IV SA/Gl 424/17

WyrokWSA w Gliwicach2017-09-27

Skład orzekający: Bożena Miliczek-Ciszewska, Beata Kalaga-Gajewska, Małgorzata Walentek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy żądanie udostępnienia wyroków z lat 2000-2017 wraz z uzasadnieniami, dotyczących określonych kategorii spraw i podmiotów, stanowi informację publiczną przetworzoną, a jeśli tak, to czy wnioskodawca wykazał jej szczególnie istotne znaczenie dla interesu publicznego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że żądanie udostępnienia wyroków z lat 2000-2017 wraz z uzasadnieniami, dotyczących określonych kategorii spraw i podmiotów, stanowi informację publiczną przetworzoną. Ponieważ wnioskodawca nie wykazał, że uzyskanie tej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, a jego intencją było poznanie wykładni prawa i motywów wyrokowania, co stanowiło interes prywatny, sąd oddalił skargę.
Stan faktyczny
K. N. zwrócił się o udostępnienie wyroków z lat 2000-2017 wraz z uzasadnieniami w sprawach przeciwko określonym podmiotom i w sprawach dotyczących dóbr osobistych, leczenia, staranności zawodowej, zaniedbań personelu, publikacji medialnych. Prezes Sądu Okręgowego w K. uznał żądanie za informację przetworzoną i wezwał do wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego. Po braku odpowiedzi, organ odmówił udostępnienia informacji. Prezes Sądu Apelacyjnego w K. utrzymał decyzję w mocy. K. N. złożył skargę do WSA w Gliwicach, zarzucając błędną kwalifikację informacji jako przetworzonej i niewykazanie przez organ szczególnego interesu publicznego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Miliczek-Ciszewska, Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Walentek, Protokolant Katarzyna Lisiecka-Mitula, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2017 r. sprawy ze skargi K. N. na decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę. Wnioskiem z dnia 29 stycznia 2017 r. K. N. zwrócił się do Prezesa Sądu Okręgowego w K. o udostępnienie informacji publicznej w postaci wyroków z lat 2000-2017 wraz z uzasadnieniami w sprawach przeciwko: - Skarbowi Państwa - dyrektorowi Aresztu Śledczego w M.; - Skarbowi Państwa - dyrektorowi Zakładu Karnego w W.; - Skarbowi Państwa - Komendzie Miejskiej Policji w K.; - wszystkim Szpitalom Psychiatrycznym; - Telewizji A S.A. w W. Oddział w K.; - Telewizji B S.A. w W. Oddział w K.; - adwokatom/radcom prawnym (naruszenie art. 355 Kodeksu cywilnego); oraz wyroków w sprawach cywilnych, gdzie roszczenie było oparte na naruszeniu dóbr osobistych oraz było związane z leczeniem, brakiem staranności zawodowej, zaniedbaniami personelu, publikacjami medialnymi, udzielanymi wypowiedziami dla mediów. W uzasadnieniu złożonego wniosku wskazał, iż każdy może żądać wydania kopii orzeczeń z uzasadnieniem, a jego intencją jest zapoznanie się z dokonywaną przez adresata wniosku wykładnią prawa. W odpowiedzi na wniosek, Prezes Sądu Okręgowego w K. pismem z dnia 7 lutego 2017 r., nr [...], doręczonym wnioskodawcy w dniu 10 lutego 2017 r., poinformował, że żądane informacje mają charakter informacji publicznej przetworzonej, a jej udzielenie wymaga podjęcia dodatkowych czynności polegających na konieczności wyszukania, zgromadzenia i przeanalizowania akt spraw w zakresie uzasadnienia żądań pozwów. Z tego powodu zobowiązał wnioskodawcę do wykazania, w terminie 14-dni od dnia otrzymania wezwania, że uzyskanie informacji przetworzonej, w takim zakresie jak we wniosku jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. W zakreślonym terminie do organu nie wpłynęła odpowiedź od wnioskodawcy. Decyzją z dnia [...]r., nr [...], Prezes Sądu Okręgowego w K., działając na podstawie art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm., dalej w skrócie: "k.p.a.") oraz art. 10 ust. 1 i art. 16 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. poz. 1764, dalej w skrócie: "ustawa"), odmówił uwzględnienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wskazanym we wniosku z dnia 29 stycznia 2017 r. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ powołał się na ustalenie, że żądana informacja stanowi informację publiczną przetworzoną, a w sprawie brak jest podstaw do uznania istnienia szczególnej istotności dla interesu publicznego, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy. W odwołaniu z dnia 12 marca 2017 r., K. N. wniósł o wydanie żądanej informacji publicznej, czyli wyroków z uzasadnieniami, ale z ograniczeniem do wskazanych we wniosku podmiotów bez ich selekcji, a także o zmianę lub uchylenie w całości zakwestionowanej przez niego decyzji. Zarzucił organowi wadliwe ustalenie, że wnioskowana informacja stanowi informację publiczną przetworzoną, podczas gdy w ocenie odwołującego, wniosek dotyczy informacji prostej, która nie wymaga wykazania szczególnego interesu publicznego. Zdaniem odwołującego, wykazywanie szczególnego interesu publicznego powinno spoczywać na organie, z tego powodu w sprawie naruszony został art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy, poprzez odmowę udostępnienia jawnych dokumentów w postaci orzeczeń, a także art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, poprzez odmowę udostępnienia orzeczeń nieopublikowanych w BIP lub w zbiorze urzędowym. Prezes Sądu Apelacyjnego w K. decyzją z dnia [...]r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w K. z dnia [...]r. W obszernym uzasadnieniu wywiódł, że prawo dostępu do informacji publicznej jest konstytucyjnym prawem podmiotowym wyrażonym w art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.), zgodnie z którym obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Informację publiczną stanowi treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, oraz treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są kierowane i jakiej sprawy dotyczą. W rozpoznawanej sprawie nie jest sporne, że Prezes Sądu Okręgowego w K. jest organem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej będącej w jego posiadaniu, jak również poza sporem jest okoliczność, że żądane informacje stanowią informację publiczną. Okolicznością istotną w niniejszej sprawie jest natomiast kwalifikacja żądanych informacji, jako informacji przetworzonej w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy. W ustawie tej brak jest definicji pojęcia "informacji przetworzonej", jak również "szczególnej istotności dla interesu publicznego". Informacja publiczna przetworzona to informacja, na którą składa się pewna suma tak zwanej informacji publicznej prostej, dostępnej bez wykazywania przesłanki interesu publicznego. Ze względu jednak na treść żądania, udostępnienie wnioskodawcy konkretnej informacji publicznej nawet o prostym charakterze, wiązać się może z potrzebą przeprowadzenia odpowiednich analiz, zestawień, wyciągów. Takie zabiegi czynią zatem informacje proste, informacją przetworzoną, której udzielenie skorelowane jest z potrzebą wskazania przesłanki interesu publicznego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2006 r., sygn. akt I OSK 1347/05, dostępny w internetowej bazie orzeczeń NSA, dalej w skrócie: "CBOSA"). Odnosząc się do kwestii ograniczenia prawa do uzyskania informacji przetworzonej do przypadków, w których jest to istotne dla interesu publicznego, przytoczyć można również tezę wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 10 grudnia 2014 r. sygn. akt IV SA/Po 940/14, CBOSA). Oddalając skargę, Sąd ten stwierdził, że pojęcie interesu publicznego jest pojęciem szerokim i nieostrym, nie ulega jednak wątpliwości, że obejmuje ono interes ogółu (określonej wspólnoty), a nie jedynie interesy indywidualne. W doktrynie przyjmuje się, że "jest w interesie indywidualnym" bądź "jest w interesie ogółu" oznacza, że wyprowadzona z danego stanu obiektywnego określona korzyść przypada jednostce względnie całemu społeczeństwu. O ile zatem interes indywidualny jest relacją pomiędzy jakimś stanem obiektywnym, a oceną tego stanu z punktu widzenia korzyści, jaką on przynosi lub może przynieść jednostce, to interes ogółu oznacza relację między jakimś stanem obiektywnym a oceną tego stanu z punktu widzenia korzyści, jaką on przynosi lub może przynieść ogółowi. Pojęcie szczególnego interesu publicznego jest zatem znaczeniowo węższe od funkcjonującego w powszechnym użyciu pojęcia interesu społecznego. Ponadto, za wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1677/16 (CBOSA), interes publiczny wiązać się musi z działaniem mającym cechy skuteczności, tj. takim, które polega na realnym oddziaływaniu na funkcjonowanie instytucji publicznych. W toku postępowania wnioskodawca nie wypowiedział się w przedmiocie szczególnej istotności dla interesu publicznego, w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy. Wręcz przeciwnie, w uzasadnieniu wniosku z dnia 29 stycznia 2017 r. wprost wskazał, że jego intencją jest poznanie wykładni prawa przyjmowanej w wybranych rodzajach spraw przez Sąd Okręgowy w K., a także zrozumienie motywów leżących u podstaw wyrokowania. Powyższe potwierdza istnienie interesu prywatnego, skądinąd pozbawionego znaczenia prawnego w sprawach z zakresu udostępniania informacji publicznej nieprzetworzonej (tzw. prostej). Odwołujący powołał się w uzasadnieniu odwołania na niewłaściwą kwalifikację informacji objętej wnioskiem, jako w istocie wymagającej zaangażowania organu w wykonanie czasochłonnych czynności, co jednakże - w ocenie odwołującego - nie dowodzi, że taka informacja jest informacją publiczną przetworzoną. Argumentacja skarżącego nie zasługuje jednak na uwzględnienie. Odnosząc się do zarzutu związanego z koniecznością dokonania czasochłonnych czynności organizacyjno - technicznych w sprawach objętych wnioskiem z dnia 29 stycznia 2017 r., wskazać należy, iż Zarządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 grudnia 2003 r. w sprawie organizacji i zakresu działania sekretariatów sądowych oraz innych działów administracji sądowej (Dz. Urz. Min. Sprawiedliwości nr 5, poz. 22 z późn. zm., załącznik nr 2 Wykaz spraw podlegających symbolizacji), nie przewiduje wyróżników w systemie teleinformatycznym pozwalających na filtrowanie spraw według kryteriów szczegółowych. W szczególności brak jest kryteriów przedmiotowych, takich jak: sprawy związane z leczeniem, staranność zawodowa, zaniedbania personelu, publikacje lub wypowiedzi dla mediów. Podobnie jest z kryterium podmiotowym, jakim jest tytuł zawodowy osoby fizycznej w przypadku adwokata lub radcy prawnego, na co wskazywał we wniosku odwołujący. W niniejszej sprawie zachodziła zatem konieczność przeprowadzenia analizy akt spraw sądowych zakończonych wyrokami na przestrzeni lat 2000 - 2017 przez pracowników Sądu Okręgowego oraz wytworzenie informacji nowej, której adresat wniosku nie posiada. Z tego powodu żądana informacja publiczna, objęta wnioskiem z dnia 29 stycznia 2017 r., z uwzględnieniem nawet jego modyfikacji zawartej w treści odwołania, stanowi informację przetworzoną. Jest to bowiem określona liczba tzw. informacji prostych, podlegających jednak wyodrębnieniu w sposób dostosowany do żądania poprzez konieczność dokonania stosownych analiz, wyciągów bądź zestawień, z uwzględnieniem animizacji danych osób fizycznych lub tajemnic przedsiębiorców (art. 5 ust. 2 ustawy). Podobnie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 grudnia 2016 r. o sygn. akt II SA/Wa 1344/16 wywiedziono, iż: "Konieczność dokonania po stronie podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej wielu czynności, w celu wyszukania żądanej informacji publicznej, zgodnej z kryteriami wniosku, jest w istocie wytworzeniem żądanej informacji. Jest to zasadnicza różnica pomiędzy informacją publiczną "prostą" (możliwą do udostępnienia "od ręki") a informacją publiczną przetworzoną, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy".). Biorąc pod uwagę powyższe, organ I instancji prawidłowo zakwalifikował informacje żądane we wniosku odwołującego. Za taką oceną przemawia fakt, że informacja, której się domaga nie istnieje w żądanej treści i postaci, ale organ posiada dokumenty, które stanowią jej źródło. Przetworzenie ich w celu uzyskania żądanej informacji wymaga szeregu czynności analitycznych związanych z kwerendą materiałów źródłowych i wyboru właściwych dokumentów z określonego okresu. Wskazać należy, że jeżeli utworzenie zbioru informacji prostych wymaga takiego nakładu środków i zaangażowania pracowników, które negatywnie wpływa na tok realizacji ustawowych zadań nałożonych na zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, a w szczególności wymaga to zanalizowania zasobu posiadanych dokumentów w celu wybrania tylko tych, których oczekuje wnioskodawca, to jest to informacja przetworzona. Zbiór takich informacji nie stanowi informacji przetworzonej tylko wtedy, kiedy jego wytworzenie nie wymusza analizowania posiadanego zasobu dokumentów i wyboru tylko niektórych, według określonych kryteriów. Przyjęcie przez organ I instancji, że żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej zobligowało organ do zbadania, czy wnioskodawca żąda jej udostępnienia w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Organ I instancji zatem prawidłowo uznał, że udostępnienie informacji publicznej we wnioskowanym zakresie nie spełnia przesłanki szczególnie istotnego interesu publicznego, w rozumieniu omawianej ustawy. Sam odwołujący również nie wyjaśnił, jak udostępnione informacje miałyby być wykorzystane dla dobra obywateli lub funkcjonowania instytucji publicznych. Ewentualne zaś udostępnienie informacji publicznej zgodnie z wnioskiem na cel inny niż działanie w interesie publicznym, jakkolwiek ewentualnie istotny dla odwołującego, nie mieści się w katalogu przesłanek, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy i dlatego decyzja organu I instancji jest prawidłowa. Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się K. N., który wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, w której zarzucił organowi naruszenie prawa materialnego, tj. art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy poprzez błędne uznanie, iż nie wykazał szczególnego interesu publicznego w pozyskaniu wnioskowanej przez niego informacji, bowiem w rzeczywistości domagał się informacji prostej, oraz naruszenie prawa procesowego, tj. art. 7, art. 8 i art. 11 k.p.a., poprzez nie ustosunkowanie się do zarzutów odwołania. Zdaniem skarżącego wszystkie orzeczenia są jawne, na mocy art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy, stąd też w konsekwencji naruszony został art. 54 Konstytucji RP. W uzasadnieniu skargi przedstawił opis stanu faktycznego sprawy, w tym poszczególne pisma i rozstrzygnięcia oraz zakwestionował stanowisko, że żądana przez niego informacja posiada charakter informacji przetworzonej. Na poparcie zasadności złożonej skargi przedłożył udzieloną mu w dniu 14 marca 2017 r. odpowiedź Prezesa Sądu Apelacyjnego w K. i Prezesa Sądu Apelacyjnego we W. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, przytaczając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 27 września 2017 r., ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącego domagał się uwzględnienia skargi oraz złożył wniosek wraz z oświadczeniem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 z późn. zm.) wykazała, że zaskarżona decyzja odpowiada wymogom prawa. Zgodnie z brzmieniem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie: "p.p.s.a."), sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie jest poza sporem, że wniosek skarżącego z dnia 29 stycznia 2017 r. dotyczy informacji publicznej, a jego adresat należy do podmiotów zobowiązanych, w rozumieniu przepisów omawianej ustawy. Kwestią sporną jest ocena, czy żądane przez skarżącego informacje stanowią informację publiczną przetworzoną, w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy i w związku z tym, czy organ był uprawniony do uzależnienia udostępnienia tej informacji od wykazania przez skarżącego, legitymowania się przesłankami mającymi szczególnie istotne znaczenie dla interesu publicznego. W treści art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy ustawodawca nie zdefiniował terminu "informacja przetworzona". Pojęcia tego nie definiuje również żaden z innych, obowiązujących przepisów prawa powszechnie obowiązującego. W przypadku uznania, że w sprawie występuje przesłanka w postaci "informacji przetworzonej", wobec braku definicji legalnej użytego w przywołanym akcie prawnym pojęcia, obowiązkiem organu było w sposób nie budzący wątpliwości wykazać, z jakich przyczyn zajął takie stanowisko, co organ uczynił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Charakterystyczny dla informacji przetworzonej jest proces przetwarzania, w którym istotnym elementem jest włożenie wysiłku intelektualnego w przygotowanie tej informacji. Ten wysiłek intelektualny ma prowadzić do uzyskania jakościowo nowej informacji wobec materiału wyjściowego. "Mamy tu zatem do czynienia z opracowaniem informacji jednostkowych i wykreowaniem nowego typu informacji, które można określić mianem informacji źródłowych" (por. E. Jarzęcka-Siwik, Ograniczenie dostępu do informacji przetworzonej. Przegląd Sądowy Nr 7-8 z 2004, s. 157). Zgodnie z tym stanowiskiem informacja przetworzona to taka informacja, która została przygotowana "specjalnie" dla wnioskodawcy wedle wskazanych przez niego kryteriów, gdy podmiot zobowiązany do udzielenia informacji nie dysponuje na dzień złożenia wniosku gotową informacją, a jej udostępnienie wymaga podjęcia dodatkowych czynności polegających na sięgnięciu np. do dokumentacji źródłowej. Nie jest to zatem czynność mechaniczna sprowadzająca się do automatycznego zestawiania lub usuwania danych, lecz poprzedzona musi być złożonymi działaniami myślowymi. Wymaga bowiem podjęcia przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji działania o charakterze intelektualnym w odniesieniu do zbioru informacji, który jest w jego posiadaniu (art. 4 ust. 3 ustawy) i nadania skutkom tego działania cech informacji (por. H. Izdebski -Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Komentarz. Warszawa 2001 r. s. 31, oraz R. Stefanicki - Ustawa o dostępie do informacji publicznej - Wybrane zagadnienia w świetle orzecznictwa sądowego PiP 2004 r., nr 2, s. 97, a także Agata Niżnik-Mucha artykuł pt. Problematyka zakresu przedmiotowego konstytucyjnego prawa do informacji publicznej. Teza nr 6 publ. CASUS 2008 r. Nr 2, poz.15). Nie ulega wątpliwości, że podmioty udzielające informacji przetworzonej, zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy, przed udostępnieniem tej informacji muszą ustalić i rozważyć przesłankę, o której mowa w treści przywołanego przepisu. Przesłanka ta to nie rodzaj interesu publicznego, dla którego szczególnie istotna jest dana informacja, lecz szczególna istotność dla interesu publicznego danej informacji publicznej. Dla dokonania właściwej oceny przesłanki "szczególnie istotne dla interesu publicznego" znaczenie ma zatem nie tylko intencja wnioskodawcy i wskazany przez niego cel, lecz także istota i charakter żądanej informacji. Konieczne jest ustalenie, czy udostępnienie określonej informacji przetworzonej może mieć realne znaczenie dla funkcjonowania określonych struktur publicznych w określonej dziedzinie życia społecznego, bądź też może wpływać na jego poprawę, a nawet usprawnienie wykonywania zadań publicznych dla dobra wspólnego danej społeczności. Pojęcie interesu publicznego jest pojęciem szerokim i nieostrym, nie ulega jednak wątpliwości, że obejmuje ono interes ogółu (określonej wspólnoty), a nie jedynie interesy indywidualne. W literaturze przedmiotu przyjmuje się, że "jest w interesie indywidualnym" bądź "jest w interesie ogółu" oznacza, że wyprowadzona z danego stanu obiektywnego określona korzyść przypada jednostce względnie całemu społeczeństwu, O ile zatem interes indywidualny jest relacją pomiędzy jakimś stanem obiektywnym, a oceną tego stanu z punktu widzenia korzyści, jaką on przynosi lub może przynieść jednostce, to interes ogółu oznacza relację między jakimś stanem obiektywnym, a oceną tego stanu z punktu widzenia korzyści, jaką on przynosi lub może przynieść ogółowi (por. J. Lang, "Struktura prawna skargi w prawie administracyjnym", Wrocław 1972, s. 98-100). Interes publiczny odnosi się więc w swej istocie do spraw związanych z funkcjonowaniem państwa oraz jego organów publicznych jako pewnej całości, natomiast szczególnie łączy się z funkcjonowaniem podstawowej struktury państwa, w szerokim tego słowa znaczeniu (por. wyrok NSA z dnia 25 listopada 2015 r. sygn. I OSK 2310/14, CBOSA). W piśmiennictwie prawniczym wyrażony został pogląd, że charakter lub pozycja podmiotu żądającego udzielenia informacji publicznej, a zwłaszcza realna możliwość wykorzystania uzyskanej informacji mają wpływ na ocenę istnienia szczególnego interesu publicznego uzasadniającego uwzględnienie wniosku. Natomiast wnioskodawca domagający się informacji przetworzonej celem wykazania, w jakim zakresie jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego powinien wyjaśnić, w jaki sposób zamierza wykorzystać uzyskane informacje dla ochrony interesu publicznego lub poprawy funkcjonowania administracji publicznej, skarżący tego jednak nie uczynił. W rozpatrywanej sprawie organy orzekające prawidłowo wykazały proces wyboru z okresu siedemnastu lat żądanej przez skarżącego informacji i jej wytworzenia z odpowiednio wyselekcjonowanych orzeczeń. Konieczność dokonania wielu czynności, w celu wyszukania żądanej informacji publicznej, zgodnej z kryteriami wniosku, jest w istocie wytworzeniem żądanej informacji. Jest to zasadnicza różnica pomiędzy informacją publiczną "prostą" (możliwa do udostępnienia "od ręki") a informacją publiczną przetworzoną, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy (por. wyroki NSA: z dnia 9 sierpnia 2011 r. sygn. akt I OSK 977/11; z dnia 5 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 89/13; z dnia 17 października 2006 r. sygn. akt I OSK 1347/05, CBOSA). Powyższe uzasadnia zakwalifikowania żądanej informacji do kategorii przetworzonej informacji publicznej, w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy. Zbiór informacji nie stanowi informacji przetworzonej tylko wtedy, gdy jego wytworzenie nie wymusza analizowania posiadanego zasobu dokumentów i wyboru tylko niektórych dokumentów z tego zasobu według określonych kryteriów. Tymczasem konieczność przeprowadzenia pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o posiadane informacje proste czyni z informacji prostej informację przetworzoną. Dla jej skutecznego żądania niezbędne było wykazanie, że służy ona szczególnie istotnemu interesowi publicznemu (art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy). Zatem wobec udokumentowanego domagania się przez organ wykazania po stronie skarżącego szczególnego interesu publicznego, uzasadniającego udostępnienie żądanej informacji i braku wykazania istnienia powyższego interesu wobec milczenia skarżącego, zasadne było wydanie przez organ pierwszej instancji decyzji odmawiającej udostępnienia żądanej informacji publicznej przetworzonej, zgodnie z treścią art. 16 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy. Zauważyć przyjdzie, że przeniesienie informacji na inny nośnik, pomijanie pewnych fragmentów, czy proste zsumowanie danych są tego rodzaju zabiegami, które nie pozwalają mówić o "przetworzeniu", a co najwyżej o "przekształceniu" informacji w inną formę i nie stanowią one tym samym informacji przetworzonej. Na tym więc również polega różnica pomiędzy informacją prostą, tj. zawierającą się w istniejącym dokumencie, a informacją przetworzoną, która musi zostać dopiero wytworzona w oparciu o istniejące dokumenty (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1727/09, CBOSA). Z "przetworzeniem informacji" nie można zrównać również samego faktu wyszukania w rejestrach, ewidencjach czy innego rodzaju zestawieniach informacji określonych we wniosku. W takim przypadku organ udziela prostej informacji publicznej. Także czasochłonność oraz trudności organizacyjno - techniczne lub biurowe takie jak np. selekcja dokumentów, ich analiza pod względem treści, są zwykłymi zabiegami związanymi z rozpatrywaniem wniosku o udzielenie informacji publicznej i nie noszą cech przetwarzania informacji (Tomasz R. Aleksandrowicz, Komentarz do ustawy o dostępie do informacji publicznej, Warszawa 2004 r., s. 103). Zwykłe czynności (procesy) jakie wiążą się z przygotowaniem informacji publicznej, nie mogą zwalniać zobowiązanych podmiotów z tego obowiązku, a tym samym kwestie te nie mogą ograniczać prawa do uzyskania informacji publicznej (por. wyrok WSA w Opolu z dnia 13 stycznia 2005 r. sygn. akt II SAB/Op 14/04, CBOSA). Proces przetwarzania, którego istotnym elementem jest włożenie wysiłku intelektualnego w przygotowanie informacji musi prowadzić do uzyskania jakościowo nowej informacji wykreowanej z informacji jednostkowych. Pamiętać jednak należy, iż ocena, czy dany zbiór informacji prostych przerodzi się w informację przetworzoną, powinna być dokonywana w każdej sprawie indywidualnie. Jak wskazał bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 lipca 2011r., sygn. akt I OSK 678/11, zajął stanowisko, iż: "ustawodawca, formułując w art. 61 Konstytucji zasadę "prawa do informacji", wyznaczył tym samym podstawowe reguły wykładni tego uprawnienia. Jeżeli bowiem stanowi ono prawo konstytucyjne, to ustawy określające tryb dostępu do informacji powinny być interpretowane w taki sposób, aby gwarantować obywatelom i innym osobom i jednostkom szerokie uprawnienia w tym zakresie, a wszelkie wyjątki winny być rozumiane wąsko. Oznacza to stosowanie w odniesieniu do tych ustaw takich zasad wykładni, które sprzyjają poszerzaniu, a nie zawężaniu obowiązku informacyjnego." (CBOSA). Podnoszona w odwołaniu oraz w skardze argumentacja zaprzeczająca zakwalifikowaniu żądanej informacji jako informacji publicznej przetworzonej pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy oraz z praktyką orzeczniczą wskazaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo, wskazywane przez skarżącego przypadki udostępnienia mu podobnej informacji, jak żądana w przedmiotowym wniosku, przez inne Sądy, nie stanowi dowodu na brak w niniejszej spawie znamion informacji publicznej przetworzonej. W tym stanie rzeczy, Sąd, nie dopatrzył się naruszenia prawa przez organy obu instancji podczas rozpatrywania wniosku skarżącego z dnia 29 stycznia 2017 r., dlatego na zasadzie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło