IV SA/Gl 432/09

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 8 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy, w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącego; W treści pisma procesowego datowanego na 18 sierpnia 2009 r. M. R. wniósł o ustanowienie adwokata z urzędu powołując się na trudną sytuację materialną i zły stan zdrowia. Z uwagi na fakt, iż powyższe żądanie nie zostało wyrażone w wymaganej przepisami formie, pismem z dnia 20 sierpnia 2009 r. skarżącego wezwano do nadesłania wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru. M. R. złożył rzeczony formularz w dniu 7 września 2008 r. precyzując, iż zakres jego żądania obejmuje nie tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata, lecz nadto także zwolnienie od kosztów sądowych. Równocześnie zadeklarował, iż jest osobą [...], wymagającą okresowo [...], gospodaruje samotnie, zamieszkuje w wynajmowanym lokalu [...] o powierzchni [...] oraz, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości. Miesięczny dochód strony zadeklarowany został w kwocie [...], otrzymywanej przezeń w ramach [...]. Skarżący podkreślił jednak, że kwota ta ulega pomniejszeniu o potrącenia, dokonywane między innymi z tytułu zaległych [...]. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Na wstępie należy odnotować, że przedmiotem skargi M. R. jest decyzja administracyjna wydana w przedmiocie zasiłku stałego, będącego jednym ze świadczeń przewidzianych w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2008 r., Nr 115, poz. 728 ze zm.). Tymczasem zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe należy podnieść, że skarżący korzysta w niniejszej sprawie ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa a w konsekwencji, jego wniosek w zakresie obejmującym zwolnienie od tych kosztów jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu. Odnosząc się natomiast do wniosku M. R. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń skarżącego wynika bowiem, że nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Nadto jest osobą [...], wymagającą okresowej [...] (patrz: orzeczenie stanowiące kartę nr 13 akt administracyjnych niniejszej sprawy), zaś jedynym źródłem utrzymania są dla niego świadczenia otrzymywane w ramach szeroko pojętej [...] (vide: kwestionariusz wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu 20 kwietnia 2009 r. - karta nr 3 akt administracyjnych). W świetle zaprezentowanych faktów nie budzi zatem wątpliwości, że uiszczenie kosztów, jakie mogą wiązać się z udziałem w sprawie fachowego pełnomocnika przekracza możliwości płatnicze wnioskodawcy i mogłoby mu uniemożliwić realizację elementarnych potrzeb życiowych. Dlatego ustanowiono dla niego adwokata, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.