IV SA/Gl 371/11
WyrokWSA w Gliwicach2011-11-25
Skład orzekający: Szczepan Prax, Stanisław Nitecki, Edyta Żarkiewicz-Kunicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, wydając decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami w związku z niepoddaniem się przez kierowcę kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, ma obowiązek prowadzenia postępowania dowodowego w celu ponownego badania przesłanek skierowania na to sprawdzenie?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, wydając decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami w związku z niepoddaniem się przez kierowcę kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, nie prowadzi postępowania dowodowego w celu ponownego badania przesłanek skierowania na to sprawdzenie. W tym postępowaniu organ bada jedynie, czy kierowca wypełnił obowiązek poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, nałożony wcześniej decyzją administracyjną. Niedopełnienie tego obowiązku stanowi samodzielną i wystarczającą podstawę do cofnięcia uprawnień.Stan faktyczny
Skarżący R.T. został skierowany na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami z powodu przekroczenia 24 punktów karnych. Po utrzymaniu w mocy decyzji o skierowaniu, nie poddał się wymaganemu egzaminowi. W związku z tym organ pierwszej instancji cofnął mu uprawnienia do kierowania pojazdami. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i sprzeczność ustaleń z materiałem dowodowym, w tym kwestionując okoliczności pierwotnego wykroczenia drogowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz-Kunicka Protokolant Paulina Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2011 r. sprawy ze skargi R. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uprawnienia do kierowania pojazdami oddala skargę.
Prezydent Miasta C. decyzją z dnia [...] r. wydaną na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. "a" ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym ( Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego orzekł o cofnięciu R.T. uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kategorii B,C, B+E, C+E wobec nie poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji w zakresie posiadanych kategorii. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji wskazał, że na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. decyzją Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r. został skierowany na egzamin sprawdzający kwalifikacje kierowcy z uwagi na przekroczenie liczby 24 punktów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. w następstwie wniesionego odwołania orzekło, że przedmiotowy egzamin należy zdać do 31 stycznia 2010 r., a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 12 sierpnia 2010 r. oddalił złożoną skargę. W dalszej części uzasadnienia organ pierwszej instancji podkreślił, że zgromadzony materiał dowodowy nie daje podstaw do przychylenia się do żądania strony i odstąpienia od skierowania na egzamin sprawdzający kwalifikacje kierowcy. Zaznaczono również, że stosownie do przywołanego w podstawie prawnej przepisu starosta wydaje decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1b ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Z decyzją tą nie zgodził się R.T., który wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C.. W odwołaniu tym zarzucił tej decyzji sprzeczność istotnych ustaleń organu z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, poprzez przyjęcie, iż odwołujący się przekroczył 24 punkty. Zarzucił również powyższej decyzji naruszenie przepisów postępowania to jest art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na pominięciu w decyzji strony do której jest kierowana. W motywach odwołania podniósł, że organ pierwszej instancji w sposób nieprawidłowy odniósł się do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności organ ten nie wyjaśnił wszystkich okoliczności związanych z wydarzeniem, które miało miejsce w dniu [...] 2008 r., ponieważ jego zdaniem w dniu tym nie kierował samochodem, który dopuścił się przekroczenia przepisów ruchu drogowego, a mandat został uiszczony przed zapoznaniem się z zapisami tachografu i nie miał możliwości podważenia prawidłowości wymierzonego mandatu. Nadto odwołujący się podniósł, że w kwestionowanej decyzji nie wskazano strony do której decyzja ta jest skierowana, a zatem brak jest w niej jednego z niezbędnych elementów.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. decyzją z dnia [...]r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji wpierw przedstawiło dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przystąpiło do analizy stanu faktycznego i normatywnego w sprawie. W pierwszej kolejności organ odwoławczy odniósł się do zarzutu dotyczącego braku wskazania w decyzji strony, a tym samym do wady decyzji uzasadniającej uwzględnienie wniesionej skargi. Według organu odwoławczego w kwestionowanej decyzji w sposób jednoznaczny wskazano jej adresata, a tym samym podniesiony zarzut uznano za niezasadny. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy odniósł się do zarzutów z zakresu przepisów prawa materialnego. W tym zakresie organ odwoławczy przytoczył treść art. 140 ustawy Prawo o ruchu drogowym i odwołał się do postanowień art. 114 ust. 1 pkt 1 wyżej wymienionej ustawy. Organ ten uznał, że treść wskazanych przepisów pozwala uznać, że jest on związany charakterem tego rozstrzygnięcia, który uniemożliwia mu podjęcie innego rozstrzygnięcia. Podnoszone przez stronę zarzuty dotyczące okoliczności ukarania mandatem karnym za popełnienie wykroczenia drogowego nie mogą wpływać na ocenę prawidłowości decyzji organu pierwszej instancji, ponieważ w ramach tego postępowania okoliczność ta nie jest już przedmiotem postępowania dowodowego i nie podlega wyjaśnieniu i nie jest brana pod uwagę przy podejmowaniu końcowego rozstrzygnięcia.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniósł R.T., który zakwestionował prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia, zarzucając mu naruszenie postanowień prawa procesowego, a w szczególności sprzeczność istotnych ustaleń w zebranym materiale dowodowym. Nadto skarżący zarzucił organom administracji obrazę przepisów postępowania, a to art. 6, art. 7, art. 8 art. 9 i art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego polegającą na przekroczeniu przez organ wydający decyzję zasady państwa prawa, zasady praworządności, zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, zasady informowania oraz zasady wyjaśniania przesłanek załatwienia sprawy, a nadto nie wyjaśnienie w sposób dostateczny wszystkich okoliczności sprawy. W motywach skargi skarżący rozwinął zarzuty w niej sformułowane, przy czym na wstępie przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie skupił się na sformułowanych zarzutach. W pierwszej kolejności skarżący podniósł, że organ pierwszej instancji wydając decyzję o skierowaniu go na egzamin teoretyczny i praktyczny w zakresie prawa jazdy oparł się wyłącznie na wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. Następnie skarżący ponownie nawiązał do wydarzenia, które jego zdaniem w sprawie tej posiada kluczowe znaczenie, a mianowicie do przekroczenia przepisów ruchu drogowego, które miało miejsce w dniu [...] 2008 r. w miejscowości S. W tym zakresie skarżący powtórzył swoje rozważania zamieszczone w motywach odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. W dalszej części uzasadnienia skargi podniósł, że organ administracji publicznej prowadząc postępowanie obowiązany jest do wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy i do uzewnętrznienia ich w uzasadnieniu wydanej decyzji, zatem brak wskazania motywów, którymi organy się kierowały stanowi uchybienie uzasadniające uwzględnienie wniesionej skargi. Nadto skarżący podkreślił, że organ pierwszej instancji nie zamieszczając w swoim rozstrzygnięciu uzasadnienia uniemożliwił stronie odniesienie się merytorycznie do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. W konkluzji skarżący dochodzi do przekonania, że jedynym elementem, który był brany pod uwagę to wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., a ustalenia organów są sprzeczne z przepisami prawa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. w odpowiedzi na skargę podtrzymało zajmowane stanowisko oraz przytoczyło analogiczną argumentację jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wystąpiło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) nie wykazała, aby zaskarżona decyzja nie odpowiadała w pełni wymogom prawa, a zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy jak również naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Oznacza to również, że Sąd ten nie jest powołany do kontroli takich rozstrzygnięć przy wykorzystaniu innych kryteriów, w tym takich jak celowość czy słuszność. Z tego też powodu Sąd w tym zakresie nie może się wypowiadać.
W rozpatrywanej sprawie nie wzbudza kontrowersji to, że skarżący w następstwie naruszenia przepisów ruchu drogowego przekroczył liczbę 24 punktów i został skierowany na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Okoliczność ta znajduje umocowanie w treści decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. jak również poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r., a skarga na tę decyzję wniesiona do tutejszego Sądu nie uzyskała aprobaty, ponieważ została oddalona wyrokiem z 12 sierpnia 2010 r. sygn. akt II SA/GL 129/10. Podnoszone w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji jak również w skardze do tutejszego Sądu okoliczności związane z przebiegiem wydarzenia w dniu [...] 2008 r. w miejscowości S. w ramach tego postępowania nie są już przedmiotem, analizy i oceny, ponieważ przedmiotowe postępowanie tej kwestii nie dotyczy, ponieważ związana jest ona z problematyką skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, a nie występuje na etapie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami.
W tej sytuacji w pierwszej kolejności przyjdzie przedstawić stan prawny obowiązujący w zakresie objętym niniejszą sprawą. Stosownie do postanowień art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. "a" ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
( Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515 ze zm.) decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Należy podzielić stanowisko organu odwoławczego zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że powyższe rozstrzygnięcie podejmowane jest w ramach decyzji związanej, a organ administracji nie ma tu żadnego pola manewru. Po myśli przywołanego art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. "b" cytowanej ustawy kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 powołanej ustawy. Według tego przepisu Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, a określonemu naruszeniu przepisów przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Zgodnie z art. 130 ust. 2 powyższej ustawy punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuści się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyła by 24 lub w przypadku kierowców, którzy przekroczyli 20 punktów w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy.
Z brzmienia przywołanych przepisów wynika, że decyzja o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym wydawana jest w przypadku niepoddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji w trybie przewidzianym art. 114 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Należy zaznaczyć, że obowiązek poddania się takiemu kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji nakładany jest w drodze decyzji administracyjnej wydawanej przez starostę. Oznacza to, że w ramach postępowania dotyczącego cofnięcia uprawnień organ administracji publicznej bada jedynie, czy dana osoba wypełniła w sposób pełny obowiązek na nią nałożony w takiej decyzji. W tym postępowaniu organ administracji nie prowadzi postępowania dowodowego, względnie jest ono ograniczone do wyjaśnienia kwestii związanych z prawidłowym wypełnieniem postanowień decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.
W rozpoznawanej sprawie skarżący podnosi, że decyzja o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kategorii B, C, B+E i C+E wydana została z naruszeniem przepisów prawa procesowego, a w szczególności w zakresie ustaleń organu poczynionych w ramach prowadzonego postępowania dowodowego i w odniesieniu do zasad prowadzonego postępowania administracyjnego.
Podniesione przez skarżącego zarzuty nie mogą być uwzględnione. Przyjdzie przychylić się do stanowiska organu odwoławczego, który w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia akcentuje, że w sprawie dotyczącej cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami organ administracji z zasady nie prowadzi już postępowania dowodowego, ponieważ w tym zakresie następuje jedynie zestawienie normy prawnej z określonym stanem faktycznym mającym zakotwiczenie w innym rozstrzygnięciu organu administracji publicznej. Przypomnieć należy skarżącemu, że w ramach tego postępowania organ administracji nie jest uprawniony do badania przesłanek uzasadniających skierowanie go na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, w ramach przedmiotowego postępowania organ administracji bada jedynie, czy skarżący stosownie do prawomocnej decyzji administracyjnej dopełnił ciążący na nim obowiązek i poddał się takiemu badaniu. Niedopełnienie ciążącego na stronie obowiązku nakłada na organ administracji obowiązek uruchomienia odrębnego i niezależnego od wcześniej prowadzonego postępowania w zakresie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie określonych kategorii prawa jazdy. Oznacza to, że w ramach przedmiotowego postępowania organ administracji nie tyle nie chce, co nie może prowadzić postępowania dowodowego na okoliczność występowania przesłanek uzasadniających skierowanie go na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. W ramach postępowania dotyczącego cofnięcia uprawnień zakres postępowania dowodowego jest już ograniczony i sprowadza się do ustalenia, czy skarżący dopełnił ciążący na nim obowiązek stawienia się do kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji. W rozpatrywanej sprawie nie budzi żadnej wątpliwości fakt, że skarżący takiego obowiązku nie dopełnił, a tym samym wyczerpana została przesłanka przewidziana art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. "a" ustawy Prawo o ruchu drogowym uzasadniająca wydanie kwestionowanej decyzji. Działania organów administracji we wskazanym zakresie nie budzą żadnych zastrzeżeń, a tym samym zgłoszone zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania dowodowego nie znajdują umocowania i potwierdzenia w przedłożonych Sądowi aktach administracyjnych.
W skardze skarżący akcentuje dopuszczenie się ze strony organów administracji naruszenia szeregu zasad ogólnych postępowania administracyjnego. W odniesieniu do tej części zarzutów formułowanych przez skarżącego przyjdzie dostrzec, że poza wyeksponowaniem przedmiotowych zasad, skarżący nie zamieścił w skardze informacji, które pozwoliłyby na uchwycenie na czym miałoby polegać ich naruszenie. W pierwszej kolejności skarżący akcentuje naruszenie zasady państwa prawa. Z przedmiotowym zarzutem nie można się zgodzić, ponieważ skarżący w żadnym zakresie nie wykazał, aby organy administracji w ramach prowadzonego postępowania dopuściły się naruszenia przywoływanej przez niego zasady. W analogiczny sposób należy ujmować zarzut dotyczący naruszenia zasady praworządności. W odniesieniu do tej zasady skarżący nie przywołał żadnych stanów faktycznych i prawnych wyczerpujących naruszenie tej zasady. Przeprowadzona z urzędu kontrola nie wykazała, aby organy administracji dopuściły się w tym zakresie naruszeń prawa i to w takim stopniu, który uzasadniałby uwzględnienie wniesionej skargi. W motywach skargi skarżący akcentuje, że organy administracji nie przedstawiły motywów, którymi kierowały się przy podejmowaniu kwestionowanych rozstrzygnięć. Stanowisko takie nie zasługuje na aprobatę i nie może być uwzględnione, ponieważ w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji jak również decyzji organu wyższego stopnia w sposób klarowny i jednoznaczny akcentuje się wyczerpanie przesłanki uzasadniającej wydanie kwestionowanej przez stronę decyzji. W tej sytuacji zarzut sprowadzający się do tego, że decyzje te nie zawierają prawidłowego uzasadnienia nie znajduje umocowania w stanie faktycznym i nie może być uwzględniony.
Skoro zaskarżona decyzja jak również decyzja organu pierwszej instancji nie narusza przepisów prawa w stopniu uzasadniającym uwzględnienia skargi należało orzec jak w sentencji.
su.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło