IV SA/Gl 490/13

PostanowienieWSA w Gliwicach2013-07-19

Skład orzekający: Sędzia NSA Adam Mikusiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji stwierdzającej nienależnie pobrane świadczenia rodzinne może zostać uwzględniony, jeśli sama decyzja nie nakłada obowiązku zwrotu świadczeń, a taki obowiązek wynika z innej, wcześniejszej decyzji?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ decyzja ta jedynie utrzymuje w mocy wcześniejszą decyzję stwierdzającą nienależnie pobrane świadczenia, ale sama w sobie nie nakłada obowiązku zwrotu. Obowiązek zwrotu wynika z odrębnej decyzji, która może stanowić podstawę do egzekucji. Wstrzymanie wykonania decyzji, która nie nakłada obowiązku, nie wywołałoby żadnego skutku prawnego ani faktycznego.
Stan faktyczny
A.K. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję o uznaniu świadczeń rodzinnych za nienależnie pobrane. W skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując trudną sytuacją materialną i niemożnością jednorazowego zwrotu kwoty 2 384 zł. Wskazała, że otrzymuje świadczenia rodzinne ze względu na niskie dochody.
Rozstrzygnięcie
Odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Adam Mikusiński, , , po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] przedmiocie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych w kwestii wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji p o s t a n a w i a odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 9 kwietnia 2013 r. A.K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Burmistrza Miasta T. przez Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w T. nr [...] z dnia [...]r. w sprawie uznania świadczeń rodzinnych wypłaconych na dzieci M.K. (data urodzenia [...] 1998 r.) oraz J.K. (data urodzenia [...] 2004 r.), w okresie od 1 listopada 2011 r. do 31 października 2012 r. w łącznej wysokości 2 384 zł za nienależnie pobrane. W skardze zawarto również wniosek o zawieszenie postępowania do czasu wydania prawomocnego rozstrzygnięcia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] uchylającą decyzję Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych w MOPS w T. z dnia [...]r. nr [...]i orzekającą o uchyleniu z dniem 1 listopada 2011 r. decyzji z dnia [...]r. nr [...] przyznającej zasiłek rodzinny i dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na dzieci M.K. oraz J.K. (sygn. akt IV SA/Gl 114/13). Postanowieniem z dnia 17 czerwca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie. Pismem z dnia 2 lipca 2013 r. A.K. wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza Miasta T., w którym poinformowała, że organ I instancji przesłał jej w ostatnim czasie upomnienie domagając się zwrotu kwoty 2 384 zł. A.K. oświadczyła, że jej sytuacja materialna nie pozwala zwrócić takiej kwoty jednorazowo bez uszczerbku dla możliwości utrzymania rodziny. Skarżąca zaznaczyła również, że ze względu na niewielkie dochody otrzymuje z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w T. świadczenia rodzinne na dzieci. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Stosownie do postanowień art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 tej ustawy, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie tego aktu lub czynności w całości lub w części, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Zgodnie z przedstawioną regulacją prawną wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest instytucją o charakterze wyjątkowym, stanowiącą odstępstwo od ogólnej reguły, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Zastosowanie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu może zatem nastąpić jedynie wówczas, gdy ujawnione zostaną okoliczności uzasadniające zastosowanie tej czynności procesowej. Sąd wydając orzeczenie w przedmiocie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności winien oprzeć swoje rozstrzygnięcie zarówno na ocenie wniosku skarżącego, jak i materiale dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy w zakresie zbadania zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania. Konieczność natomiast uprawdopodobnienia okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na wnioskodawcy. Na nim bowiem ciąży obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą ocenić, czy w danej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W niniejszej sprawie nie można się dopatrzeć ewentualnych zagrożeń uzasadniających dopuszczalność wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Podkreślić należy, że zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony został pogląd zgodnie z którym przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania. Natomiast przez wykonanie decyzji administracyjnej należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danej decyzji. Nie każda więc decyzja nadaje się do tak rozumianego wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania te spośród aktów, które dla spowodowania stanu prawnego lub faktycznego w nich zawartego, nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych. Problem wykonania aktów administracyjnych dotyczy w zasadzie aktów zobowiązujących lub ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania oraz aktów na podstawie których określony podmiot uzyskuje uprawnienie lub mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2009 r., sygn. akt II OZ 782/09). W niniejszej sprawie skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji utrzymującej w mocy decyzję uznającą świadczenia rodzinne wypłacone na rzecz dzieci skarżącej za nienależnie pobrane. Organ mocą zaskarżonej decyzji nie nakłada na skarżącą obowiązku zwrotu tychże świadczeń. Strona tego postępowania nie nabyła na jej mocy żadnych uprawnień, nie są również nakładane na nią obowiązki zatem ewentualne wstrzymanie jej wykonania nie wywołałoby jakiegokolwiek skutku. Wobec powyższego nie można stwierdzić zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu z art. 61 P.p.s.a. Z analizy natomiast akt administracyjnych sprawy wynika, że decyzją zobowiązującą skarżącą do zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych za okres od 1 listopada 2011 r. do 31 października 2012 r. jest decyzja nr [...] wydana przez Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych Ośrodka Pomocy Społecznej w T. z upoważnienia Burmistrza Miasta T. dnia [...]r. i to właśnie ta decyzja będzie mogła stanowić podstawę do przeprowadzenia egzekucji w momencie kiedy stanie się ostateczna. W tym stanie rzeczy wszelkie ewentualne wnioski o udzielenie ochrony tymczasowej (wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji) mogą być kierowane tylko wobec decyzji podjętej w zakresie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 61 § 1, § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło