IV SA/Gl 437/12
PostanowienieWSA w Gliwicach2013-04-23
Skład orzekający: Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy prawa na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a) PPSA, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów profesjonalnej reprezentacji bez uszczerbku dla swojego utrzymania?Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy prawa na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a) PPSA, może być przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów profesjonalnej reprezentacji bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych w takim przypadku jest bezprzedmiotowy, ale nie wyklucza przyznania pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika.Stan faktyczny
Skarżący D.B. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie zasiłku celowego. W trakcie postępowania wniósł o ustanowienie adwokata z urzędu oraz zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący przedstawił swoją trudną sytuację materialną, wskazując na bezrobocie i utrzymywanie się z zasiłków z pomocy społecznej.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r., Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: 1. ustanowić adwokata dla skarżącego;
Na rozprawie przeprowadzonej w dniu 21 marca 2013 r., D.B. wniósł o ustanowienie adwokata z urzędu.
Wobec faktu, iż powyższe żądanie nie zostało wyrażone w wymaganej przepisami formie, pismem z dnia 26 marca 2013 r. skarżącego wezwano do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru.
D.B. przedłożył rzeczony formularz w dniu 8 kwietnia 2013 r. precyzując w nim, iż zakres jego żądania obejmuje nie tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata lecz nadto także zwolnienie od kosztów sądowych. Równocześnie zadeklarował, że jest osobą bezrobotną, gospodaruje samotnie, nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości i utrzymuje się ze świadczeń z pomocy społecznej, to jest z zasiłku okresowego w kwocie 185 zł, zasiłków celowych (217 zł), a także z dodatku mieszkaniowego, w wysokości 170 zł.
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje.
Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - zwanej dalej "p.p.s.a.", stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym.
W tym miejscu należy odnotować, że skarga w niniejszej sprawie została złożona na decyzję administracyjną wydaną w przedmiocie zasiłku celowego, będącego jednym ze świadczeń wymienionych w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r., nr 175, poz. 1362 ze zm.). Tym samym skarżący jest w niej zwolniony od kosztów sądowych z mocy samego prawa, co wynika z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., a w konsekwencji jego wniosek o zwolnienie z obowiązku ich uiszczenia jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu.
Odnosząc się natomiast do wniosku strony o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika godzi się podkreślić, iż w myśl zasady sformułowanej w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dokonana tym kontekście analiza stanu majątkowego i sytuacji życiowej skarżącego doprowadziła do konkluzji, że spełnił on przesłankę warunkującą uwzględnienie zgłoszonego żądania.
Z oświadczeń wyżej wymienionego wynika bowiem, że nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Dokumenty dołączone do akt administracyjnych niniejszej sprawy potwierdzają przy tym, że jest osobą bezrobotną i zasadniczym źródłem utrzymania są dla niego świadczenia z zakresu szeroko pojętej pomocy społecznej (vide: formularz aktualizacji wywiadu środowiskowego oraz decyzje administracyjne o przyznaniu świadczeń).
W tym stanie rzeczy uznano, iż wnioskodawca wykazał w sposób dostatecznie wiarygodny, że uiszczenie kosztów związanych z reprezentowaniem w sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika przekracza jego możliwości płatnicze i dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. oraz w oparciu o art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło