IV SA/Gl 372/06

WyrokWSA w Gliwicach2007-04-04

Skład orzekający: Małgorzata Walentek, Beata Kalaga-Gajewska, Edyta Żarkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wysokość przyznanego zasiłku okresowego z pomocy społecznej została ustalona prawidłowo, uwzględniając kryterium dochodowe, sytuację rodzinną oraz możliwości finansowe ośrodka pomocy społecznej?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzje organów obu instancji nie naruszają prawa materialnego ani procesowego. Rodzina skarżącego spełniała kryteria dochodowe do otrzymania zasiłku okresowego, a jego wysokość została ustalona zgodnie z przepisami ustawy o pomocy społecznej, uwzględniając zarówno minimalne wymogi, jak i możliwości finansowe ośrodka oraz sytuację socjalno-bytową strony.
Stan faktyczny
Skarżący D. B. złożył wniosek o przyznanie zasiłku okresowego. Organ I instancji przyznał zasiłek, uznając spełnienie kryterium dochodowego i wystąpienie przesłanki niepełnosprawności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, potwierdzając spełnienie kryteriów dochodowych i przesłanek z ustawy o pomocy społecznej. Skarżący złożył skargę do WSA, kwestionując prawidłowość wyliczenia zasiłku. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska Asesor WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Janecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2007r. sprawy ze skargi D. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę. W dniu [...] r. D. B. złożył wniosek o przyznanie zasiłku okresowego na miesiąc [...]. Decyzją z dnia [...]r. nr [...], Kierownik Działu Świadczeń Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R., działający z upoważnienia Prezydenta Miasta R., przyznał wnioskodawcy pomoc społeczną w postaci zasiłku okresowego od dnia [...] 2005 r. do [...] 2006 r. w wysokości [...]zł. W podstawie prawnej decyzji powołano art. 7 pkt 2-15, art. 8 ust. 1, art. 38 ust. 1, 2, 4, 5, art. 106 ust. 1 i 4, art. 147 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) i art. 104 k.p.a. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podniesiono, że strona spełnia kryterium dochodowe, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej i jednocześnie występuje jeden z przypadków, o którym mowa w art. 7 ust. 2-15 tej ustawy, to jest niepełnosprawność. Wysokość zasiłku okresowego dostosowana jest do możliwości pomocy społecznej. W odwołaniu od tej decyzji D. B. wyraził niezadowolenie podnosząc, iż nie rozumie wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Uzasadniając zapadłe rozstrzygnięcie odnotowano, iż z przeprowadzonego przez organ I instancji postępowania wynika, że D. B. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z A. P.. Wnioskodawca ma orzeczony [...] stopień niepełnosprawności, natomiast A. P. zarejestrowana jest jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Łączny dochód rodziny wynosi [...]zł., na który składa się zasiłek pielęgnacyjny strony w kwocie [...]zł, zasiłek stały [...]zł oraz dodatek mieszkaniowy w wysokości [...]zł. Na tej podstawie stwierdzono, że miesięczny dochód w rodzinie jest mniejszy od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie określonego w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, który dla rodziny o tej strukturze wynosi 632 zł. Uznano zatem, że rodzina spełnia wymogi będące podstawą do uzyskania pomocy w formie zasiłku okresowego. Stosownie bowiem do treści art. 38 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy, zasiłek okresowy przysługuje rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego. Dalej wskazano, że w przypadku rodziny zasiłek ten ustala się do wysokości różnicy między kryterium dochodowym rodziny a dochodem tej rodziny. Zaznaczono, że zgodnie z art. 147 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, w roku 2005 minimalna wysokość zasiłku okresowego w przypadku rodziny wynosi 20 % różnicy między kryterium dochodowym rodziny a dochodem tej rodziny, co w sytuacji rodziny strony stanowiłoby kwotę [...]zł. Natomiast organ przyznał zasiłek okresowy w kwocie [...]zł. kierując się sytuacją socjalno-bytową strony. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego D. B. wyraził niezadowolenie z decyzji organu odwoławczego wyrażając wątpliwość co do prawidłowości jego wyliczenia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie, raz jeszcze odwołując się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto zauważono, że skarżący ubiegał się o zasiłek okresowy na miesiąc [...] 2005 r. zatem jego wysokość została określona z uwzględnieniem tegoż okresu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do regulacji art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Tylko w przypadku naruszeń prawa określonych w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., Sąd może zaskarżoną decyzję uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a sąd dokonuje z urzędu kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem i nie jest związany w tym zakresie zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze. Przeprowadzając w tych ramach ocenę zgodności z prawem podjętych w sprawie rozstrzygnięć należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają przepisów prawa materialnego, ani też przepisów prawa procesowego w taki sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na jej wynik. Przepis art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64 poz. 593 ze zm.) stanowi, iż pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości Stosownie do art. 7 wskazanej ustawy pomocy tej udziela się osobom i rodzinom w szczególności z powodu: ubóstwa, sieroctwa, bezdomności, bezrobocia, niepełnosprawności, długotrwałej lub ciężkiej choroby, przemocy w rodzinie, potrzeby ochrony macierzyństwa lub wielodzietności, bezradności w sprawach opiekuńczo-wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego, zwłaszcza w rodzinach niepełnych lub wielodzietnych, braku umiejętności w przystosowaniu do życia młodzieży opuszczającej placówki opiekuńczo-wychowawcze, trudności w integracji osób, które otrzymały status uchodźcy, trudności w przystosowaniu do życia po zwolnieniu z zakładu karnego, alkoholizmu lub narkomanii, zdarzenia losowego i sytuacji kryzysowej, klęski żywiołowej lub ekologicznej. Na mocy natomiast art. 8 ust. 1 omawianej ustawy prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40,41, 78 i 91, przysługuje: - osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 461 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej", - osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 316 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym na osobę w rodzinie", - rodzinie, której dochód nie przekracza sumy kwot kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, zwanej dalej "kryterium dochodowym rodziny" przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej. Z materiałów sprawy wynika, iż skarżący zamieszkuje i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z A. P.. W rozumieniu przepisu art. 6 pkt 14 ustawy o pomocy społecznej tworzą więc rodzinę. Zgodnie ze wskazanym przepisem pod pojęciem rodziny należy bowiem rozumieć zarówno osoby spokrewnione jak i niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące. Dochód rodziny, na który składa się zasiłek stały, pielęgnacyjny oraz dodatek mieszkaniowy wynosił w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku [...] zł, a zatem dochód ten nie przekroczył określonej w art. 8 ust. 1 pkt. 2 ustawy o pomocy społecznej kwoty kryterium dochodowego, które dla rodziny o tej strukturze wynosi 632 zł Ponadto w przypadku rodziny skarżącego zachodzą okoliczności określone w art. 7 ust. 4 i 5 (niepełnosprawność, bezrobocie) uprawniające do świadczeń z pomocy społecznej Zatem oczywistym jest, że skarżący spełnia wymogi formalne konieczne do uzyskania świadczenia z pomocy społecznej. W myśl art. 38 omawianej ustawy, zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego: 1) osobie samotnie gospodarującej – do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł miesięcznie; 2) w przypadku rodziny – do wysokości różnicy między kryterium dochodowym a dochodem całej rodziny. Skoro wniosek strony dotyczył przyznania zasiłku okresowego za miesiąc [...] 2005 r., zatem zgodnie z treścią art. 147 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, w roku 2005, minimalna wysokość zasiłku okresowego w przypadku rodziny wynosi 20 % różnicy między kryterium dochodowym rodziny a dochodem tej rodziny. Przy czym uchwałą Rady Miejskiej w R. Nr [...] z dnia [...]r. zwiększono wysokość minimalnego zasiłku okresowego ustalając go na poziomie 50% różnicy miedzy kryterium dochodowym rodziny, a dochodem tej rodziny. Jak już wspomniano, z materiału dowodowego rozpoznanej sprawy wynika, że rodzina skarżącego legitymuje się miesięcznym dochodem w wysokości [...]zł. Kryterium dochodowe określone w art. 8 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy dla rodziny skarżącego stanowi 632 zł. Zatem w następstwie dokonanych ustaleń organ pierwszej instancji uprawniony był przyznać skarżącemu zasiłek okresowy w podanej w sentencji decyzji kwocie, mając na uwadze wskazane regulacje, sytuację strony oraz możliwości finansowe ośrodka pomocy społecznej. Trzeba wskazać stronie skarżącej, iż wysokość tego zasiłku zależy nie tylko od sytuacji materialnej jej rodziny, lecz także od możliwości finansowych organów pomocy społecznej. W sytuacji ograniczonych środków przeznaczanych na cele pomocy społecznej i wzrastającej liczby osób ubiegających się o jej uzyskanie, oczywistym jawi się konieczność stworzenia gradacji potrzeb i powiązania jej z konkretnymi możliwościami finansowymi ośrodka. Nie sposób bowiem pominąć sytuację ogólną w jakiej znajdują się organy pomocy społecznej. Pomimo, że bezspornie sytuacja rodziny skarżącego jest trudna, to nie należy tracić z pola widzenia faktu, że celem pomocy społecznej nie jest zastąpienie stron w uzyskiwaniu dochodów i zaspokajanie wszelkich ich potrzeb, a jedynie pomoc w tym zakresie. Pomoc społeczna ma umożliwić przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których osoby i rodziny nie są w stanie pokonać wykorzystując własne środki, możliwości i uprawnienia oraz zaspokajanie niezbędnych potrzeb życiowych osób i rodzin dla umożliwienia bytowania w warunkach odpowiadających godności człowieka. Przyjdzie również podkreślić, że rodzina skarżącego, co wynika z akt administracyjnych sprawy, objęta jest bieżącą pomocą Ośrodka Pomocy Społecznej w R. otrzymując świadczenia w postaci zasiłków celowych, okresowych, zasiłku stałego oraz pomoc rzeczową. W dniu [...] r. organ I instancji wydał również decyzję, na mocy której przyznał skarżącemu pomoc w postaci zasiłku celowego w wysokości [...] zł z przeznaczeniem na dofinansowanie do opłat czynszowych, zakupu leków oraz obuwia. Mając na względzie powyższe należy wskazać, że w świetle całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego i wyżej naprowadzonych okoliczności, należy uznać podjęte w sprawie rozstrzygnięcie za prawidłowe. W tym stanie rzeczy brak było podstaw do uwzględnienia skargi, a co za tym idzie podlegała ona oddaleniu, zgodnie z treścią art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło