IV SA/Gl 412/18
PostanowienieWSA w Gliwicach2018-05-15
Skład orzekający: Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, której sprawa dotyczy zasiłku celowego z pomocy społecznej, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, jeśli wykaże ona niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Osobie fizycznej, której sprawa dotyczy zasiłku celowego z pomocy społecznej, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, jeśli wykaże ona niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych jest w takiej sytuacji bezprzedmiotowy z mocy prawa.Stan faktyczny
Skarżący E. S. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach dotyczącą zasiłku celowego. Jednocześnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się ustanowienia adwokata z urzędu oraz zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący wskazał na swoje trudne położenie materialne, utrzymując się z niskiej renty i świadczeń z pomocy społecznej, przy jednoczesnym ponoszeniu znacznych kosztów utrzymania.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącego adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu;
W skardze z dnia 20 marca 2018 r. E. S. wniósł o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego.
Następnie, odpowiadając na stosowne wezwanie, skarżący złożył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym sprecyzował, iż domaga się ustanowienia adwokata, a nadto także zwolnienia od kosztów sądowych. W treści tego formularza wywiódł, że gospodaruje samotnie i posiada mieszkanie o powierzchni około 34 m2. Nie posiada natomiast żadnych innych nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych i utrzymuje się z renty, w kwocie netto 375 zł, a nadto pobiera dodatek mieszkaniowy (209,67 zł), dodatek energetyczny (11,22 zł) oraz zasiłki celowe z pomocy społecznej. Równocześnie wskazał, iż ponosi koszty między innymi w ramach czynszu (356,53 zł) oraz opłat za prąd, gaz, Internet, telefon i telewizję.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje.
W pierwszej kolejności należy odnotować, że przedmiotem skargi E. S. jest decyzja administracyjna rozstrzygająca w zakresie zasiłku celowego z pomocy społecznej. Wnioskodawca jest więc w niniejszej sprawie objęty zwolnieniem od kosztów sądowych z mocy samego prawa, na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., a w konsekwencji, jego wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia tych kosztów jest od samego początku bezprzedmiotowy i dlatego nie podlega rozpoznaniu.
Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika należy wskazać, że po myśli art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. warunkiem przyznania osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a. mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) jest wykazanie przez nią niemożności poniesienia pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania.
Z oświadczeń skarżącego wynika, iż nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Równocześnie, dokumenty dołączone do akt administracyjnych niniejszej sprawy (w szczególności kwestionariusz aktualizacji rodzinnego wywiadu środowiskowego z 2 lutego 2018 r.) potwierdzają, że jest osobą schorowaną, częściowo niezdolną do pracy i utrzymuje się z renty w kwocie netto (do wypłaty - po pomniejszeniu o zajęcia alimentacyjne) zaledwie 386,18 zł (vide: zaświadczenie ZUS z dnia [...] dołączone do akt innej sprawy o sygn. IV SA/Gl 283/18, gdzie wyżej wymieniony niedawno również ubiegał się o prawo pomocy), do czego dochodzą świadczenia z zakresu szeroko pojętej pomocy społecznej, a mianowicie dodatek mieszkaniowy, dodatek energetyczny i zasiłek celowy.
Skoro przy tym brak jest okoliczności, które mogłyby wskazywać, aby sytuacja materialna i życiowa wnioskodawcy miała ulec w ostatnim okresie poprawie, uznano, iż wykazał on w sposób dostatecznie przekonujący, że nie jest w stanie wygenerować środków wystarczających na opłacenie adwokata, bez uszczerbku w swoich niezbędnych potrzebach. Dlatego postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło