IV SA/Gl 435/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Asesor WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Wita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2007r. sprawy ze skargi S. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Z. z [...]r. Nr [...] 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz S. C. kwotę [...]zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Prezydent Miasta Z. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 i § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a i art. 15 ust. 3 pkt 1 i ust. 4 oraz art. 14 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.) cofnął S. C. licencję Nr [...] na wykonywanie transportu i nakazał mu zwrócić posiadaną licencję w terminie 14 dni. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że postępowanie w sprawie uruchomione zostało z uwagi na fakt nie przedłożenia zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego, iż nie ma przeciwwskazań psychologicznych do pracy na stanowisku kierowcy. Nadto organ ten zaznaczył, że S. C. wystąpił o zawieszenie postępowania do czasu poprawy stanu zdrowia. Konsekwencją tego wniosku skarżącego stało się wezwanie jego przez organ pierwszej instancji do przedłożenia dodatkowego dokumentu, a mianowicie zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego, że aktualny stan zdrowia nie pozwala na wykonywanie transportu drogowego taksówką. Z uwagi na nie przedłożenie tego zaświadczenia w terminie podjęta została decyzja o cofnięciu przyznanej licencji. Odwołanie od tej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. wniósł S. C.. W odwołaniu tym wyraził swoje niezadowolenie z otrzymanej decyzji. W motywach uzasadnienia wskazał, że występował do organu pierwszej instancji o zawieszenie postępowania, jednakże jego wniosek nie został uwzględniony. Nadto wskazał, że żądanego przez organ pierwszej instancji zaświadczenia lekarskiego o tym, że aktualny stan zdrowia nie pozwala mu na wykonywanie transportu osobowego taksówką nie mógł złożyć w terminie, ponieważ nie przebywał w miejscu zamieszkania jak również jego lekarz nie był dostępny. Dodatkowo zaznaczył, że z uwagi na aktualny stan zdrowia nie jest w stanie wykonywać transportu osobowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wpierw przedstawił przebieg dotychczasowego postępowania, a następnie przywołał szereg przepisów ustawy o transporcie drogowym mających kluczowe jego zdaniem znaczenie w sprawie. W tej części uzasadnienia odwołał się do postanowień art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 39a ust. 1 jak również art. 39d ust. 1 oraz odniósł się do treści art. 83 wyżej wymienionej ustawy. W dalszej części wskazał na brzmienie art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. "a" tej ustawy i doszedł do przekonania, że organ pierwszej instancji zasadnie cofnął uprawnienia do kierowania pojazdem ze względu na nieprzedłużenie aktualnego zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego, że nie ma przeciwwskazań psychologicznych do pracy na stanowisku kierowcy. Dodatkowo organ ten zalecił organowi pierwszej instancji umorzenie postępowania zainicjowanego wnioskiem skarżącego z dnia [...] r. celem zakończenia tego postępowania. Z decyzją tą nie zgodził się S. C. i wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 15 ust. 1 pkt 1 lit. "a" oraz ust. 2 ustawy o transporcie drogowym oraz art. 6, 7, 8, 9 i 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. W motywach skargi wskazał, że organy administracji cofnęły mu licencję z uwagi na nie przedłożenie wymaganego zaświadczenia, jednakże w tym zakresie obowiązujące przepisy prawa wymagają, aby organ zastosował zasadę ostrzeżenia, która jego zdaniem nie została w tym przypadku zastosowana. Jego zdaniem ostrzeżenie zostało do niego skierowane w ramach innej sprawy, tak jakby przy okazji. Nadto zaznaczył, że od ostrzeżenia do podjęcia rozstrzygnięcia musi upłynąć rozsądny termin, który w tej sprawie nie został zachowany. Skarżący zauważył, że w podstawie decyzji przywołany został art. 15 ust. 3, a przepis ten przewiduje cofnięcie uprawnień, które następuje w ramach uznaniowego rozstrzygnięcia. Tego typu decyzja wymaga zaś dokładnego wyjaśnienia sprawy i wskazania, dlaczego organy podjęły taką a nie inną decyzję, natomiast decyzje organów administracji takiego uzasadnienia nie zawierają. Konsekwencją tego jest naruszenie wymienionych wcześniej przepisów procesowych. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wniosło o oddalenie skargi i przywołało analogiczną argumentację do tej, którą zamieściło w uzasadnieniu swojej decyzji. Odnosząc się do zarzutów sformułowanych w skardze organ ten doszedł do przekonania, że organ pierwszej instancji dochował wymogów wynikających z przepisów prawa, a rozstrzygnięcie podjął po upływie rozsądnego terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) wykazała, że zaskarżona decyzja nie odpowiada wymogom prawa, jednakże z innych powodów niż wskazała to skarżąca. Stosownie, bowiem do postanowień art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. § 1 pkt 1 wyżej wymienionej ustawy sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie organy administracji obu instancji dopuściły się naruszeń prawa, które skutkować musiały uwzględnieniem wniesionej skargi. W pierwszej kolejności przyjdzie jednakże przywołać stan prawny stanowiący podstawę cofnięcia licencji na kierowanie taksówką osobową. Stosownie do postanowień art. 15 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.) cofnięcie licencji następuje wówczas, gdy wyczerpana zostanie jedna z przesłanek przewidzianych treścią art. 15 ust. 1 ustawy, przy czym w odniesieniu do części z wymienionych przesłanek, cofnięcie licencji następuje po uprzednim ostrzeżeniu przedsiębiorcy, że w przypadku ponownego stwierdzenia naruszenia przepisów wszczęte zostanie postępowanie w sprawie cofnięcia licencji. Z kolei fakultatywne cofnięcie licencji następuje wówczas, gdy wystąpi jedna z przesłanek wymienionych w art. 15 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym. Przywołanie powyższego mechanizmu jest niezbędne, ponieważ organy administracji obu instancji dopuściły się w tym zakresie uchybień, które uzasadniają uwzględnienie wniesionej skargi. Zgodnie z brzmieniem art. 15 ust. 1 pkt 1 lit. "a" ustawy o transporcie drogowym organ administracji publicznej cofa licencję, jeżeli posiadacz nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego, z kolei według art. 15 ust. 3 pkt 1 licencja może być cofnięta, jeżeli jej posiadacz nie przedstawił w wyznaczonym terminie, informacji i dokumentów, o których mowa w art. 8 ust. 2 i 3, art. 14 i art. 83. Wymagania uprawniające do wykonywania transportu drogowego taksówką określone zostały w art. 6 ust. 1 przywoływanej ustawy. Stosownie do postanowień tego przepisu licencję na wykonywanie transportu drogowego taksówką udziela się przedsiębiorcy, jeżeli spełnia wymagania określone w art. 5 ust. 3 pkt 1 i 5; zatrudnieni przez niego kierowcy oraz sam przedsiębiorca osobiście wykonujący przewozy: spełnia wymagania określone w przepisach prawa o ruchu drogowym, nie byli skazani za przestępstwo, o którym mowa w art. 5 ust. 3 pkt 4, a ponadto za przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu oraz wolności seksualnej i obyczajowości; posiadają zaświadczenie o ukończeniu szkolenia w zakresie transportu drogowego taksówką potwierdzonego zdanym egzaminem, lub wykażą się, co najmniej 5-letnią praktyką w zakresie wykonywania tego transportu; przerwa w wykonywaniu transportu drogowego nie może być dłuższa niż kolejnych 6 miesięcy z przyczyn zależnych od niego; spełnia wymagania określone w art. 39a ust. 1 pkt 1 – 4 ustawy. Stosownie do postanowień art. 39a ust. 1 pkt 1 – 4 przewoźnik drogowy może zatrudnić kierowcę, jeżeli osoba ta ukończyła 21 lat; posiada odpowiednie uprawnienie do kierowania pojazdem samochodowym, określone w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym; ukończyła odpowiedni kurs dokształcający kierowców; nie ma przeciwwskazań zdrowotnych do pracy na stanowisku kierowcy. Przywoływany art. 39a ust. 1 zawiera jeszcze pkt 5, a mianowicie przewoźnik drogowy może zatrudnić kierowcę, jeżeli osoba ta nie ma przeciwwskazań psychologicznych do pracy na stanowisku kierowcy. Przyjdzie zauważyć, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało uruchomione pismem organu pierwszej instancji z dnia [...]r. o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia licencji. W podstawie prawnej uruchomienia tego postępowania organ ten przywołał treść art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. "a" i art. 15 ust. 3 pkt 1 oraz art. 14 ustawy o transporcie drogowym, a zatem organ uruchomił postępowanie administracyjne w odniesieniu do obu występujących form cofnięcia licencji. Jednocześnie należy zaznaczyć, że organ ten wcześniej pismem z dnia [...]r. wezwał skarżącego w trybie art. 15 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym do przedłożenia w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania aktualnego zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego, iż nie ma przeciwwskazań psychologicznych do pracy na stanowisku kierowcy. W piśmie tym organ zawarł przewidziane treścią art. 15 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym ostrzeżenie o cofnięciu licencji. W tym miejscu należy zauważyć, że stosownie do brzmienia przywoływanego art. 15 ust. 2 cofnięcie licencji poprzedza się ostrzeżeniem jedynie w przypadkach określonych w ust. 1 pkt 2 lit. "a", "b", "d" oraz "e", co w niniejszej sprawie oznacza, że skarżący nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego (art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. "a"). Jak zostało to powyżej zaznaczone brak zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego, iż nie ma przeciwwskazań psychologicznych do pracy na stanowisku kierowcy nie jest objęty wykazem przewidzianym art. 6 ustawy, a tym samym brak tego dokumentu nie może stanowić podstawy do uruchomienia postępowania w trybie obligatoryjnego pozbawienia licencji na wykonywanie transportu taksówką osobową, może natomiast stanowić podstawę do uruchomienia postępowania przewidzianego treścią art. 15 ust. 3 w związku z treścią art. 83 analizowanej ustawy. W tej sytuacji ostrzeżenie skierowane do skarżącego z dnia [...]r. wydane zostało z naruszeniem przepisów prawa, ponieważ nie jest ono wymagane w przypadku przewidzianym art. 39a ust. 1 pkt 5 ustawy o transporcie drogowym. Można również zauważyć, że organ pierwszej instancji dostrzegł swoje uchybienie, ponieważ w dniu [...]r. skierował do skarżącego kolejne pismo, w którym domagał się przedłożenia zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego, ze aktualny stan zdrowia nie pozwala skarżącemu na wykonywanie transportu drogowego taksówką, jednakże pismo to nie spełnia wymogów przewidzianych treścią art. 15 ust. 2 powyższej ustawy, ponieważ nie zawiera pouczenia o konsekwencjach związanych z cofnięciem licencji. Warto w tym miejscu zauważyć, że brak zaświadczenia o tym, że nie ma przeciwwskazań zdrowotnych do pracy na stanowisku kierowcy stanowi stosownie do postanowień art. 39a ust. 1 pkt 4 oraz art. 6 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. "a" ustawy o transporcie drogowym przesłankę do uruchomienia obligatoryjnego postępowania zmierzającego do cofnięcia licencji. Nadto należy podkreślić, że ostrzeżenie, które skierowane było do skarżącego w piśmie z dnia [...]r. nie może być wykorzystane dla innych przesłanek niż w nim wskazanych. Zatem oznacza to, że organy administracji publicznej obu instancji przy podejmowaniu rozstrzygnięć w sprawie dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez wadliwe zastosowanie art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. "a" w związku z treścią art. 15 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym, a okoliczność ta stosownie do postanowień art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest przesłanką uwzględnienia skargi. Na marginesie powyższych rozważań należy zauważyć, że stosownie do postanowień art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego uzasadnienie decyzji winno składać się z uzasadnienia prawnego i faktycznego. W rozpatrywanej sprawie uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera przytoczenie brzmienia szeregu przepisów prawa, jednakże w uzasadnieniu tym, brak jest wskazania, w jakim celu poszczególne regulacje zostały przywołane i jaką mają w sprawie pełnić funkcję. W uzasadnieniu tym, brak jest jakichkolwiek rozważań o charakterze dowodowym, tzn. którym dowodom organ przyznał moc dowodową, a którym takiej mocy odmówił. Należy jeszcze raz i dobitnie zaznaczyć, że uzasadnienie decyzji nie może sprowadzać się do przytoczenia przepisów prawa, organ administracji publicznej obowiązany jest do wskazania, które z przywołanych przepisów prawa mają zastosowanie w rozpatrywanej sprawie i jaką one odgrywają rolę, a brak uzasadnienia faktycznego jest szczególnie istotnym uchybieniem w przypadku podejmowania rozstrzygnięcia o charakterze uznaniowym. W rozpatrywanej sprawie decyzja o cofnięciu skarżącemu licencji podejmowana była w oparciu o treść art. 15 ust. 1 jak również w oparciu o treść art. 15 ust. 3, czyli organy administracji odwoływały się do przesłanek obligatoryjnego cofnięcia licencji jak również do przesłanek fakultatywnych. Jednakże w tym zakresie uzasadnienie zarówno decyzji organu pierwszej instancji jak również organu odwoławczego nie wyjaśnia motywów, którymi organy te kierowały się podejmując takie rozstrzygnięcie, a tym samym wyczerpana została przesłanka uwzględnienia skargi przewidziana treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Konsekwencją niniejszego wyroku jest powrót sprawy na etap postępowania prowadzonego przez organ pierwszej instancji. Organ ten w pierwszej kolejności będzie zobligowany do ustalenia, w jakim trybie zamierza cofnąć skarżącemu przyznaną licencją, jak również zobligowany będzie do sprawdzenia, czy zachodzą okoliczności uzasadniające prowadzenie jakiegokolwiek postępowania w tym zakresie. Dopiero po wyjaśnieniu tych zagadnień o charakterze wstępnym organ ten będzie mógł podjąć stosowne rozstrzygnięcie, którego treść będzie uzależniona od poczynionych ustaleń o charakterze procesowym. Z uwagi na fakt, ze mocą uchylonej decyzji cofnięto skarżącemu licencję, jednakże osoba, która ukończyła 75 rok życia obowiązana jest corocznie dokumentować stan zdrowia umożliwiający wykonywanie transportu drogowego taksówką, Sąd nie orzekał o wykonaniu uchylonego postanowienia, po myśli art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do postanowień art. 210 § 2 wyżej wymienionej ustawy orzeczono o kosztach postępowania. Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" cytowanej ustawy uchylono zaskarżoną decyzję jak również poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.