IV SA/Gl 472/09
PostanowienieWSA w Gliwicach2010-02-02
Skład orzekający: Referendarz sądowy Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący w sprawie z zakresu pomocy społecznej, korzystający ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy prawa, może jednocześnie domagać się ustanowienia adwokata w ramach prawa pomocy?Ratio decidendi
Skarżący w sprawie z zakresu pomocy społecznej korzysta ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a) PPSA, co czyni jego wniosek o zwolnienie od kosztów bezprzedmiotowym. Niemniej jednak, wniosek o ustanowienie adwokata w ramach prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli skarżący wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, co zostało potwierdzone analizą jego sytuacji materialnej.Stan faktyczny
Skarżący J. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Skarżący domagał się przyznania zasiłku celowego. Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został uznany za bezprzedmiotowy z uwagi na zwolnienie z mocy prawa w sprawach z zakresu pomocy społecznej. Wniosek o ustanowienie adwokata został uwzględniony ze względu na trudną sytuację materialną skarżącego.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącego;
W dniu 25 stycznia 2010 r., J. L. złożył do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W treści wniosku zadeklarował, że jest osobą [...] i gospodaruje samotnie, nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości i osiąga dochód z tytułu [...] w kwocie brutto [...] (netto [...]). Zaznaczył jednak, iż świadczenie to jest objęte egzekucją komorniczą ([...] miesięcznie) oraz podkreślił, że obciążają go znaczne wydatki, w tym z tytułu spłaty pożyczek zaciągniętych na zakup aparatu słuchowego. Nadto dodał, że jest [...] oraz podniósł, iż od 10 lat zalega z opłacaniem czynszu.
Do wniosku dołączone zostały dokumenty obrazujące okoliczności dotyczące sytuacji materialnej wnioskodawcy, a mianowicie zaświadczenie o wysokości pobieranej [...], dowody wpłaty dokumentujące spłatę rat zaciągniętych pożyczek a także dokumenty potwierdzające wysokość opłat ponoszonych przezeń z tytułu czynszu, należności za wodę, kanalizację i wywóz śmieci oraz za zużycie energii elektrycznej i gazu.
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje.
Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym.
Na wstępie należy odnotować, że przedmiotem skargi J. L. jest decyzja administracyjna wydana w przedmiocie zasiłku celowego, będącego jednym ze świadczeń przewidzianych w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2008 r., Nr 115, poz. 728 ze zm.).
Tymczasem zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Mając na uwadze powyższe należy podnieść, że skarżący korzysta w niniejszej sprawie ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa, a w konsekwencji, jego wniosek w omawianym zakresie jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu.
Odnosząc się natomiast do wniosku J. L. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania.
Z oświadczeń skarżącego wynika bowiem, że nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku, zaś jedynym stałym źródłem utrzymania jest dla niego [...] w kwocie netto (do wypłaty) [...] (vide: dołączone do akt sprawy zaświadczenie [...]), co zważywszy wysokość obciążających go kosztów utrzymania, w tym konieczność spłaty rat zaciągniętych pożyczek, nie pozwala na poczynienie oszczędności wystarczających na sfinansowanie kosztów, jakie mogą wiązać się z udziałem w sprawie fachowego pełnomocnika.
Na marginesie warto zauważyć, że podobna ocena sytuacji materialnej J. L. została wyrażona w postanowieniu tutejszego Sądu z dnia 11 marca 2009 r. (sygn. akt IV SA/Gl 716/08). Stan majątkowy skarżącego nie uległ przy tym w międzyczasie większym zmianom.
Mając na względzie wszystkie przywołane wyżej okoliczności ustanowiono dla strony adwokata, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło