IV SA/Gl 506/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz-Kunicka Protokolant st. sekr. sąd. Arkadiusz Kmiotek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2011 r. sprawy ze skargi J.G. na postanowienie [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nadzoru sanitarnego oddala skargę. Pismem z dnia [...] 2010r. J. G. skierowała do Inspekcji Sanitarnej w S. podanie zawierające żądanie przyjazdu ze względu na zagrzybienie, wilgoć i pleśń w jej mieszkaniu oraz pobrania próbki wody. W dniu [...] 2010 r. przeprowadzono kontrolę w mieszkaniu J.G. przy ul. [...] w S. oraz pobrano do zbadania próbki wody. Na powyższą okoliczność sporządzono protokół, w którym m.in. zawarte zostało oświadczenie J. G., że od 1997 r. ówczesny administrator budynku MZBM w S. nie wykonał prac mających na celu usunięcie nalotów na ścianach. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S., na podstawie art. 65 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, przekazał podanie J.G. z [...] 2010 r. do rozpatrzenia zgodnie z właściwością Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w S. w zakresie oceny stanu technicznego budynku i lokalu mieszkalnego. Uznał, że zgodnie z art. 80 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlne (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) ten organ jest właściwy do zajęcia stanowiska w przedmiotowej kwestii. Organ wskazał, że przeprowadzona w dniu 28 kwietnia 2010 r. kontrola w lokalu zamieszkałym przez J. G. wykazała miejscowe naloty (zielone i czarne) pod oknami pomieszczeń kuchni i pokoju, ubytki w ścianie (pod oknem kuchennym) i w podłodze kuchni oraz ubytki w ścianie przy wejściu do łazienki i toalety. Jednocześnie poinformował, że próbki wody w zakresie przebadanych parametrów fizykochemicznych spełniają wymagania rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia u ludzi. Nie zgadzając się z powyższym postanowieniem J. G. wniosła zażalenie domagając się kontroli lokalu przez [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. Postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...][...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ przedstawił ustalenia kontroli przeprowadzonej w lokalu mieszkalnym J.G. w dniu [...] 2010 r. Stwierdził także, że na podstawie sporządzonych sprawozdań z badań próbek wody pobranych w łazience w ww. lokalu oraz z kranu wodomierza przy ul. [...] wydano orzeczenia o jakości wody, w których stwierdzono przydatność wody do spożycia przez ludzi. Dalej podał, że do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego należy między innymi przestrzeganie przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne w szczególności higieny środowiska, a zwłaszcza wody do spożycia, czystości powietrza atmosferycznego i innych elementów środowiska w zakresie ustalonym w odrębnych przepisach oraz utrzymania należytego stanu higienicznego nieruchomości, zakładów pracy, instytucji, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej. Wskazał, że zgodnie z art. 19 k.p.a. organy administracji z urzędu przestrzegają swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Przeprowadzona kontrola sanitarna nie wykazała naruszenia wymagań higienicznych i sanitarnych określonych w obowiązujących przepisach. Podniósł, że zgodnie z art. 80 i 81 ustawy Prawo budowlane organem właściwym do nadzoru i kontroli nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, właściwym miejscowo jest powiatowy inspektor nadzoru budowlanego. Kwestionując w całości powyższe postanowienie J. G. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Nie zgodziła się z twierdzeniem , że kontrola przeprowadzona w dniu [...] 2010 r. nie wykazała naruszenia wymagań higienicznych i sanitarnych. Podniosła, że w mieszkaniu które zajmuje jest grzyb, pleśń i wilgoć. Zamieszkiwanie w tym lokalu grozi utratą zdrowia i życia. Nadto podniosła, że dokumentacja znajduje się w organie. W odpowiedzi na skargę [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przesądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w sytuacji, gdy sąd stwierdzi, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżone decyzja bądź postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przeprowadzając w oparciu o powyższe uregulowania ocenę zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia Sąd doszedł do przekonania, że nie narusza ono przepisów prawa. W niniejszej sprawie istotą problemu jest ustalenie zakresu działania organów inspekcji sanitarnej i nadzoru budowlanego. Zgodnie z treścią art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jednolity Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 ze zm.) w razie stwierdzenia naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych, państwowy inspektor sanitarny nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie w ustalonym