IV SA/Gl 457/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Tadeusz Michalik po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D.M. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie ustania ubezpieczenia społecznego rolników p o s t a n a w i a: stwierdzić swoją niewłaściwość i przekazać sprawę sądowi właściwemu – Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie Pismem z dnia 26 kwietnia 2012 r. D. M. działając przez pełnomocnika adwokata A.K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie ustania ubezpieczenia społecznego rolników. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość. Właściwość miejscową wojewódzkich sądów administracyjnych regulują przepisy art. 13 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.). W myśl powołanych przepisów wojewódzkie sądy administracyjne rozpoznają wszystkie sprawy sądowoadministracyjne z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego. Do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Zgodnie z regulacją § 1 pkt 3 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008 r. w sprawie przekazania rozpoznania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U Nr 163, poz. 1016) rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dotyczących umorzenia, odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek, o których mowa w art. 41a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników zostało przekazane wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę. Wskazana regulacja określa zamknięty katalog spraw, w których obowiązuje tak ustalona właściwość miejscowa wojewódzkich sądów administracyjnych. Wobec tego należało uznać, że w sprawie ze skargi na przywołaną na wstępie decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego właściwym miejscowo jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej którego działalność czy bezczynność jest przedmiotem skargi. Zgodnie natomiast z regulacją art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (tekst jednolity z 2008 r., Nr 50, poz. 291 z późn. zm.) Prezes Kasy Ubezpieczenia Społecznego Rolników wydaje decyzje w sprawach podlegania i ustania ubezpieczenia a także wysokości należności z tytułu składek na ubezpieczenie. Zgodnie z art. 2 ust. 2 omawianej ustawy Prezes Kasy jest centralnym organem administracji rządowej, podległym ministrowi właściwemu do spraw rozwoju wsi. W myśl natomiast art. 61 ust. 1 omawianej ustawy w ramach Kasy wyodrębnia się: centralę, oddziały regionalne, placówki terenowe, inne jednostki organizacyjne. Jednocześnie zgodnie ze Statutem KRUS, nadanym zarządzeniem Nr 14 Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 maja 2010 r. w sprawie nadania statutu Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. Urz. MRiRW Nr 10, poz. 10) siedzibą Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego jest miasto stołeczne Warszawa. Natomiast stosownie do regulacji § 5 ust. 1 Statutu oddziały regionalne wraz z podległymi im placówkami terenowymi są jednostkami organizacyjnymi Kasy służącymi do bezpośredniej realizacji zadań z zakresu ubezpieczenia społecznego rolników oraz innych zadań powierzonych Kasie do realizacji na podstawie odrębnych przepisów. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że nawet, wówczas, gdy kwestionowaną decyzję wydaje pracownik placówki terenowej Kasy to i tak działa on z upoważnienia Prezesa Kasy, którego siedzibą jest miasto stołeczne Warszawa i wobec tego należało uznać, że właściwym do rozpoznania sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, mając na uwadze wszystkie wyżej przytoczone regulacje prawne. Ponadto wskazać należy, że sąd niewłaściwy do rozpoznania sprawy nie może podejmować żadnych czynności związanych ze skargą zarówno pod jej względem formalnym, jak i merytorycznym. Zgodnie z treścią art. 59 § 1 P.p.s.a. jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdza swoją niewłaściwość zobowiązany jest przekazać sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. W związku z powyższym, na mocy art. 59 § 1 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.