IV SA/Gl 479/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Asesor WSA Edyta Żarkiewicz (spr.) Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Wita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2007r. sprawy ze skargi H. B. na decyzję Rektora Akademii [...] w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie spraw studentów 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. zasądza od Rektora Akademii [...] w K. na rzecz skarżącej kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Dnia [...]r. H. B. złożyła do Wydziałowej Komisji Stypendialnej Akademii [...] w K. wniosek o przyznanie stypendium za wyniki w nauce w roku akademickim [...]/[...] uzasadniając, że studia pierwszego stopnia ukończyła w [...], Uniwersytet [...] w K.. Decyzją Wydziałowej Komisji Stypendialnej z dnia [...] r. nie przyznano jej stypendium za wyniki w nauce. W odwołaniu złożonym od powyższej decyzji do Odwoławczej Komisji Stypendialnej, H. B. wniosła o przyznanie stypendium argumentując, że za ostatni rok nauki uzyskała średnią ocen 4,69. Wskazała, że z powodu mylnej informacji, iż stypendium nie przysługuje studentom, którzy ukończyli inną uczelnię, wniosek o przyznanie stypendium złożyła po terminie wyznaczonym do jego wniesienia. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 173 i n. ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164 poz. 1365) oraz Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów Akademii [...] im. [...], po rozpatrzeniu odwołania, Odwoławcza Komisja Stypendialna Akademii [...] w K. oddaliła odwołanie. W uzasadnieniu wskazała, że nie było podstaw do zmiany decyzji pierwszej instancji. Podniesione w odwołaniu argumenty mają charakter subiektywny, wskazujący na brak właściwego zainteresowania zasadami przyznawania stypendium za wyniki w nauce i terminów składania wniosków o jego przyznanie. H. B. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, wnosiła o zmianę powyższej decyzji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazała, że w październiku [...]r. rozpoczęła uzupełniające studia na Wydziale [...] Akademii [...] w K., po ukończeniu studiów pierwszego stopnia. Trzeci rok studiów licencjackich na Uniwersytecie [...] ukończyła ze średnią ocen 4,69. Podczas ubiegania się o przyjęcie na studia uzupełniające otrzymała informator dla studentów pierwszego roku, zawierający także regulamin ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów Akademii [...] im. [...] w K.. W rozdziale [...] regulaminu, przepis § [...] pkt [...] wprowadzał uregulowanie, że student, który kontynuuje studia po ukończeniu wyższych studiów zawodowych, może otrzymać stypendium za wyniki w nauce po zaliczeniu pierwszego roku uzupełniających studiów magisterskich. Potwierdzenie powyższego unormowania uzyskała również w dziekanacie [...] Ośrodka Naukowo – Dydaktycznego tej uczelni. Z tego powodu nie złożyła wniosku o przyznanie stypendium naukowego. Po upływie kilku tygodni, kiedy dowiedziała się o zmianie ustawy o szkolnictwie wyższym, zgodnie z którą stypendium za wyniki w nauce przysługiwało od pierwszego roku studiów uzupełniających, złożyła wniosek o przyznanie jej powyższego stypendium. Otrzymała odmowną decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej ze względu na złożenie wniosku po wyznaczonym terminie. Prorektor Akademii [...] w K., w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Podniósł, że w dacie złożenia przez skarżącą wniosku o przyznanie stypendium, zgodnie z obowiązującą ustawą o szkolnictwie wyższym, o stypendium za wyniki w nauce mogli ubiegać się także studenci pierwszego roku studiów drugiego stopnia. Skarżąca, spełniając warunki do ubiegania się o powyższe świadczenie, nie zachowała terminu przewidzianego do złożenia wniosku o przyznanie stypendium. Zawarte w skardze zarzuty dotyczące błędnej informacji w powyższej sprawie nie zostały udokumentowane. Ponadto powziąwszy wiadomość o przysługującym jej uprawnieniu, skarżąca nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu zgodnie z art. 58 K.p.a. Na rozprawie skarżąca podtrzymała stanowisko wyrażone w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należało, iż sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wymienionego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Jednocześnie na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd dokonuje kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie będąc związany zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należało, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a wobec tego skarga zasługiwała na uwzględnienie. Zarządzeniem Rektora Akademii [...] im. [...] w K., Nr [...] z dnia [...] r., na podstawie art. 66 ust. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365), został wprowadzony "Regulamin ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów Akademii [...] im. [...] w K.". Według § [...] wymienionego zarządzenia, jednocześnie stracił moc "Regulamin ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów Akademii [...] im. [...] w K.", wprowadzony zarządzeniem Nr [...] z dnia [...]r. z późniejszymi zmianami, który nie przewidywał uprawnienia do ubiegania się o stypendium za wyniki w nauce dla studentów pierwszego roku studiów drugiego stopnia. Zarządzenie Rektora Akademii [...] z [...]r. weszło w życie z dniem podpisania, z tym, że z mocą od 1 października [...]r. Zgodnie z § [...] pkt [...] Regulaminu wprowadzonego wymienionym zarządzeniem, studenci pierwszego roku studiów drugiego stopnia mogli ubiegać się o stypendium za wyniki w nauce w ciągu roku od ukończenia studiów pierwszego stopnia, jeżeli uzyskali za ostatni rok tych studiów średnią graniczną ocen (nie wliczając ocen z pracy dyplomowej i egzaminu) i ukończyli studia pierwszego stopnia do 30 września roku, w którym składają wniosek. Przepis powyższy wprowadził termin – 15 października - do złożenia wniosku o stypendium, a dla studentów rozpoczynających pierwszy rok studiów drugiego stopnia w semestrze letnim – 15 kwietnia. Podkreślić należało, że uregulowanie powyższe zostało wprowadzone zarządzeniem Rektora z dnia [...]r., które weszło w życie z mocą wsteczną od 1 października [...] r. Zarządzenie nie zawierało przepisów przejściowych, stanowiących regulację szczególną, dotyczącą terminów składania wniosków o stypendium w roku akademickim [...]/[...], przez studentów pierwszego roku studiów drugiego stopnia. Jest to o tyle istotne, że przepisy dotychczasowego Regulaminu nie przewidywały uprawnienia tych studentów do ubiegania się o stypendium za wyniki w nauce, a termin składania przez nich wniosków o stypendium określony w nowym Regulaminie został oznaczony na 15 października, pomimo, że regulamin był z dnia [...]r. i obowiązywał z mocą wsteczną od 1 października [...]r. Z wniosku o przyznanie stypendium, złożonego przez skarżącą, wynikało, że studia pierwszego stopnia ukończyła [...]r., gdyż powyższa data została wskazana jako data obrony przez nią pracy dyplomowej. Niewątpliwie zatem skarżąca ukończyła studia pierwszego stopnia do dnia 30 września roku, w którym rozpoczęła studia uzupełniające i w którym zaczęły obowiązywać przepisy nowego Zarządzenia Rektora Akademii [...] w K.. Natomiast zgodnie z § [...] pkt [...] Regulaminu wprowadzonego wymienionym Zarządzeniem, studenci pierwszego roku studiów drugiego stopnia mogli ubiegać się o stypendium za wyniki w nauce w ciągu roku od ukończenia studiów pierwszego stopnia. Jak już była o tym mowa, wymienione Zarządzenie nie zawierało przepisów przejściowych w związku z tym, że nowe unormowania zostały wprowadzone po dacie wskazanej jako data składania wniosków o stypendium przez studentów pierwszego roku studiów drugiego stopnia. Wobec tego - w sytuacji złożenia wniosku o stypendium w terminie nie przekraczającym roku od daty ukończenia studiów pierwszego stopnia – a więc zgodnie z przepisami wyżej cytowanego Regulaminu - organ administracji – w razie przyjęcia, że złożenie wniosku nastąpiło po terminie - był zobowiązany do wskazania podstaw powyższego stwierdzenia. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy ograniczył się do wskazania, że argumenty odwołania "mają charakter subiektywny wskazujący na brak właściwego zainteresowania zasadami przyznawania stypendium za wyniki w nauce i terminów składania wniosków". Decyzja nie zawiera zatem żadnych stwierdzeń dotyczących powodów uznania, że złożenie wniosku o stypendium przez skarżącą nastąpiło po upływie terminu. Uzasadnienie decyzji nie określa podstaw ustalenia wymienionej przyczyny odmowy przyznania stypendium pomimo, że złożenie wniosku o przyznanie stypendium miało miejsce w terminie roku od ukończenia studiów pierwszego stopnia, a więc zgodnie z cytowanym wyżej przepisem § [...] pkt [...] Regulaminu, wprowadzonego Zarządzeniem Rektora Akademii [...] Nr [...] z dnia [...]r. Organ odwoławczy naruszył zatem przepisy postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a., zgodnie z którymi organ administracji publicznej jest obowiązany dokładnie ustalić stan faktyczny, tj. - po rozpatrzeniu całego materiału dowodowego, na podstawie jego całokształtu, przedstawić ocenę czy poszczególne okoliczności zostały ustalone. Natomiast uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie wskazuje – pomimo wymagań art. 107 § 3 k.p.a. – na jakiej podstawie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności zostały uznane za ustalone. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., decyzja lub postanowienie podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze wyżej wymienione naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy uzupełnić ustalenia w zakresie okoliczności stanowiących podstawę rozstrzygnięcia wniosku skarżącej, tj. czy spełniła warunki przyznania stypendium za wyniki w nauce oraz, czy złożyła wniosek o przyznanie stypendium w terminie. Zarówno w razie pozytywnych jak i negatywnych ustaleń, należy wskazać w decyzji przyczynę rozstrzygnięcia i przedstawić w uzasadnieniu, na jakiej podstawie konkretne okoliczności istotne w sprawie zostały uznane za ustalone. Przy ocenie, czy wniosek skarżącej o przyznanie stypendium został złożony w terminie, organ uwzględni, że Zarządzenie Rektora Akademii [...] z dnia [...] r., nie zawierało przepisów przejściowych, dotyczących tego, że nowe unormowania zostały wprowadzone po dacie wskazanej w Regulaminie jako data składania wniosków o stypendium przez studentów pierwszego roku studiów drugiego stopnia oraz, że skarżąca złożyła wniosek o przyznanie stypendium w terminie roku od daty ukończenia studiów pierwszego stopnia. Wobec tego, że zaskarżona decyzja nie miała przymiotu wykonalności - jako utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o odmowie przyznania stypendium za wyniki w nauce - bezprzedmiotowe było rozstrzygnięcie w zakresie art. 152 P.p.s.a. Z uwagi na uwzględnienie skargi – zgodnie z art. 200 P.p.s.a. – zasądzono od organu odwoławczego na rzecz skarżącej, kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.