terminie stwierdzonych uchybień. Jeżeli naruszenie wymagań, o których mowa w ust. 1, spowodowało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, państwowy inspektor sanitarny nakazuje unieruchomienie zakładu pracy lub jego części (stanowiska pracy, maszyny lub innego urządzenia), zamknięcie obiektu użyteczności publicznej, wyłączenie z eksploatacji środka transportu, wycofanie z obrotu środka spożywczego, przedmiotu użytku, materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością, kosmetyku lub innego wyrobu mogącego mieć wpływ na zdrowie ludzi albo podjęcie lub zaprzestanie innych działań; decyzje w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu (art. 27 ust. 2 ww. ustawy). Natomiast zgodnie z art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U z 2010r Nr 243 poz. 1623) w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: 1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo 2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo 3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo 4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia - właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. W decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 1-3, właściwy organ może zakazać użytkowania obiektu budowlanego lub jego części do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Stosownie natomiast do treści art. 62 ust.3 i 4 tej ustawy właściwy organ - w razie stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego lub jego części, mogącego spowodować zagrożenie: życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska - nakazuje przeprowadzenie kontroli, o której mowa w ust. 1, a także może żądać przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego obiektu lub jego części. Kontrole, o których mowa w ust. 1, powinny być dokonywane, z zastrzeżeniem ust. 5 i 6, przez osoby posiadające uprawnienia budowlane w odpowiedniej specjalności. Zgodnie z art. 83 ust.1 w/w ustawy organem, o którym mowa w tych przepisach, jest powiatowy inspektor nadzoru budowlanego. W rozpoznawanej sprawie zebrany materiał stanowi o zasadności stanowiska zajętego przez organy inspekcji sanitarnej. Zauważyć należy, iż obecność nalotów na ścianach pod oknami kuchni i pokoju, ubytków w ścianach pod oknem kuchennym, uszkodzenia podłogi w kuchni w mieszkaniu skarżącej może wynikać ze złego stanu technicznego budynku lub też z jego nieprawidłowego użytkowania. Organy państwowej inspekcji sanitarnej nie posiadają kompetencji do wydawania decyzji w sprawie usunięcia nieprawidłowości w stanie technicznym budynku lub ich użytkowaniu, które zagrażają życiu lub zdrowiu ludzi. Sprawy te z mocy art. 62 ust. 3 i 4 a także art. 66 i 83 ust.1 ustawy Prawo budowlane należą do właściwości inspekcji nadzoru budowlanego, dysponującej instrumentami prawnymi do egzekwowania wykonania decyzji. Wydanie decyzji na podstawie art. 27 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, w stanie faktycznym sprawy nie jest właściwe, gdyż postępowanie prowadzone przez organy inspekcji sanitarnej nie jest w stanie ustalić wobec braku instrumentów prawnych) strony zobowiązanej do jej wykonania, tj. czy winien to być administrator budynku czy też osoba, w dyspozycji, której mieszkanie się znajduje np. najemca, w zależności od ustalonego źródła stwierdzonych nieprawidłowości. Natomiast postępowanie prowadzone przez inspektora nadzoru budowlanego ma na celu przedsięwzięcie takich czynności, które służą utrzymaniu w należytym stanie obiektu budowlanego jako całości czyli w danym przypadku usunięcia nieprawidłowości samego obiektu. W konkretnym przypadku nie wyklucza to nałożenia obowiązku wykonania określonych robót także w lokalu lub lokalach mieszkalnych budynku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 1998r. sygn. akt IV SA 757/96). W tej sytuacji istotna jawi się konieczność badania czy źródło nieprawidłowości stwierdzonych w lokalu skarżącej (występujące od 1997 r. co wynika z oświadczenia skarżącej oraz kserokopii protokołu z dnia 20 lutego 1997 r., gdzie już wówczas stwierdzono zawilgocenie i zagrzybienie ścian w kuchni, przedpokoju i wc.), w zakresie warunków higienicznych i zdrowotnych, związane jest z utrzymaniem obiektu budowlanego. Tymczasem właściwym do prowadzenia postępowania w tym zakresie jest organ nadzoru budowlanego. W innym wypadku, gdy nieprawidłowości we wskazanym zakresie nie są w żaden sposób związane z utrzymaniem lub użytkowaniem obiektu budowlanego jako całości - decyzję nakazującą usunięcie stwierdzonych uchybień na mocy art. 27 ust. 1 ustawy o PIS władny jest wydać inspektor sanitarny. Przyjdzie zatem stwierdzić, że w niniejszej sprawie organy prawidłowo oceniły jakie postępowanie należałoby prowadzić aby wniosek skarżącej doprowadził do załatwienia sprawy. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.