IV SA/Gl 458/16
PostanowienieWSA w Gliwicach2016-11-10
Skład orzekający: Szczepan Prax, Teresa Kurcyusz – Furmanik, Małgorzata Walentek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy członek zarządu województwa, który brał udział w wydaniu decyzji, powinien być wyłączony od udziału w postępowaniu w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie tej decyzji, a jeśli tak, to jakie są konsekwencje prawne dla takiego postępowania?Ratio decidendi
Sąd zawiesił postępowanie, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy zależało od wyniku postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (sygn. akt II GSP 2/16), które miało wyjaśnić kwestię stosowania przepisów o wyłączeniu od orzekania do członków zarządu województwa w kontekście wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wynik tego postępowania prejudycjalnego będzie miał bezpośredni wpływ na ocenę legalności zaskarżonego postanowienia.Stan faktyczny
Miasto C. złożyło skargę na postanowienie Zarządu Województwa, które sprostowało z urzędu treść decyzji o zwrocie dofinansowania. Skarżące zarzuciło organowi naruszenie przepisów postępowania, w tym wyłączenie osób orzekających, zmianę rozstrzygnięcia decyzji oraz brak podpisu osoby upoważnionej. Organ II instancji utrzymał w mocy własne postanowienie o sprostowaniu. Sąd administracyjny zawiesił postępowanie, ponieważ kluczowa dla sprawy była kwestia wyłączenia członków zarządu województwa, która była przedmiotem pytania prawnego skierowanego do NSA.Rozstrzygnięcie
Zawieszono postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Teresa Kurcyusz – Furmanik (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Walentek po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 listopada 2016r. sprawy ze skargi Miasta C. na postanowienie Zarządu Województwa [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprostowania z urzędu treści decyzji o zwrocie dofinansowania w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007 – 2013 postanawia: zawiesić postępowanie sądowe.
Postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] Zarząd Województwa [...], działając na podstawie: art. 113 § 1 K.p.a. i art. 41 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie województwa (t.j. Dz. U. z 2015r., poz. 1392 z późn. zm.) w zw. z art. 25 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (t.j. Dz. U. z 2014r., poz. 1649 z późn. zm.) - oraz art. 61 ust. 1 pkt 1 i art. 67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 885 z późn. zm.) dokonał sprostowania z urzędu treść komparycji decyzji działającego jako organ II instancji Zarządu Województwa [...] nr [...] z dnia [...]r. w zakresie:
1. przedstawionego składu Zarządu Województwa [...] na obowiązujący faktycznie w dniu 29 grudnia 2015r. w ten sposób, że w miejsce G.L., wpisanej omyłkowo jako członka Zarządu Województwa [...] wpisano aktualnego członka Zarządu, nieobecnego w dniu wydawania decyzji, a to H.M.;
2. przedstawionych w decyzji omyłkowych wyrażeń w części dotyczącej zwrotu dofinansowania w ten sposób, że sformułowanie "utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji zobowiązującą do zwrotu części dofinansowania w kwocie 595 547,30 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt pięć tysięcy czterdzieści siedem złotych 30/100) (...)" i "nieprawidłowości przy wykorzystaniu środków finansowych otrzymanych przez Beneficjenta z płatności ze środków europejskich oraz dotacji celowej w ramach RPO WSL 2007-2013" zastąpiono przez zamieszczenie w decyzji sformułowania – "utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji zobowiązującą do zwrotu całości dofinansowania w kwocie 595 547,30 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt pięć tysięcy pięćset czterdzieści siedem złotych 30/100)" i "w związku ze stwierdzeniem przez Instytucję Zarządzającą Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...] na lata 2007-2013 nieprawidłowości przy wykorzystaniu środków finansowych otrzymanych przez Beneficjenta z płatności ze środków europejskich."
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Miasto C. wniosło o uchylenie opisanego wyżej postanowienia Zarządu Województwa [...] z dnia [...]r. (nr [...]).
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie:
- art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 111 § la i art. 111 § 1 i 113 § 1 K.p.a., gdyż zaskarżonym postanowieniem zmieniono rozstrzygnięcie decyzji Zarządu Województwa - pierwotnie decyzja ta utrzymywała zaskarżone rozstrzygnięcie w części, a po zmianie w całości.
- art. 107 § 1 w związku z art. 126 K.p.a. i art. 46 ust. 2a ustawy z dnia 5 czerwca 1998 roku o samorządzie województwa (tekst jedn. Dz. U. z 2013 roku, poz. 596 z późn. zm. - dalej u.s.w.) oraz art. 268a K.p.a. na skutek podpisania decyzji przez osobę nieupoważnioną, gdyż zaskarżone postanowienie zostało podpisane przez A.S. działającą z upoważnienia Marszałka Województwa [...], a nie przez samego marszałka.
Postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] wydanym na podstawie art. 113 § 3, art. 123 § 1 i § 2, i art. 144 i art. 127 § 2 K.p.a. w związku z art. 61 ust. 1 pkt 2, ust. 2, ust. 3 pkt 2, ust. 4, ust. 5 i art. 67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych oraz art. 41 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa) w związku, z art. 25 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju Zarząd Województwa [...] działający jako organ II instancji utrzymał w mocy postanowienie własne z dnia [...]r.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Miasto C., działając przez ustanowionego pełnomocnika wniosło o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości zarzucając organowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
1) art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. na skutek orzekania w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją przez osoby wyłączone z mocy prawa,
2) art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 111 § 1a i art. 111 § 1 oraz art. 113 § 1 K.p.a. na skutek sprostowania rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji,
3) art. 107 § 1 K.p.a. w związku z art. 126 tej ustawy w wyniku braku podpisu osoby upoważnionej.
Uzasadniając swoje stanowisko w zakresie zarzutu naruszenia art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. skarżący stwierdził, że w składzie orzekającym w sprawie rozstrzygniętej zaskarżonym postanowieniem brały udział osoby, które również orzekały w składzie, który wydał postanowienia utrzymane tym aktem administracyjnym w mocy. Natomiast z mocy art. 24 § 1 pkt 5 kpa pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej postanowienia. Skoro członkowie zarządu województwa brali udział w wydaniu postanowienia zaskarżonego wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, to z postępowania zainicjowanego tym środkiem zaskarżenia powinni być wyłączeni. Instytucja wyłączenia ma na celu zapewnienia pełnej bezstronności w rozstrzygnięciu sprawy i wyeliminowanie wśród uczestników postępowania jakichkolwiek wątpliwości w tym względnie. Stanowi więc konkretyzację dwóch zasad ogólnych - zasady prawdy obiektywnej i zasady pogłębiania zaufania do obywateli do organów państwa. Zdaniem skarżącego brak wyłączenia się członków Zarządu Województwa [...] stanowi istotne uchybienie, gdyż w świetle art. 145 § 1 pkt 3 K.p.a. wydanie każdego aktu administracyjnego przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24 tej ustawy, jest przesłanką do wznowienia zakończonego nim postępowania. Powołał się tu na stanowisko prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, w którym stwierdza się, że jeżeli wskutek wyłączenia członków organu kolegialnego organ ten stał się niezdolny do podjęcia uchwały z braku wymaganego quorum, stosuje się odpowiednio przepisy art. 26 § 2 K.p.a. przy czym przepisów kompetencyjnych, w tym określonych w art. 61 ust. 4 i art. 207 ust. 12 u.f.p. nie można traktować jako regulacji wyjątkowej (szczególnej), wyłączającej zastosowanie ogólnych przepisów procedury administracyjnej o wyłączeniu członków organu i organu.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie, a odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 24 1 pkt 5 K.p.a. poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia przez organ kolegialny, w skład którego wchodziły osoby wyłączone od orzekania z mocy prawa powołano się na odmienne, niż powoływane w skardze stanowisko judykatury uznając w rezultacie zarzut ten za bezzasadny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.
Zarówno w piśmiennictwie, jak i judykaturze kwestia warunków dopuszczalności zastosowania powyższego przepisu ujmowana jest jednolicie. Podnosi się, że rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania wówczas, gdy orzeczenie, które zapadnie w tym drugim postępowaniu, będzie stanowić podstawę rozstrzygnięcia w zawieszonym postępowaniu sądowadministracyjnym. Wtedy w sprawie sądowadministracyjnej występuje tzw. zagadnienie wstępne, a więc sytuacja, gdy uprzednie rozstrzygnięcie zagadnienia występującego w sprawie, może wpływać na wynik postępowania, uzasadniając celowość wstrzymania czynności w postępowaniu do czasu rozstrzygnięcia tej istotnej kwestii (zob. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, pod. red. T. Wosia, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańskiej, wyd. 2, s. 456 i n.). Musi istnieć ścisły związek między sprawą rozpoznawaną w postępowaniu przed sądem administracyjnym, a kwestią będącą przedmiotem postępowania prejudycjalnego, rozumiany w ten sposób, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego musi stanowić podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej (tak m.in. wyrok NSA z dnia 8 lipca 2008 r., II OSK 792/07).
Skarżący podniósł zarzut nieprawidłowego składu orzekającego w sprawie rozstrzygniętej zaskarżonym postanowieniem. Brały w nim bowiem udział osoby, które również orzekały w składzie, który wydał postanowienie utrzymane tym aktem administracyjnym w mocy. Natomiast z mocy art. 24 § 1 pkt 5 kpa pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Skoro członkowie zarządu województwa brali udział w wydaniu postanowienia zaskarżonego wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, to z postępowania zainicjowanego tym środkiem zaskarżenia powinni być wyłączeni.
Kwestia czy art. 24 § 1 pkt 5 w związku z art. 27 § 1 K.p.a. ma zastosowanie do członka zarządu województwa, który to organ pełni funkcję instytucji zarządzającej w rozumieniu art. 5 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, biorącego udział w postępowaniu prowadzonym w następstwie złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, o którym mowa w art. 207 ust. 12 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych w brzmieniu obowiązującym do 12 września 2014r., w sytuacji gdy uczestniczył on w wydaniu zaskarżonej decyzji stała się przedmiotem pytania prawnego zadanego przez Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego (sygn. akt II GSP 2/16). Termin posiedzenia wyznaczonego w celu podjęcia uchwały wyjaśniającej to dzień 5 grudnia 2016r.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego rozstrzygnięcie kontrolowanego postanowienia Zarządu Województwa [...] zależy wprost od treści uchwały wyjaśniającej. W sprawie tej występuje zatem zagadnienie wstępne, którego uprzednie rozstrzygnięcie może wpływać na wynik postępowania.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło