocześnie dołączył pismo z Ośrodka z 25 listopada 2014r., w którym stwierdzono, że opłata za pobyt w wysokości 3.213 zł jest uiszczana częściowo w kwocie 1.213 zł. Niezależnie od tego skarżąca ponosi koszty zakupu leków, środków higieny osobistej oraz dodatkowe koszty za zakup zalecanych przez lekarza odżywek płynnych oraz niektórych indywidualnych środków higieniczno – pielęgnacyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. osobie fizycznej może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym (obejmujące zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego), gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Przepis art. 246 § 1 P.p.s.a. stanowi regulację wyjątkową w stosunku do ogólnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowego, wyrażonej w art. 199 P.p.s.a. Instytucja prawa pomocy ma natomiast na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które ze względu na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym.
W przedmiotowej sprawie G. W., przedstawiciel ustawowy skarżącej wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Mając na względzie to, że skarga została wniesiona na decyzję w przedmiocie dodatku mieszkaniowego, czyli sprawy z zakresu pomocy społecznej, skarżąca nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych zgodnie z regulacją art. 239 § pkt 1 lit. a P.p.s.a. Zatem w tym zakresie wniosek jest bezprzedmiotowy i nie podlega rozpoznaniu.
Odnosząc się do wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie, bowiem skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Skarżąca na podstawie orzeczenia Sądu Okręgowego w K. z [...] jest osobą całkowicie ubezwłasnowolnioną z powodu innego rodzaju zaburzeń psychicznych pod postacią zespołu otępiennego w przebiegu choroby Alzheimera o znacznym nasileniu. Jako osoba schorowana i niedołężna przebywa całodobowo w Ośrodku Opieki Długoterminowej "A." w C. Miesięczny koszt jej pobytu w tej placówce wynosi 3.213 zł i jest jedynie częściowo pokrywany przez działającego w jej imieniu przedstawiciela ustawowego w kwocie 1.213 zł. W związku z tym zadłużenie J. W. wyniosło 37.056 zł w listopadzie 2014r. i stale narasta. Dochód skarżącej z tytułu emerytury w zasadzie w całości jest przeznaczany na pokrycie kosztów pobytu w Ośrodku. G. W. wskazał, że skarżąca otrzymuje z tytułu alimentów 1.000 zł miesięcznie, jednakże on pokrywa koszty zakupu leków, odżywek i środków higieniczno – opiekuńczych w kwocie około 746 zł. Ponadto z treści pism przedstawiciela ustawowego wynika, że J. W. nie posiada żadnych zasobów finansowych oraz majątku.
Mając powyższe na uwadze w ocenie Sądu sytuacja materialna skarżącej jest trudna i pozwala przyjąć, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika w osobie adwokata.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a orzekł jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło