IV SA/Gl 48/10

PostanowienieWSA w Gliwicach2010-05-06

Skład orzekający: Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu, złożony przez opiekuna prawnego skarżącej, spełnia wymogi formalne i merytoryczne do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu został złożony w prawidłowej formie, a sytuacja materialna i życiowa skarżącej, w tym jej stan zdrowia, uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ wykazano, że nie jest ona w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
Skarżąca, reprezentowana przez opiekuna prawnego, złożyła wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. Wniosek został złożony na urzędowym formularzu, a opiekun prawny przedstawił dane dotyczące sytuacji materialnej rodziny, wskazując na brak zasobów finansowych i wartościowych przedmiotów, a także na niskie dochody i zwiększone koszty utrzymania związane ze stanem zdrowia skarżącej. Sąd rozpoznał wniosek, oceniając sytuację materialną i życiową skarżącej.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącej.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. J. (reprezentowanej przez opiekuna prawnego - R. J.) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych w kwestii wniosku o przyznanie prawa pomocy postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącej. W treści pisma procesowego datowanego na 8 lutego 2010 r. R. J., działający jako opiekun prawny skarżącej zawarł wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu. Ponieważ żądanie powyższe nie zostało wyrażone w wymaganej przepisami formie, zarządzeniem z dnia 22 marca 2010 r. stronę wezwano do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru. R. J. złożył rzeczony formularz w dniu 1 kwietnia 2010 r. W uzasadnieniu wskazał na skomplikowany jego zdaniem charakter sprawy. Równocześnie oświadczył, że pozostaje wraz ze skarżącą w dwuosobowym gospodarstwie domowym oraz wywiódł, iż zarówno on jak i małżonka nie posiadają żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Podał także wyraźnie (vide: rubryka nr 7.1 urzędowego formularza "PPF"), iż posiada dom o powierzchni [...] oraz mieszkanie - również o powierzchni [...]. Dopiero na podstawie jego późniejszego oświadczenia (zawartego w piśmie z dnia 26 kwietnia 2010 r.) ustalono, że wspomniana wyżej rubryka nr 7.1 formularza wypełniona została przezeń nieprawidłowo, gdyż chodzi tu o jedną i tą samą nieruchomość (to jest lokal, w którym zamieszkuje). Miesięczny dochód gospodarstwa domowego skarżącej wykazany został w kwocie [...], na którą składa się pobierana przez nią [...] wraz z [...]. Następnie, to jest w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych wykazanych we wniosku, R. J. nadesłał między innymi kopię zaświadczenia Powiatowego Urzędu Pracy w B. potwierdzającego fakt, iż jest osobą [...], kopię decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ustalającej wysokość [...] pobieranej przez S. J. oraz kopie dokumentów potwierdzających wysokość należności ponoszonych na utrzymanie zamieszkiwanego lokalu (opłaty za gaz i energię elektryczną). W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei po myśli art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Na wstępie godzi się zwrócić uwagę, że w złożonym formularzu "PPF" strona nie oznaczyła zakresu zgłoszonego żądania. Treść poprzedzającego ten wniosek pisma procesowego z dnia 8 lutego 2010 r. (karta nr 23 akt sprawy) nie pozostawia jednak wątpliwości, że jej intencją było ubieganie się o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. Na marginesie warto wspomnieć, że S. J., jako strona skarżąca decyzję w przedmiocie świadczeń rodzinnych (stanowiących formę szeroko pojętej pomocy społecznej) jest w niniejszej sprawie zwolniona od kosztów sądowych z mocy samego prawa, co wynika z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Rozpoznając niniejszy wniosek należy zatem przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonana w tym kontekście analiza stanu majątkowego i sytuacji życiowej skarżącej doprowadziła do konkluzji, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń zawartych we wniosku oraz z nadesłanych w toku postępowania dokumentów źródłowych wynika bowiem, że zarówno ona sama jak i jej małżonek nie posiadają żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku, zaś jedynym źródłem ich utrzymania jest pobierana przez nią [...] wraz z [...] w kwocie netto (do wypłaty) [...] (patrz: nadesłana decyzja ZUS), która nie wystarcza na poczynienie w zasadzie jakichkolwiek oszczędności. Nie sposób przy tym tracić z pola widzenia, że skarżąca jest osobą [...], wymagającą [...] (patrz: orzeczenie z dnia [...] stanowiące kartę nr 13 akt administracyjnych), co zazwyczaj powoduje konieczność ponoszenia zwiększonych kosztów utrzymania, w tym związanych z pielęgnacją i leczeniem. Zważywszy wszystkie podniesione wyżej okoliczności uznano, że uiszczenie kosztów, jakie mogą wiązać się z reprezentowaniem w sprawie przez fachowego pełnomocnika znacznie przekracza możliwości płatnicze strony. Dlatego postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., oraz w oparciu o art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło