IV SA/Gl 376/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi S. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczeń rodzinnych oddala skargę. Decyzją z dnia [...]Nr [...] Prezydent Miasta R. uchylił w całości decyzję ostateczną z dnia z dnia [...] Nr[...], na mocy której ustalono S. W., na jej wniosek z dnia 21 czerwca 2010 r., prawo do świadczeń rodzinnych na dziecko A. W. w postaci dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego w wysokości 100 zł jednorazowo w miesiącu wrześniu 2010 r oraz odmówił ustalenia prawa do przedmiotowego świadczenia na okres od 1 września 2010 r. do 31 października 2010 r. W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał między innymi, że postanowieniem z dnia [...] wznowiono z urzędu postępowanie administracyjne na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., w sprawie zakończonej wyżej wskazaną ostateczną decyzją z dnia [...] wobec wyjścia na jaw okoliczności nie znanej organowi w dacie jej podjęcia, w postaci uzyskania przez męża strony dochodu w roku poprzedzającym okres zasiłkowy 2009/2010, tj. w roku 2008, w postaci diet z tytułu podróży służbowych poza granicami kraju. Następnie organ przedstawił stan prawny oraz ustalenia faktyczne. W kontekście dokonanych ustaleń stwierdził, że dochód rodziny strony, po uwzględnieniu dochodu wykazanego w zaświadczeniu z Urzędu Skarbowego za 2008 r. oraz diet z tytułu podróży służbowych poza granicami kraju, przekracza ustawowe kryterium dochodowe uprawniające do otrzymania zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami o kwotę niższą niż najniższy zasiłek rodzinny. Jednocześnie uznał, że nie było możliwe zastosowanie art. 5 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych bowiem w poprzednim okresie zasiłkowym stronie świadczenia rodzinne nie przysługiwały, z uwagi na przekroczenie dochodu. W odwołaniu od powyższej decyzji S. W. wywodziła, że otrzymany przez jej męża zwrot kosztów podróży służbowej nie powinien podlegać wliczeniu do dochodu rodziny, gdyż nie można uznać go za osobę czasowo przebywającą za granicą. Diety z tytułu podróży służbowych poza granicami kraju miały bowiem na celu wyłącznie rekompensatę zwiększonych wydatków w czasie trwania jego podróży służbowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji podzielając ustalenia i wnioski zawarte w jej uzasadnieniu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach S. W. zarzuciła naruszenie art. 5 w związku z art. 3 ust. 1 lit. c) ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i błędną wykładnię. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, jak też zasądzenie kosztów postępowania. Skarżąca ponownie kwestionowała wliczenie do dochodu diet z tytułu zagranicznych podróży służbowych męża. Powołując się na orzecznictwo sądowe argumentowała, że diety z tytułu zagranicznych podróży służbowych nie są wynagrodzeniem za pracę, ale są należnościami związanymi ze stosunkiem pracy, jednakże nie stanowią dochodu w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując zajęte stanowisko w sprawie. Postanowieniem z dnia 11 lutego 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zawiesił postępowanie uznając, że rozstrzygnięcie sprawy uzależnione jest od wyniku postępowania w sprawie zawisłej przed tut. Sądem o sygn. IV SA/Gl 377/13, której przedmiotem jest uchylenie decyzji z dnia [...] nr [...] o przyznaniu S. W. zasiłku rodzinnego m.in. na dziecko A. W. na okres zasiłkowy 2009/2010 i odmowie przyznania tego zasiłku. Natomiast dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego, przyznany został na to dziecko w związku z ww. decyzją z dnia [...], a więc zależy od tego czy dziecku przysługuje zasiłek rodzinny. Z kolei postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2014 r. Sąd podjął zawieszone postępowanie, gdyż odpadała przyczyna zawieszenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie mogła odnieść skutku. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, t.j. Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm., w skrócie P.p.s.a.) stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a tylko pod tym kątem odbywa się kontrola działania organów administracji publicznej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji, którą, w wyniku wznowienia postępowania, uchylono w całości decyzję ostateczną z dnia [...] Nr [...] o przyznaniu S. W., na jej wniosek z dnia 21 czerwca 2010 r., prawo do świadczeń rodzinnych na dziecko A. W. w postaci dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego w wysokości 100 zł jednorazowo w miesiącu wrześniu 2010 r. oraz odmówiono ustalenia prawa do przedmiotowego świadczenia, ze względu na przekroczenie kryterium dochodowego uprawniającego do świadczeń rodzinnych. Warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ich ustalania, przyznawania i wypłacania określone zostały w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm., obecnie t.j. z 2013 r., poz. 1456). W myśl art. 2 tej ustawy świadczeniami rodzinnymi są m.in. zasiłek rodzinny oraz dodatki do tego zasiłku, które zostały enumeratywnie wyliczone w art. 8 tej ustawy, do których należy m.in. dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego (pkt 6 ). Konstrukcja wskazanego powyżej przepisu art. 8 oznacza, że objęte nim dodatki nie są świadczeniami samodzielnymi i przyznane być mogą wyłącznie w sytuacji, gdy na dziecko przyznany został zasiłek rodzinny. Dodatki do zasiłku rodzinnego nie mają bowiem samodzielnego charakteru, co oznacza, że w przypadku, gdy na dziecko nie przysługuje zasiłek rodzinny nie jest ono również uprawnione do dodatków do zasiłku rodzinnego. Natomiast zgodnie z art. 4 ust. 1 ww. ustawy o świadczeniach rodzinnych, zasiłki rodzinne przysługują m.in. po spełnieniu ustalonego przez ustawodawcę kryterium dochodowego (art. 5). Z treści decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] przyznającej stronie dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego we wrześniu 2010 r. (a więc w okresie zasiłkowym 2009/2010) na dziecko A. W. wynika, że zasiłek rodzinny na to dziecko został przyznany decyzją z dnia [...] nr[...]. Tymczasem przed tut. Sądem toczyło się postępowanie w sprawie o sygn. akt IV SA/Gl 377/13, ze skargi S. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] mocą której uchylono decyzję tego organu z dnia [...] nr [...] przyznającą S. W. zasiłek rodzinny m.in. na dziecko A. W. na okres zasiłkowy 2009/2010 oraz odmówiono przyznania tego świadczenia, ze względu na przekroczenie kryterium dochodowego. W powyższej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 18 lutego 2014 r. (sygn. akt IV SA/Gl 377/13) oddalił skargę S. W. Wyrok ten, wobec jego niezaskarżenia, stał się prawomocny z dniem 21 marca 2014 r. Zgodnie z art. 170 P.p.s.a. prawomocne orzeczenia sądów mają moc wiążącą, co oznacza, że inne sądy muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana. W świetle powyższego należy stwierdzić, że skoro na dziecko A. W. prawo do zasiłku rodzinnego w okresie zasiłkowym 2009/2010 nie przysługuje, co zostało przesądzone w ww. prawomocnym wyroku Sądu z dnia 18 lutego 2014 r., to na to dziecko nie przysługuje również prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego w tym okresie. Jak już bowiem wskazano dodatki do zasiłku rodzinnego są bowiem pochodną zasiłku rodzinnego, a uprawnienia do ich przyznania są ściśle uzależnione od posiadania uprawnień do świadczenia głównego, czyli zasiłku rodzinnego. Odmowa przyznania zasiłku rodzinnego oznacza więc automatycznie brak podstaw do przyznania dodatków do tego zasiłku, a tym samym i dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego. W związku z tym podnoszone w skardze okoliczności dotyczące prawidłowości ustalenia dochodu poprzez wliczenie diet z tytułu podróży służbowych poza granicami kraju nie miały w tej sprawie znaczenia prawnego. Jednocześnie kwestia ta została już prawomocnie rozstrzygnięta w powołanym wyroku z dnia 18 lutego 2014 r. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji wyroku. Sąd nie miał podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej o zasądzenie kosztów postępowania ponieważ, zgodnie z art. 200 P.p.s.a., zwrot kosztów przysługuje w przypadku uwzględnienia skargi, co w sprawie nie miało miejsca , a nadto niniejsza sprawa korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych (art. 239 pkt 1 lit. a P.p.s.a.).