IV SA/Gl 366/12

WyrokWSA w Gliwicach2013-03-08

Skład orzekający: Andrzej Matan, Małgorzata Walentek, Edyta Żarkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy świadczenie pielęgnacyjne przysługuje osobie sprawującej opiekę nad dziadkiem, jeśli jego małżonka, legitymująca się orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności, nie spełnia przesłanki do przyznania tego świadczenia?
Ratio decidendi
Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeśli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W sytuacji, gdy małżonka osoby wymagającej opieki posiada orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności, nie są spełnione przesłanki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobie sprawującej opiekę nad tą osobą.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego P.B. na rzecz jej dziadka W.M. Organy administracji odmówiły przyznania świadczenia, wskazując, że małżonka dziadka, K.M., posiada orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności, co zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych wyłącza prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Skarżąca podniosła, że sprawuje opiekę nad dziadkami, ponieważ ich dzieci nie żyją, a dziadek wymaga pomocy w codziennym funkcjonowaniu, podobnie jak jej babcia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Walentek Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Pasiek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2013 r. sprawy ze skargi P.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta S. na podstawie art. 3, art. 17, art. 20 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych oraz § 6 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 grudnia 2011 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne, odmówił P.B. przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad jej dziadkiem – W.M. W uzasadnieniu organ administracji wskazał, że zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeśli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W tym zakresie organ wskazał, że małżonka W.M. – K.M. ma orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., po rozpoznaniu odwołania P.B., decyzją z dnia [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył art. 17 ust. 1 i ust. 1a oraz art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity Dz. U. Nr 139 z 2006 r., poz. 992 ze zm.). Następnie wskazał, że żona W.M. – K.M., legitymuje się orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności, a wobec tego nie zostały spełnione przesłanki przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego w celu sprawowania opieki nad dziadkiem – W.M. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, P.B. podniosła, że sprawuje opiekę nad dziadkami, gdyż ich dzieci nie żyją. Podkreśliła, że jej dziadek porusza się na wózku inwalidzkim i w związku z tym wymaga pomocy w zaspokajaniu potrzeb życiowych – trzeba go dźwigać, przenosić. Ponadto dodała, że jej babcia – K.M. – ma ponad siedemdziesiąt lat i jest również niepełnosprawna. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Zaskarżonym rozstrzygnięciem organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] o odmowie przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad dziadkiem – W.M. Podstawę odmowy przyznania świadczenia, zastosowaną w przedmiotowej sprawie przez organy obydwu instancji, stanowił art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.), według stanu obowiązującego od daty wejścia w życie nowelizacji (tj. od dnia 14 października 2011 r.), zgodnie z którym, świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeśli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Jak wynika z ustaleń w sprawie, przedstawionych przez organ odwoławczy - małżonka W.M. – wymagającego opieki dziadka skarżącej – ma orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności. Takiej treści orzeczenie Miejskiego Zespołu do spraw Orzekania o Niepełnosprawności w S. z dnia [...] znajduje się w aktach administracyjnych. W związku z tym, prawidłowo organ odwoławczy – podobnie jak i organ I instancji – stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły przesłanki, umożliwiające przyznanie wnioskowanego świadczenia. Prawidłowo również organ odwoławczy wskazał art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych, jako podstawę odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Wobec tego zasadnie organ odwoławczy - zaskarżoną decyzją - utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji o odmowie przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad dziadkiem. Jak już bowiem była o tym mowa wyżej, zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeśli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W przedmiotowej sprawie niewątpliwe było, że nie wystąpiła wymieniona przesłanka przyznania świadczenia - małżonka W.M. ma bowiem orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności. W związku z treścią art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych, nie ulega zatem kwestii trafność rozstrzygnięcia o odmowie przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego. Odnosząc się do twierdzeń zawartych w skardze, podkreślenia wymagało, że w ustalonych w niniejszym postępowaniu okolicznościach, nie było możliwości uwzględnienia wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. W przedmiotowej sprawie nie ma bowiem podstaw do uwzględnienia wskazanych przez skarżącą okoliczności dotyczących niemożności sprawowania opieki nad jej dziadkiem przez – także niepełnosprawną – jego małżonkę K.M. Przy wydaniu zaskarżonej decyzji, podobnie jak i decyzji organu I instancji, nie doszło zatem do naruszenia przepisów postępowania, ani też prawa materialnego. Wobec tego uznać należało, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, a wobec tego została oddalona na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło