IV SA/Gl 438/16

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 6 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z.D. (D.) na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego w kwestii wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika postanawia: ustanowić dla skarżącego radcę prawnego z urzędu; W treści pisma procesowego datowanego na 11 lipca 2016 r. Z.D. wniósł o ustanowienie pełnomocnika z urzędu powołując się na zły stan zdrowia, trudną sytuację materialną i brak wiedzy prawniczej koniecznej do obrony swoich interesów. Następnie, to jest w dniu 12 sierpnia 2016 r. wyżej wymieniony nadał do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym sprecyzował, że wnosi nie tylko o ustanowienie pełnomocnika, lecz nadto także o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący oświadczył, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z ojcem, nie posiada żądnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości, zaś jedynym źródłem dochodu dla jego dwuosobowej rodziny jest renta ojca, w kwocie 2.336,64 zł. Wnioskodawca dodał, że suma miesięcznych kosztów stałych obciążających jego gospodarstwo domowe to 1.497,88 zł, na co składają się między innymi: opłaty za wodę, ścieki, co i śmieci (304,23 zł), opłata za fundusz remontowy (139,50 zł) i koszty eksploatacji (58,80 zł), opłaty za energię elektryczną (51,48 zł), za gaz (200,79 zł), za telefon (31,98 zł) oraz wydatki na środki czystości (100 zł) i na leki dla niego samego (300 zł) i ojca (300 zł). Pozostała kwota przeznaczana jest z kolei na konsumpcję. Do formularza strona dołączyła plik dokumentów potwierdzających część powyższych wydatków. Następnie, odpowiadając na wezwanie do uzupełnienia danych ujętych we wniosku (zarządzenie z dnia 29 sierpnia 2016 r.), skarżący nadesłał aktualne zaświadczenie potwierdzające, iż od czerwca 2016 r. jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Przedłożył także pismo datowane na 21 września 2016 r., w którym wyjaśnił, że tworzy wraz z ojcem dwuosobowe gospodarstwo domowe albowiem jego matka zmarła w roku 2010 r. (na potwierdzenie tego faktu dołączył do pisma kopię aktu zgonu). Rozpoznając wniosek zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. W pierwszej kolejności należy odnotować, że przedmiotem skargi Z.D. jest decyzja administracyjna wydana w przedmiocie statusu bezrobotnego. Wnioskodawca jest więc w niniejszej sprawie objęty zwolnieniem od kosztów sądowych z mocy samego prawa, na podstawie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a., a w konsekwencji, jego wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia rzeczonych kosztów jest od samego początku bezprzedmiotowy i dlatego nie podlega rozpoznaniu (stanowisko to koresponduje z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 17 sierpnia 2016 r. - karta nr 30 akt sprawy). Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o ustanowienie pełnomocnika należy wskazać, iż w myśl zasady wynikającej z art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli, zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a. mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń skarżącego wynika, iż nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Równocześnie przedłożone przezeń dokumenty źródłowe potwierdzają, że jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, pozbawioną dochodów i uskarżającą się na poważne problemy zdrowotne. Pozostaje przy tym we wspólnym gospodarstwie domowym z ojcem (osoba w podeszłym wieku - 86 lat), którego renta, w kwocie 2.336,64 zł, jest jedynym źródłem ich utrzymania. Zważywszy wysokość niezbędnych wydatków obciążających tę rodzinę uznano, że wspomniana kwota nie umożliwia dokonania oszczędności wystarczających na opłacenie kosztów, jakie wiążą się zazwyczaj z opłaceniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, bez uszczerbku dla ich niezbędnych potrzeb życiowych. Mając na uwadze powyższe postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy. Przyznając prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego wzięto nadto pod uwagę obciążenie poszczególnych korporacji zawodowych, w tym adwokackiej i radcowskiej, sprawami, w których Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach ustanawia profesjonalnych pełnomocników.