IV SA/Gl 362/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędzia WSA Stanisław Nitecki Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi M.J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie uznania dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta B. uznał M. J. za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych wobec dziecka – P.J. A następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia [...] r. odrzucił skargę M. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...]nr.[...] Natomiast w dniu 13 grudnia 2013 r. do Kolegium wpłynęło odwołanie strony od decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] r. wraz z kolejnym wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od wyżej wymienionej decyzji. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że w dniu 3 stycznia 2014 r. do siedziby Kolegium wpłynęło odwołanie M. J. od decyzji Prezydenta Miasta B.- z dnia [...] r. nr [...] wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W jego treści strona podkreśliła, że w dniu 10 kwietnia 2013 r. kiedy został wezwany do organu przebywał w szpitalu w C. z kolei w czasie, gdy została odebrana zaskarżona decyzja, przebywał w noclegowni w B. mieszczącej się przy ul. [...]. M. J. oświadczył również, że jest osobą przewlekle chorą, legitymującą się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności ze wskazaniami lekarskimi uniemożliwiającymi mu podjęcie pracy i dlatego jego zdaniem nie jest osobą uchylającą się od spłaty alimentów. Powołując się na wyżej wymienione okoliczności wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania oraz uchylenie decyzji o uznaniu go za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Następnie, w oparciu o art. 58 § 1 i § 2 kodeksu postępowania administracyjnego i po zbadaniu materiału dowodowego, organ drugiej instancji wyjaśnił, że przywracanie terminów nie jest przedmiotem uznania administracyjnego i tylko spełnienie łącznie wszystkich przesłanek daje możliwość organowi przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Tym samym niespełnienie choćby jednej przesłanki powoduje, że nie jest możliwe przywrócenie terminu. Poza tym organ wskazał, iż w przedmiotowej sprawie decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] r. została odebrana przez Z. J. w dniu 12 lipca 2013 r. Natomiast w dniu 25 października 2013 r. M. J. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od w/w decyzji. Jednakże Kolegium postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] odmówiło przywrócenia tego terminu. A następnie w dniu 13 grudnia 2013 r. do Kolegium wpłynęło odwołanie strony od decyzji z dnia [...] r. wraz z kolejnym wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Podsumowując organ zauważył, że M. J., składając wniosek o przywrócenie terminu, nie dopełnił wymogów formalnych, jakie warunkują przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, a mianowicie nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu, a także uchybił 7- dniowemu terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu liczonego od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] M. J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o jej oddalenie, argumentując tak jak w uzasadnieniu swojego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach - stwierdza nieważność orzeczenia w całości lub części. Stwierdzenie wydania rozstrzygnięcia z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w k.p.a. lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.) . W tym kontekście uznano, że skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie. Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, wykazała bowiem, że zaskarżone rozstrzygnięcie została wydane z istnym naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a tym samym powinny zostać wyeliminowane z obrotu prawnego. Nie budzi wątpliwości w przedmiotowej sprawie, iż zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. nr [...] uznającej M. J. za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych wobec dziecka – P. J. zapadło w sytuacji, w której w obrocie prawnym pozostawało ostateczne i prawomocne postanowienie Kolegium z dnia [...] r. nr [...] podjęte w tej samej sprawie tj. odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od wyżej wymienionej decyzji. Zaskarżone postanowienie obarczone jest wadą nieważności w postaci rzeczy osądzonej (res iudicata). W świetle art. 156 § 1 pkt. 3 w zw. z art. 126 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność postanowienia, które dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej ostatecznym postanowieniem. Wobec tego Sąd działając na podstawie art. 145 § 2 w zw. z art. art. 156 § 1 pkt. 3 w i art. 126 k.p.a. zobligowany był stwierdzić nieważność postanowienia.