IV SA/Gl 403/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Walentek Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.) Sędzia WSA Stanisław Nitecki Protokolant sekr. sąd. Arkadiusz Kmiotek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2008 r. sprawy ze skargi A.M. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w R. decyzją z dnia [...] r., nr [...], wydaną na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jednolity Dz. U. z 2006 r., Nr 122, poz. 851 z późn. zm.) oraz §1, § 7 i § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 z późn. zm.) w związku z § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115), orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u A.M. choroby zawodowej, w postaci [...], wymienionej pod liczbą porządkową [...] wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji powołał się na orzeczenie z dnia [...]r. Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w S., która to placówka nie rozpoznała u A.M. [...] pochodzenia zawodowego. Wskazał też, że w latach [...] strona pracowała w Firmie A jako [...] i była narażona na [...], a od dnia [...]r. przebywa na [...]. Oceniając zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i kartę oceny narażenia zawodowego organ pierwszej instancji uznał, że strona pracowała w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej. Jednak z uwagi na nie rozpoznanie choroby zawodowej przez dwie placówki diagnostyczne, w tym również Przychodnię Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. (orzeczenie z dnia [...]r.) nie było podstaw do jej stwierdzenia. W odwołaniu od tej decyzji strona domagała się ponownego rozpatrzenia jej sprawy i stwierdzenia choroby zawodowej. Zarzuciła, że przy jej wydaniu organ pierwszej instancji nie uwzględnił faktu, że przez wiele lat pracowała w warunkach szkodliwych. Decyzją z dnia [...]r., nr [...], Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W jej uzasadnieniu stwierdził, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędnym jest rozpoznanie przez kompetentną placówkę diagnostyczną jednostki chorobowej ujętej w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych oraz wykazanie związku przyczynowego między środowiskiem pracy, a rozpoznaną chorobą zawodową tj. wykazanie, że narażenie na czynnik szkodliwy, który wywołał rozpoznane schorzenie miało miejsce w czasie i miejscu pracy w związku z wykonywanym zawodem. Podtrzymał ustalenia faktyczne dokonane przez organ pierwszej instancji, a dotyczące przebiegu pracy odwołującego i zajmowanego przez niego stanowiska - [...]. Uznał również, że w latach [...] odwołujący był eksponowany na działanie [...] przekraczających dopuszczalne normy, aż do czasu przejścia na [...] w dniu [...]r. Zaakcentował, iż lekarze specjaliści obu placówek diagnostycznych w orzeczeniach z dnia [...]r. i [...]r. nie stwierdzili u odwołującego [...]. Powołane orzeczenia zostały wydane na podstawie aktualnego [...] z dnia [...]r., który nie wykazuje u odwołującego [...] upoważniających do rozpoznania [...], zgodnie z obowiązującą klasyfikacją [...] Międzynarodowego Biura Pracy. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący nie zgodził się z rozstrzygnięciem Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. i domagał się jego uchylenia oraz stwierdzenia choroby zawodowej [...], będącej następstwem trudnych jego warunków pracy w Firmie A w narażeniu na działanie [...] przekraczających dopuszczalne normy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany zajętego w sprawie stanowiska, wobec zgromadzonego materiału dowodowego i braku rozpoznania choroby zawodowej oraz powtórzył argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu [...]r. skarżący akcentował, że leczy się w przychodni w W.Ś. i lekarz tam zatrudniony stwierdził u niego [...], dlatego domaga się ponownego badania lekarskiego celem stwierdzenia choroby zawodowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Tylko w przypadku naruszeń prawa, określonych w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), powoływanej dalej jako ustawa p.p.s.a., Sąd może zaskarżoną decyzję uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik, a ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Dodatkowo w oparciu o art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. sąd dokonuje z urzędu kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem i nie jest związany w tym zakresie zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że z akt postępowania administracyjnego wynika, że skarżący od dnia [...]r. tj. po ustaniu zatrudnienia przebywa na [...] i dopiero w dniu [...]r. został skierowany na badanie w celu rozpoznania choroby zawodowej. W tym miejscu podkreślić należy, że zgodnie z obowiązującym w sprawie przepisem § 3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 z późn. zm.) w razie podejrzenia o chorobę zawodową u pracownika zobowiązanymi do jego skierowania do właściwego zakładu społecznej służby zdrowia były zarówno zakłady społecznej służby zdrowia, lekarze, jak i sam zakład pracy zatrudniający tego pracownika. Znajdujący się w aktach administracyjnych wywiad środowiskowy, sporządzony w dniu [...]r. i podpisany przez Kierownika Działu BHP i Szkolenia Firmy A, dotyczący przebiegu i warunków pracy zawodowej skarżącego nie dawał samoistnie podstawy do uznania istnienia choroby zawodowej, wymienionej w pozycji [...] wykazu chorób zawodowych rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r. W jego konsekwencji przeprowadzone zostało dochodzenie epidemiologiczne i skierowano skarżącego do właściwego zakładu społecznej służby zdrowia, wymienionego w § 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. Nadto, w dniu [...]r. wydane zostało orzeczenie lekarskie Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. - Poradni Chorób Zawodowych w S., a następnie orzeczenie z dnia [...]r. Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. Z obu tych dokumentów wynika, że u skarżącego brak jest podstaw do rozpoznania [...], a tym samym do uznania etiologii zawodowej podawanych przez niego dolegliwości. Powołane orzeczenie zostały wydane na podstawie całokształtu obserwacji klinicznej skarżącego. Zatem w skutek powołanych orzeczeń organ inspekcji sanitarnej przyjął, że skoro nie został spełniony podstawowy warunek dla wydania decyzji stwierdzającej chorobę zawodową, tj. nie została ona rozpoznana przez kompetentną do tego placówkę diagnostyczną brak było podstaw do wydania innej niż odmowna decyzji. W świetle przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. o tym, czy schorzenie miało charakter zawodowy decydowały tylko dwa czynniki tj. zamieszczenie schorzenia w specjalnym wykazie chorób zawodowych i istnienie związku przyczynowego pomiędzy chorobą a warunkami pracy. Wskazanie w przepisach jednostek uprawnionych do stwierdzania choroby zawodowej powoduje, że gdy ich opinie nie stwierdzają istnienia choroby zawodowej, opinia innej jednostki służby zdrowia i to nie spełniająca żadnych wymogów formalnych nie może być uznawana za podstawę kwestionowania opinii podmiotów uprawnionych. Przypomnienie to jest konieczne z uwagi na treść oświadczenia skarżącego złożonego na rozprawie, iż lekarz przychodni w W.Ś. stwierdził u skarżącego [...]. Zaakcentować przyjdzie, że powołana przez skarżącego opinia nie jest opinią jednostek uprawnionych do stwierdzania u skarżącego choroby zawodowej, co powoduje, że nie może być ona w rozpatrywanej sprawie uznawana za podstawę do kwestionowania opinii wcześniej już powołanych podmiotów uprawnionych tj. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. - Poradni Chorób Zawodowych w S. oraz Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. Trafnie zatem podkreślił organ odwoławczy, że wobec braku rozpoznania [...] pochodzenia zawodowego przez orzeczników kompetentnych placówek służby zdrowia nie miał podstaw do uwzględnienia odwołania i utrzymał w całości w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji wydane w rozpatrywanej sprawie. Nadto, organ inspekcji sanitarnej wydający decyzję jest związany treścią orzeczenia lekarskiego, które ocenia stan zdrowia skarżącego i określa, czy rozpoznane u niego schorzenia odpowiadają tym wymienionym w wykazie chorób zawodowych i mają związek z warunkami pracy. Oznacza to, że organy inspekcji sanitarnej nie mogą wydać decyzji stwierdzającej istnienie choroby zawodowej wbrew lub niezgodnie z orzeczeniem lekarskim, jeżeli zostało ono wydane z zachowaniem norm zamieszczonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. i nie jest sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym oraz nie budzi zastrzeżeń co do rozpoznania choroby. Jednocześnie Sąd z urzędu nie dopatrzył się podstaw do zakwestionowania orzeczeń (opinii) kompetentnych placówek podmiotów uprawnionych (Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., podobnie jak i Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w S.), bowiem obie te placówki wydały orzeczenia wykluczające istnienie u skarżącego choroby zawodowej. Tym samym wobec nie zaistnienia wszystkich przesłanek stwierdzenia choroby zawodowej, w oparciu o rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r., brak było podstaw do podważenia legalności zaskarżonej decyzji. Nadto, skarżący kwestionując wyniki badań nie przedstawił żadnego dowodu, który ewentualnie poddałby w wątpliwość spójne i jednoznaczne stanowiska lekarzy orzeczników. Biorąc pod uwagę wszystkie powołane okoliczności sprawy oraz definicję prawną choroby zawodowej zauważyć należy, że organ odwoławczy prawidłowo ocenił stan zdrowia skarżącego i uznał, że nie odpowiada on pojęciu choroby zawodowej. Odnosząc się do wniosku skarżącego, złożonego na rozprawie, o ponowne przeprowadzenie badań w celu ustalenia jego faktycznego stanu zdrowia i stwierdzenia istnienia u niego choroby zawodowej zauważyć trzeba, że nie jest on dopuszczalny w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym, w którym został już wyczerpany dwustopniowy tryb orzeczniczy i wbrew zarzutom skarżącego w obu wydanych orzeczeniach nie rozpoznano u niego choroby zawodowej. Dlatego, chociaż w środowisku pracy skarżący był narażony i pracował w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej, to jednak nie rozpoznanie choroby zawodowej przez lekarzy orzeczników, wykluczało jej stwierdzenie. Zauważyć jednak przyjdzie, że proces [...] przebiega powoli i nie wymaga weryfikacji [...] w krótkim okresie czasu, dlatego też w rozpoznawaniu [...] nie stosuje się ograniczenia czasowego i choroba ta może być rozpoznana nawet długo po ustaniu narażenia zawodowego, np. podczas kolejnych badań kontrolnych w Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w S., co podniesione zostało w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Reasumując, skoro zaskarżona decyzja odpowiada wymogom prawa, to skarga nie mogła być skuteczna, w oparciu o powołane wcześniej przepisy ustawy p.p.s.a. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.