IV SA/Gl 507/08
WyrokWSA w Gliwicach2008-10-08
Skład orzekający: Sędzia NSA Tadeusz Michalik, Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędzia NSA Szczepan Prax (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca przyznania zaliczki alimentacyjnej, oparta na przepisie uznanym przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, może zostać utrzymana w mocy?Ratio decidendi
Decyzja administracyjna wydana na podstawie przepisu, który został następnie uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, narusza prawo w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W konsekwencji, sąd administracyjny jest zobowiązany uchylić taką decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b PPSA.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrywał skargę I.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza odmawiającą przyznania zaliczki alimentacyjnej. Odmowa była uzasadniona ustaleniem, że skarżąca nie jest osobą samotnie wychowującą dziecko, ponieważ inne swoje dzieci wychowuje wspólnie z ich ojcem. Skarżąca kwestionowała to ustalenie. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza M.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki Sędzia NSA Szczepan Prax (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Magdalena Kurpis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2008r. sprawy ze skargi I.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza M. z dnia [...]r. nr [...]
Decyzją z dnia [...] Burmistrz M. odmówił I. B. przyznania zaliczki alimentacyjnej na rzecz jej dzieci: G., B., J., D., M. i P. B. Rozstrzygnięcie to oparto na przepisie art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej ( Dz. U. nr 86, poz. 732, ze zm.), zwanej dalej "ustawą o zaliczce", w związku z art. 3 pkt 17 a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, a wynikło ono z ustalenia, że I. B. w świetle tych przepisów nie może być uznana za osobę samotnie wychowującą dziecko, gdyż pozostałe swoje dzieci tj. S. i B. N. wychowuje razem z ich ojcem.
Takie samo stanowisko wyraziło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w zaskarżonej decyzji, wydanej na skutek odwołania strony, a utrzymującej w mocy decyzję I instancji.
W skardze I. B. zakwestionowała ustalenie organów administracyjnych o wspólnym wychowywaniu dzieci.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W niniejszej sprawie odmowa przyznania zaliczki alimentacyjnej nastąpiła wyłącznie na tej podstawie, że uprawnione osoby nie spełniają przesłanek przepisu art. 2 pkt 5 lit. a ustawy o zaliczce, w zw. z art. 3 pkt 17a ustawy o świadczeniach rodzinnych, gdyż są wychowywane przez matkę, która wspólnie wychowuje co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem. Tymczasem wyrokiem z dnia 23 czerwca 2008 r., sygn. akt P 18/06,Trybunał Konstytucyjny orzekł m.in., że wymieniony przepis w zakresie, w jakim pomija prawo osób wychowywanych przez osoby, które wspólnie wychowują co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem, jest niezgodny z art. 18, art. 32 ust. 1 i art. 71 ust. 1 Konstytucji.
W myśl art. 190 ust. 4 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonych w przepisach właściwych dla danego postępowania.
W odniesieniu do decyzji administracyjnych właściwy tryb ich eliminowania z obrotu prawnego w razie orzeczenia o niezgodności z Konstytucją aktu normatywnego, na podstawie którego decyzja została wydana normuje art. 145a § 1 k.p.a. Przepis ten stanowi, że można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. Natomiast stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., Sąd uchyla decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niekonstytucyjności podstawy prawnej decyzji przesądza zatem o uznaniu naruszenia prawa" w samej decyzji administracyjnej.
Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. b oraz art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji niniejszego wyroku. W dalszym postępowaniu organ powinien ustalić czy spełnione zostały ustawowe przesłanki warunkujące przyznanie zaliczki alimentacyjnej na rzecz rodzeństwa B., z uwzględnieniem wskazanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego, a następnie wydać rozstrzygnięcie w sprawie, stosując też przepis art. 41 ustawy z dnia 7 września
2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów ( Dz. U. Nr 192, poz. 1378, ze zm.).
su.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło