IV SA/Gl 436/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2014r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi C.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu w zakresie wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi postanawia: odmówić przywrócenia terminu Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...]r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...]r. nr [...] o zatrzymaniu dłużnikowi alimentacyjnemu C.B. prawa jazdy. Przesyłka zawierająca odpis decyzji, wobec nieodebrania jej przez adresata została zwrócona do organu z informacją o dwukrotnym awizowaniu w dniu 7 lutego 2014r. oraz 17 lutego 2014r. Pismem nadanym w dniu 4 kwietnia 2014r. skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powołaną decyzję z dnia [...]r. Do skargi dołączył wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia, w którym zakwestionował prawidłowość doręczenia zaskarżonego rozstrzygnięcia. Podkreślił, że w dniu 3 kwietnia 2014r. w Starostwie dowiedział się od Kierownika Wydziału Komunikacji, że do tego organu wpłynęła decyzja organu odwoławczego. Następnie skarżący zadzwonił do Kolegium i został poinformowany o fakcie wysłania decyzji. C.B. stwierdził, że "żadnego awizo ani przesyłki nie otrzymał". Ponadto, jako dodatkową okoliczność podniósł, że w dniu 11 stycznia 2014r. zgubił wszystkie dokumenty, pieniądze wraz z kluczami na poczcie w P., a "kiedy dostał się do skrzynki pod koniec lutego 2014r." nie zawierała ona powiadomień i pism z poczty, a jedynie była pełna reklam. Jednocześnie zawiadomienie o przesyłce nie zostało umieszczone na drzwiach mieszkania. Ponadto stwierdził, że "nie była to pierwsza sytuacja, gdzie nie otrzymuje awiza". Wskazał także, że jest osobą bezrobotną i nie posiada żadnych środków do życia. W odpowiedzi na skargę organ odnosząc się do wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi zaznaczył, że zaskarżona decyzja została prawidłowo doręczona jej adresatowi w trybie art. 44 K.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: C.B. we wniosku z dnia 4 kwietnia 2014r. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi zakwestionował prawidłowość doręczenia mu w trybie art. 44 K.p.a. zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...]. Odnosząc się do tej przyczyny uchybienia terminu należy zauważyć, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi jest dopuszczalny wtedy, gdy rozstrzygnięcie, będące przedmiotem skargi zostało skutecznie doręczone stronie. Natomiast w sytuacji, gdy kwestionowane rozstrzygnięcie nie zostało doręczone stronie, to nie weszło tym samym do obrotu prawnego. W konsekwencji wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia takiej skargi, byłby niedopuszczalny. Dlatego w pierwszej kolejności obowiązkiem Sądu było ustalenie, czy zaskarżona decyzja została prawidłowo doręczona C.B. w trybie art. 44 K.p.a. Dopiero po takim ustaleniu możliwe jest merytoryczne rozpoznanie takiego wniosku. Podkreślenia wymaga, że ustawodawca, obok doręczenia właściwego, dopuścił w procedurze administracyjnej instytucję o charakterze domniemania doręczenia, o której mowa w art. 43 i art. 44 K.p.a., zezwalając na jej zastosowanie w przypadku niemożności doręczenia przesyłki bezpośrednio adresatowi. Doręczenie zastępcze jest instytucją ściśle sformalizowaną i wymaga dla swojej skuteczności spełnienia wszystkich określonych przez prawo wymagań. Uchybienie któremukolwiek z elementów procedury doręczenia zastępczego powoduje, iż nie można skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia. Procesowa instytucja doręczenia zastępczego polega nie tyle na domniemaniu, ile oparta jest na konstrukcji fikcji prawnej poprzez uznanie, że nastąpiło doręczenie pisma, które de facto nie miało miejsca. Warunkiem jednak przyjęcia przez organ takiej fikcji prawnej tj. uznania, że nastąpiło doręczenie zastępcze, jest dysponowanie przez ten organ niebudzącym wątpliwości dowodem potwierdzającym, że przesłanki określone w art. 44 K.p.a. zostały spełnione. O skuteczności doręczenia dokonanego w tym trybie można mówić w przypadku łącznego spełnienia wszystkich przesłanek określonych w art. 44 K.p.a., a więc - - niemożności doręczenia pisma adresatowi, jego dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy, - pozostawienia przesyłki dla adresata w placówce pocztowej, - umieszczenia zawiadomienia o dacie i miejscu pozostawienia przesyłki w skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, w innych miejscach wskazanych w art. 44 § 2 K.p.a., - upływu czternastodniowego terminu przechowywania pisma w placówce pocztowej. Zdaniem Sądu dokumentacja zawarta w sprawie pozwala na jednoznaczne stwierdzenie, że powyższe warunki zostały spełnione. Wobec nieodebrania przesyłki przez adresata, była ona dwukrotnie awizowana w dniu 7 lutego 2014r. oraz w dniu 17 lutego 2014r. Jednocześnie na zwrotnym potwierdzeniu odbioru zaznaczono, że wobec niemożności doręczenia pisma adresatowi i braku osoby, która podjęłaby się oddać mu pismo, została ona złożona w dniu 7 lutego 2014r. w placówce pocztowej, a zawiadomienie o tym zostało umieszczone na drzwiach mieszkania adresata. Następnie przedmiotowa przesyłka w dniu 24 lutego 2014r. została zwrócona do organu odwoławczego. W tej sytuacji należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja została prawidłowo doręczona C.B. w trybie art. 44 K.p.a. Po ustaleniu prawidłowości doręczenia skarżącemu kwestionowanego rozstrzygnięcia możliwe jest merytoryczne rozpoznanie wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm. - zwanej dalej P.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się, zgodnie z art. 87 P.p.s.a., do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, przy czym w tym piśmie należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Przywrócenie terminu możliwe jest wyłącznie w sytuacji, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Przepis art. 86 § 1 P.p.s.a. jednakże nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie poglądem jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego przyjmuje się obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Obowiązkiem strony jest dochowanie szczególnej staranności przy dokonywaniu wszelkich czynności procesowych i przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Ponadto to na stronie ciąży wykazanie należytej staranności w uprawdopodobnieniu braku winy w uchybieniu danego terminu. Przywrócenie terminu może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Zdaniem Sądu podniesiona przez skarżącego przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi w postaci braku doręczenia decyzji nie może się ostać w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego, bowiem została ona doręczona skarżącemu prawidłowo w trybie art. 44 K.p.a. Tym samym skarżący miał obiektywną możliwość wniesienia skargi w terminie, jednak nie skorzystał z przysługującego mu prawa. Ponadto odnosząc się do zarzutu doręczenia tej, jak i innych przesyłek niezgodnie z cytowanym przepisem wskazać trzeba, że skarżący powinien wszcząć postępowanie reklamacyjne w placówce pocztowej. Jednak z akt sprawy, w tym z treści wniosku nie wynika, aby skarżący wszczął takie postępowanie. Ponadto w ocenie Sądu nie stanowią powodów do przywrócenia terminu pozostałe podniesione przez skarżącego okoliczności, w tym w postaci bezrobocia oraz braku środków do życia. Wobec powyższego należy stwierdzić, ze skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. orzekł jak na wstępie.